Poprzednia

ⓘ Jurij Szuchewycz




Jurij Szuchewycz
                                     

ⓘ Jurij Szuchewycz

Jurij-Bohdan Romanowycz Szuchewycz, ukr. Юрій-Богдан Романович Шухевич – ukraiński polityk, długoletni więzień polityczny Gułagu, członek Ukraińskiej Grupy Helsińskiej, działacz nacjonalistyczny, poseł do Rady Najwyższej Ukrainy VIII kadencji.

                                     

1. Życiorys

Syn Romana Szuchewycza, dowódcy Ukraińskiej Powstańczej Armii. W roku 1945 aresztowany przez NKWD wraz z matką, wysłany wraz z siostrą do domu dziecka w Stalino, skąd dwukrotnie zbiegał. W latach 1948–1958 i 1958–1968 więziony formalnie z art. 62 kodeksu karnego USRR - propaganda i agitacja antysowiecka, faktycznie jako członek rodziny wroga ludu. W latach 1948-58 przebywał w więzieniu we Włodzimierzu nad Klaźmą, następnie w łagrach. Zwolniony w sierpniu 1968 z zakazem powrotu na Ukrainę, osiedlił się w Nalczyku w Kabardyno-Bałkarskiej ASRR, pracował jako elektromonter. 26 marca 1972 powtórnie uwięziony, 9 września 1972 skazany na 10 lat obozu specjalnego reżimu i 5 lat zesłania. Karę odbywał w więzieniu włodzimierskim, później w więzieniu w Czystopolu w Tatarskiej ASRR. Od 1979 członek Ukraińskiej Grupy Helsińskiej. W 1982 w więzieniu stracił wzrok. Zwolniony po odbyciu kary w 1983, zesłany. Ostatecznie uwolniony z zesłania po upływie terminu ostatniego wyroku w 1988, w 1990 zezwolono mu na powrót na Ukrainę.

W latach 1991–1994 przywódca nacjonalistycznej organizacji UNA-UNSO, później wycofał się z czynnego życia politycznego.

19 sierpnia 2006 został przez prezydenta Ukrainy Wiktora Juszczenkę uhonorowany tytułem Bohatera Ukrainy.

W 2011 na wiecu we Lwowie wraz z Rostysławem Nowożencem wzywał do przyłączenia do Ukrainy zamieszkiwanych przez Ukraińców ziem znajdujących się m.in. w Polsce: "Łemkowszczyzny", Nadsania, Chełmszczyzny i Podlasia.

W przedterminowych wyborach parlamentarnych w 2014 kandydował z piątego miejsca listy krajowej Partii Radykalnej Ołeha Laszki, uzyskując mandat deputowanego VIII kadencji.

Żona Walentyna z d. Trocenko, syn Roman ur. 1970, córka Iryna ur. 1971.

                                     

2. Bibliografia, literatura, linki

  • Wspomnienia Jurija Szuchewycza w rozmowie z Dmytrom Gordonem 2012 cz. 1
  • Jurij Szuchewycz: Wołyń ludobójstwem? Ile wam Kreml zapłacił?
  • Wspomnienia Jurija Szuchewycza w rozmowie z Dmytrom Gordonem 2012 cz. 2 język ukraiński
  • Шухевич Юрій w: Українська Гельсінкська Група 1978-1982. Документи і матеріяли. Торонто-Балтимор 1983, Українське Видавництво "Смолоскип" ім. В. Симоненка, ​ISBN 0-914834-50-9 ​ s.959-960. wersja elektroniczna
  • Syn dowódcy UPA nie chce fałszywego pojednania - z Jurijem Szuchewyczem rozmawiają Bartosz Andrejuk i Franciszek Rapacki, Rzeczpospolita 10 kwietnia 2015, dostęp 13.04.2015
  • Шухевич Юрій w: Encyklopedia ukrainoznawstwa, Lwów 2000, ​ISBN 5-7707-4048-5 ​, t. 10, s. 3909-3910.
  • Wypowiedź Jurija Szuchewycza na stronie Polskiego Radia 2013
  • Ukraina. Oszukane pokolenie nie chce już czekać. Z Jurijem Szuchewyczem rozmawia Igor T. Miecik Gazeta Wyborcza, 28.03.2015, dostęp 30.03.2015.