Poprzednia

ⓘ Liceum Ogólnokształcące im. Marszałka Stanisława Małachowskiego w Płocku




Liceum Ogólnokształcące im. Marszałka Stanisława Małachowskiego w Płocku
                                     

ⓘ Liceum Ogólnokształcące im. Marszałka Stanisława Małachowskiego w Płocku

Liceum Ogólnokształcące im. Marszałka Stanisława Małachowskiego w Płocku – szkoła średnia działająca w Płocku, będąca jedną z najstarszych szkół w Polsce. Obecnie działa pod nazwą "Liceum ogólnokształcące im. Marszałka Stanisława Małachowskiego”, jej popularna nazwa to Małachowianka.

                                     

1.1. Historia szkoły Szkoła przy kolegiacie św. Michała

Według tradycji korzenie szkoły sięgają umownej daty 1180, kiedy w Płocku miała powstać szkoła przy kolegiacie św. Michała, choć jej istnienie nie jest potwierdzone źródłowo. Pierwszymi wykładowcami byli zakonnicy: benedyktyni, a następnie kanonicy regularni. Natomiast jako fundatora szkoły wymienia się księcia Bolesława Kędzierzawego. Pierwszym znanym nauczycielem w Szkole Płockiej był Witalis, wymieniony w dokumencie z 1249 r. Wykładano tu: łacinę, gramatykę, retorykę i dialektykę. Najprawdopodobniej w szkole był tylko jeden wykładowca. Nie wiadomo jak długo funkcjonowała szkoła przy kolegiacie.

Do dziś zachowało pochodzące z XIII wieku skrzydło szkoły z pochodzącą najprawdopodobniej z XV wieku gotycką wieżą.

                                     

1.2. Historia szkoły Kolegium Jezuitów 1611-1773

Nie istnieją udokumentowane źródła, które wskazywałyby na ciągłość między szkołą kolegialną a kolegium jezuickim powstałym na początku XVIII w. Ojcowie jezuici przybyli do Płocka w 1611. W roku 1626 otworzyli tu uczelnię z czterema niższymi klasami, potem także była klasa piąta. Wykładano tu m.in. arytmetykę, geometrię, a w roku 1768 otworzono także szkołę architektury. Działał także, już od 1612 szkolny teatr. W latach 1633-1636 św. Andrzej Bobola kierował Sodalicją Mariańską uczniów płockiego kolegium, a w latach 1637-1638 był prefektem Kolegium Jezuitów i jego kaznodzieją. W czasie Potopu szwedzkiego w budynku szkoły nocował król szwedzki Karol X Gustaw. Wraz z opuszczaniem szkoły przez wojska szwedzkie zrabowana została biblioteka szkolna.

Z okresu pobytu jezuitów zachowało się XVII-wieczne skrzydło szkoły.

                                     

1.3. Historia szkoły Szkoła Podwydziałowa Komisji Edukacji Narodowej 1773-1793

Po kasacie zakonu jezuitów w 1773 szkoła została upaństwowiona, a opiekę nad nią przejął KEN. Początkowo było tu pięć klas, potem sześć i siedem. Językiem wykładowym stał się język polski. Zaczęli wykładać nauczyciele świeccy. Uczyło się tu ok. 300 uczniów. Wówczas narodził się pomysł nadawania prymusom królewskich medali DILIGENTIAE czyli Pilności. Medale te są przyznawane ponownie od 1964 r.

                                     

1.4. Historia szkoły Okres zaborów

Gimnazjum pod zaborem Pruskim 1793-1806, Szkoła Departamentowa 1806-1815, Szkoła Wojewódzka 1815-1837, Gimnazjum Gubernialne 1837-1915.

Z tego okresu pochodzi bardzo wielu znanych absolwentów i nauczycieli szkoły: historyk, Wincenty Hipolit Gawarecki 1796-1804, współzałożyciel TNP Kajetan Morykoni rektor 1819-1830, bibliofil Gustaw Zieliński, kapucyn bł. Ojciec Honorat Koźmiński – absolwent z 1844 r., Witold Zglenicki – odkrywca pól naftowych na Kaukazie, Marcin Kacprzak – lekarz, Władysław Smoleński, Idzi Benedykt Radziszewski, Władysław Semadeni – duchowny ewangelicko-reformowany, Edward Flatau - ukończył Gimnazium w 1886, lekarz, twórca polskiej neurologii. Wychowankiem jest prof. Ignacy Mościcki. Uczniowie walczyli w powstaniu styczniowym, a także brali udział w strajku przeciw rusyfikacji z 1905 r.

