Poprzednia

ⓘ Kazimierz Noiszewski




                                     

ⓘ Kazimierz Noiszewski

Kazimierz Noiszewski – polski lekarz okulista, docent Wojskowej Akademii Medycznej w Sankt Petersburgu, profesor Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie i Uniwersytetu Warszawskiego, wynalazca elektroftalmu, członek rzeczywisty TNW.

                                     

1. Życiorys

Jego ojcem był Józef Bazyli Noyszewski, powstaniec styczniowy, za udział w powstaniu zesłany wraz z rodziną do Tuły. Kazimierz Noiszewski w 1877 ukończył gimnazjum w Orle, w 1883 medycynę w Moskwie. Wkrótce wyjechał za granicę dla pogłębienia wiedzy okulistycznej. Przebywał w Krakowie w klinice prof. Lucjana Rydla, Wiedniu u prof. Michała Borysiekiewicza i Paryżu u prof. Photinosa Panasa.

Po powrocie do Rosji w 1887 podjął prywatną praktykę okulistyczną w kurorcie Pohulanka nad Dźwiną koło Dyneburga. Wkrótce założył tam klinikę okulistyczną, która zyskała duży rozgłos, a sam Noiszewski, dzięki licznym publikacjom, stał się znany w całej Rosji. W 1900 uzyskał tytuł doktora medycyny. W 1908 za pracę O jaskrze prostej i jej zależności od różnicy ciśnienia między gałką a czaszką został docentem w Wojskowej Akademii Medycznej w Petersburgu. Otrzymał też nagrodę im. J. Moczutkowskiego.

W latach 1908–1918 wykładał fizjologię i patologię wzroku, równolegle prowadząc swoją lecznicę. Od 1907 był aktywnym członkiem Związku Polskich Lekarzy i Przyrodników w Petersburgu.

Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę wrócił do kraju i podjął pracę w Ministerstwie Zdrowia. Skierowany w 1919 do Wilna współtworzył tam Uniwersytet Wileński. Jako profesor zwyczajny objął katedrę okulistyki, prowadził wykłady z diagnostyki, higieny i terapii narządu wzroku. W 1920 zorganizował I Wszechpolski Zjazd Okulistyczny w Warszawie.

W 1921 przeniósł się do Warszawy, gdzie otrzymał stanowisko profesora zwyczajnego Uniwersytetu Warszawskiego. W Uniwersytecie utworzył Katedrę i Klinikę Okulistyczną UW w IV pawilonie Szpitala św. Ducha w Warszawie. Został jej pierwszym kierownikiem. W tym samym roku został drugim prezesem Polskiego Towarzystwa Okulistycznego. Pełnił tę funkcję w latach 1921–1930.

W 1923 założył czasopismo "Klinika Oczna” i został jego redaktorem naczelnym. Po przejściu na emeryturę w październiku 1929 nadal pracował naukowo. Na krótko przed śmiercią przygotował do druku książkę Choroby oczne, z którymi najczęściej spotyka się lekarz – praktyk. Pochowany został na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie kwatera 171-3-24.

                                     

2. Dorobek naukowy

Noiszewski opracował zasady działania elektroftalmu tzw. sztucznego oka, oparte na występowaniu zmienności przewodnictwa selenu i wyzyskaniu tej cechy w przetwarzaniu bodźców świetlnych na dotykowe i dźwiękowe 1889.

Uchodzi za wynalazcę trychestozjometru do badania wrażliwości czuciowej oka oraz innych przyrządów stosowanych w okulistyce. Pozostawił około 180 oryginalnych prac w języku polskim, rosyjskim, niemieckim i francuskim.

                                     

3. Wybrane prace

  • Podręcznik do badania ostrości wzroku dla studentów i lekarzy 1920
  • Le méchanisme hydraulique de laccomodation 1925
  • Choroby oczne, z którymi najczęściej spotyka się lekarz – praktyk 1930
  • Anatomia czaszkojamu. Próba rozumowego mianownictwa 1889
  • Wykład chorób oczu 1925
  • Leczenie operacyjne jaglicy i łuszczki 1897
  • Elektroftalm 1889
  • Воленосковая чувствительность кожы 1920
  • Barwikowica Retinitis pigmentosa i choroby pamięci, woli i mowy 1887
  • O jaskrze prostej i jej zależności od różnicy ciśnienia między gałką a czaszką 1908