Poprzednia

ⓘ Karambol




Karambol
                                     

ⓘ Karambol

Karambol to gra bilardowa i zarazem sport, który narodził się we Francji. Obecnie jest najmniej popularną odmianą bilardu.

                                     

1. Pochodzenie nazwy

Nazwa karambol wywodzi się od francuskiego słowa carambolage, który wywodzi się z kolei od słowa carambola, którego niegdyś używało się nazywając czerwoną bilę. Nazwa, zapożyczona z języka marathi używanego w Indiach - pochodzi od małego czerwonego owocu, rosnącego w Azji, który jest zbliżony rozmiarami do bili karambolowej.

                                     

2.1. Wyposażenie potrzebne do gry Stół

Stół karambolowy jest o stopę większy niż stół do ósemki; ma długość 10 stóp 2.84 m i szerokość 5 stóp 1.42 m. Jedyną i główną różnicą jest to, że stół karambolowy nie ma żadnych kieszeni łuz. Nie posiada również tzw. pola D; posiada tylko trzy znaczenia, na których stawia się bile.

Pierwsze stoły karambolowe, wyrabiane w średniowieczu, nie były jak dzisiaj pokryte suknem. Stoły nim pokryte zaczęło się wyrabiać dopiero pod koniec XV wieku. Sukna miały wtedy różne kolory. Dopiero w XVI wieku zadecydowano, aby wszystkie stoły karambolowe były pokryte suknem w kolorze ciemnozielonym imitującym barwę trawy; kolor taki był bardzo pożyteczny, ponieważ można było grać na nim przez długi czas bez zmęczenia oczu jednakże we współczesnych czasach coraz bardziej popularne - szczególnie w karambolu trzybandowym, patrz dalej - staje się sukno w barwie niebieskiej. Sukno jest wyrabiane ze 100% wełnianej przędzy.

Współczesne, profesjonalne stoły karambolowe posiadają także podgrzewaną elektrycznie płytę. Powoduje to, że z włosia sukna usunięta zostaje wilgoć. Dzięki temu stół staje się "szybszy"; bile mogą się po nim znacznie szybciej poruszać.

                                     

2.2. Wyposażenie potrzebne do gry Bile

Bile karambolowe, nazywane także czasami kulami, były wyrabiane z najrozmaitszych materiałów, takich jak stal, inne metale, kość słoniowa, glina, plastik czy drewno. Początkowo były one wyrabiane z drewna - później, gdy Francja rozpoczęła rozwijać kolonie w Afryce, bile zaczęto wyrabiać z kości słoniowej i przy tym materiale pozostano przez ponad 300 lat. Dopiero na początku XX wieku, ze względów ekologicznych, zaprzestano tej produkcji. Następnie przez kilkanaście lat używano bil z celuloidu, ale były one bardzo łatwopalne, więc znów zaprzestano ich produkcji, tym razem ze względów bezpieczeństwa.

Współcześnie używa się bil z żywicy fenolowej. Do gry używa się trzech bil - jednej czerwonej, jednej białej oraz jednej żółtej lub białej z kropką, tzw. "bili pikowej" - o wymiarach 61.5 mm. Bile te są znacznie większe od bil snookerowych oraz tych używanych w ósemce bądź dziewiątce. Ich waga według oficjalnych przepisów powinna wynosić od 7 do 7½ uncji około 200 gramów.



                                     

2.3. Wyposażenie potrzebne do gry Kije

Kije karambolowe również zmieniały się na przestrzeni wieków. Pierwsze kije były jednolite nie były kredowane, były krótsze, z bardzo rozszerzoną i zagiętą końcówką, która ułatwiała takie zagrania jak np. massé. Jednak po latach, w końcu XVIII wieku zaczęto grać prostymi i dłuższymi kijami, z kredowaną końcówką. Kije te, stosowane do dziś we wszystkich odmianach bilardu, ułatwiały bardzo wiele zagrań, ale znacznie też utrudniły takie popisowe zagrania, jak np. "podkręcanie" bili itd.

                                     

3.1. Zasady gry Przed grą

Na stole umieszczone są trzy bile; biała, biała z kropką tzw. "bila pikowa" lub żółta oraz czerwona. Każdy gracz ma swoją bilę – białą lub pikową. Na początku partii odbywa się losowanie – jego zwycięzca otrzymuje bilę pikową.

Następnie odbywa się rozgrywka wstępna o rozbicie, zwana również losowaniem á la bande. Obaj gracze podchodzą do stołu i uderzają swoje bile tak, aby znalazły się jak najbliżej bandy dolnej. Obie bile nie mogą się zderzyć ani dotknąć bili czerwonej. Wygrywa ten gracz, którego bila znalazła się najbliżej i rozpoczyna on grę.

                                     

3.2. Zasady gry Rozgrywka

Celem gry jest zdobycie jak największej liczby zderzeń carambolage. Zderzenie następuje wtedy, kiedy bila danego gracza dotknie pozostałych dwóch bil; za każde zderzenie gracz dostaje 1 punkt. Nie ma punktów ujemnych; punkty raz już zdobyte nie mogą być odjęte. Gra toczy się do zdobycia określonej wcześniej liczby punktów.