                                     

1.5. Historia szkoły Gimnazjum Polskie 1915-1939

Jeszcze przed odzyskaniem niepodległości, pod opieką Płockiego Koła Macierzy Szkolnej otworzono "Gimnazjum Polskie” na bazie Gimnazjum Gubernialnego. Było to gimnazjum męskie. W 1921 r. otrzymało ono imię Marszałka Stanisława Małachowskiego. Z tego okresu również pochodzi wielu wychowanków: profesor UW Jan Zygmunt Jakubowski historyk literatury polskiej, prof. Jerzy Pniewski dyrektor Instytutu Fizyki Doświadczalnej UW. Natomiast w 1918 r. szkołę odwiedził bp Achille Ratti – wizytator apostolski na Polskę i Litwę, późniejszy papież Pius XI.

                                     

1.6. Historia szkoły Okres okupacji hitlerowskiej 1939-1945

Jak wszystkie inne pozostałe szkoły Małachowianka w czasie II wojny światowej była nieczynna. Początkowo były w niej koszary SS, a potem niemiecki szpital wojskowy.

                                     

1.7. Historia szkoły Liceum Ogólnokształcące 1945-dziś

Szkoła została ponownie otwarta 18 lutego 1945. Pierwszym dyrektorem został Tadeusz Synoradzki. Wówczas po raz pierwszy w ławkach szkoły zasiadły dziewczęta. W 1946 Małachowiankę ukończył Tadeusz Mazowiecki – pierwszy premier III RP, natomiast jego siostra – Krystyna Mazowiecka uczyła w szkole w latach 1950-1980 języka francuskiego. Do Liceum zaczęło uczęszczać coraz więcej młodzieży. Konieczna była więc jego rozbudowa. W latach 1961-1964 zbudowany zostało nowe skrzydło szkoły. W 1979 LO zostało odznaczone Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski. W roku 1980 uroczyście obchodzono 800-lecie szkoły. To wtedy otwarte zostało muzeum szkolne, na gotyckiej wieży zamontowano kopułę astronomiczną.

Ostatnia rozbudowa szkoły miała miejsce w latach 2000-2001. Wówczas LO uzyskało nowoczesny blok sportowy. Przy Małachowiance od 1992 działa znany z występów na terenie Płocka chór Minstrel.

W maju 2006 z okazji egzaminów maturalnych szkołę odwiedził Prezes Rady Ministrów Kazimierz Marcinkiewicz.

We wrześniu 2012 w budynkach szkoły rozpoczęły się prace renowacyjne, które trwały do roku 2014. Podczas prac archeolodzy i ekipy budowlane odkryły szczątki 60 osób, które zostały tam pochowane pomiędzy XIII a XVI wiekiem.



                                     

2. Uczniowie

  • August Szultz
  • Ludwik Orpiszewski
  • Tadeusz Tomaszewski cichociemny
  • Zygmunt Policiewicz
  • Paweł Włodkowic
  • Leszek Włodzimierz Biały
  • Kazimierz Paprocki
  • Aleksander Dębski socjalista
  • Tadeusz Mazowiecki
  • Jerzy Pniewski
  • Andrzej Suski
  • Jan Zumbach
  • Maria Karol Babi
  • Władysław Dubielak
  • Władysław Smoleński
  • Marcin Kacprzak
  • Ignacy Mościcki
  • Wincenty Hipolit Gawarecki
  • Jan Zygmunt Jakubowski
  • Hieronim Napoleon Bońkowski
  • Władysław Semadeni
  • Ludwik Krzywicki
  • Edmund Płoski
  • Jakub Chojnacki
  • Wincenty Rapacki
  • Eugeniusz Gruberski
  • Romuald Pląskowski
  • Wojciech Góralski
  • Witold Zglenicki
  • Marian Kowalski
  • Gustaw Zieliński
  • Stanisław Kopczyński
  • Michał Maria Ludwik Jabłoński
  • Magdalena Król
  • Franciszek Dorobek
  • bł. Honorat Koźmiński
  • Wacław Lachman
  • Tomasz Siemiątkowski
  • Józef Narzymski
  • Idzi Benedykt Radziszewski
  • Tony Halik