Istnieje wiele innych odmian karambolu, w których dla utrudnienia gry ustalono różne warunki, które muszą być spełnione, aby zderzenie zostało zaliczone, np.:

  • Karambol 1-bandowy ang. one-cushion billiard - żeby zderzenie zostało zaliczone, biała bila musi dotknąć przynajmniej jeden raz bandy przed zderzeniem,
  • Karambol 3-bandowy ang. three-cushion billiard - sztandarowa odmiana bilarda francuskiego; uważana za najtrudniejszą wersję karambolu; żeby zderzenie zostało zaliczone, bila zawodnika musi uderzyć
  • Gra z bandami jeu de bandes
przynajmniej trzy razy o bandęy przed zderzeniem.

Poza grą z bandami istnieje również tzw. "gra otwarta" ang. straight rail, w której stół jest podzielony na kilka stref. Zderzenie musi się odbyć w jednej ze stref dozwolonych, kiedy odbędzie się w strefie zabronionej, nie jest ono zaliczane. W jednej strefie można dokonać tylko jednego zderzenia.



                                     

3.3. Zasady gry Błędy

Błąd i odejście od stołu następuje wtedy, kiedy:

  • zawodnik poruszył lub dotknął jakąś bilę czymś innym niż swój kij;
  • podczas wykonywania zagrania gracz siedzi na stole bądź jest w innej pozycji, w której nie dotyka podłogi ani jedną nogą musi dotykać jej przynajmniej jedną stopą.
  • bila wypadła poza stół w takiej sytuacji umieszcza się ją na początkowej pozycji dla niej przeznaczonej;
  • gracz robi jakiekolwiek znaki na bandzie w celu ułatwienia sobie zagrania;
  • podczas zagrania nie doszło do zderzenia;
  • zawodnik uderza w swoją bilę gdy ta jest ciągle w ruchu takie zagranie nazywa się "popchnięciem";
                                     

4. Karambol współcześnie

W wieku XIX i do poł. XX w. bilard ten był popularny w miejscowości Łobez dawniej Labes na Pomorzu, gdzie nosił on nazwę Labeser Krambulage do którego stoły sprowadzili stacjonujący tutaj w latach 1806-08 napoleońscy żołnierze 4 szwadrony francuskich huzarów i XII francuski pułk kirasjerów. Łobeskie zasady tej gry nie zachowały się ale były takie, że nie dawały szans przybyszom na pokonanie miejscowych. Łobeskim mistrzem tej odmiany bilardu był ksiądz, ojciec Halenorth.

Karambol jest współcześnie mało popularną odmianą bilardu. Klubów, które posiadają stoły karambolowe jest bardzo mało, a stoły karambolowe są w niektórych regionach Europy trudno dostępne.

Zupełnie inaczej jest jednak w Azji, gdzie w ostatnich latach karambol przeżywa prawdziwy rozkwit; sport ten jest szczególnie popularny w Chinach, Korei Południowej, Malezji, Japonii, Tajlandii, Wietnamie czy też innych południowo-wschodnich państwach azjatyckich. Z tych właśnie państw pochodzi najwięcej profesjonalnych graczy w karambol, a Asian Games jest jak na razie największym turniejem tego sportu.

Obecnie do najlepszych graczy w karambol należą: Semih Saygıner, Sa Pauk, Hwang Deuk-hee, Lee Sang-chun, Reynaldo Grandea, Akio Shimada, Ryuji Umeda, Kim Jung-kyu, Trần Dình Hòa, Dương Hoàng Anh, Nobuaki Kobayashi oraz Patrick Ooi.

                                     
  • Traktat o akrostychu Wiersze - kobierce i wiersze - obrazki Kalambur, czyli karambol O naśladowaniu obcych języków Atuli mirohłady Śladami Guliwera Abecadło
  • spoczywa na Cmentarzu Północnym w Warszawie kw. O - II - 17 Leszek Jan Szulc, Karambol Pół żartem, pół serio. Biblioteka Satyry, Wyd. Ave, 2008, ISBN 978 - 83 - 929235 - 5 - 8
  • na Lesznie, budowa Zalewu Zegrzyńskiego, Dożynki na Stadionie X - lecia, karambol na Rondzie Waszyngtona, podróżni na Dworcu Głównym, krowa w Alejach Jerozolimskich
  • organizacja pozarządowa, zrzeszająca 148 narodowych federacji bilardu w tym karambol pool w kilku odmianach i snooker Konfederacja została założona 25 stycznia
  • Drużynowy Mistrz Europy Juniorów w pool bilard Dwukrotny Mistrz Polski w karambol Brązowy medalista Mistrzostw Europy Juniorów w pool bilard Dwudziestotrzykrotny
  • Watson Lewy sercowy bitwa o Helmowy Jar Władca Pierścieni: Dwie wieże karambol na autostradzie nr 23 Oszukać przeznaczenie II ucieczka Raport mniejszości
  • zwycięstwo, albo dzielą się łupem całej stawki, i grę zaczynają nową. karambol Ł. Gołębiowski, Gry i zabawy różnych stanów, 1831, s. 37 pol. Google
  • drugiego miejsca, ale tuż przed startem wpadł w poślizg, powodując zbiorowy karambol eliminujący czołowych kierowców m.in. Mario Andrettiego oraz A.J. Foyta
  • panieńskiego nazwiska. Przez telewizyjnych kolegów nazywana jest Ilonką Karambol z uwagi na to, że uwielbia tematy motoryzacyjne i często realizuje programy
  • przez internet. W Carom3D gracz może zagrać w takie odmiany bilardu, jak: karambol ósemka, dziewiątka, snooker i inne. Rozgrywka w sieci obejmuje turnieje

Użytkownicy również szukali:

karambol inaczej, karambol krzyżówka, karambol owoc,

...
...
...