Poprzednia

ⓘ 1 Brygada AL im. Ziemi Kieleckiej




1 Brygada AL im. Ziemi Kieleckiej
                                     

ⓘ 1 Brygada AL im. Ziemi Kieleckiej

1 Brygada Armii Ludowej im. Ziemi Kieleckiej – związek partyzancki Armii Ludowej sformowany na Kielecczyźnie w 1944 roku, prowadzący głównie działania dywersyjne skierowane przeciw armii niemieckiej, polegające na niszczeniu transportów i linii komunikacyjnych.

                                     

1. Historia i działania bojowe

Została zorganizowana rozkazem dowódcy III Obwodu Armii Ludowej – płk. Mieczysława Moczara "Mietka” z dnia 13 lipca 1944 roku, za początek jej istnienia uznaje się dzień 26 lipca 1944 roku.

W jej skład weszły oddziały Armii Ludowej: im. M. Langiewicza dowódca – ppor. Czesław Borecki "Brzoza”, im. B. Głowackiego dowódca – sierż. Stefan Szymański "Góral”, im. Zawiszy Czarnego dowódca – kpr. Wacław Młynek "Wrzos”, im. G. Narutowicza dowódca – ppor. Tadeusz Maj "Łokietek” oraz żołnierze AL zmobilizowani w rejonie Ostrowca Świętokrzyskiego. Początkowo brygada składała się z 2 batalionów i liczyła około 200 ludzi, pod koniec września składała się już z 3 batalionów 1 i 2 składały się z 3 kompanii, 3 z 2 kompanii, kompanii sztabowej i plutonu zwiadu, liczyła około 500 ludzi.

Zgodnie z rozkazem dowódcy III Obwody Armii Ludowej do głównych jej zadań bojowych należała walka z transportem wroga i niszczenie jego linii komunikacyjnych. W czasie swojej działalności przeprowadziła szereg akcji bojowych m.in. w dniu 2 sierpnia w rejonie Śniadki rozbiła 200 osobowy oddział "własowców”, 8 sierpnia na odcinku kolejowym Kielce – Skarżysko-Kamienna grupa minerska wysadziła pociąg wojskowy, 10 sierpnia w miejscowości Gustawów rozbiła 75 osobowy oddział niemiecki, 14 sierpnia w rejonie stacji kolejowej Węgle wysadziła most wraz z pociągiem wojskowym, 18 sierpnia na odcinku kolejowym Stąporków – Końskie wysadzono pociąg wojskowy, a w dniach 9 i 11 września zniszczono mosty kolejowe na linii Kielce – Włoszczowa.

W dniach 16–19 września 1 batalion brygady wziął udział w bitwie w lasach suchedniowskich, skąd przebił się w rejon Gruszki gdzie skoncentrowała się cała brygada. W jej rejonie brygada została otoczona przez siły niemieckie i w dniu 29 września stoczono tam bitwę, największą bitwę partyzancką na Kielecczyźnie.

W nocy z 29/30 września w czasie przebijania się z okrążenia od brygady odłączył się 2 batalion. 2 batalion skierował się do lasów siekierzyńskich koło miejscowości Siekierno-Rataje, gdzie w dniu 6 października wspólnie z oddziałami 2 Brygady AL "Świt” stoczył kolejną bitwę a następnie w nocy z 28 na 29 października przebił się pod Chotczą przez linię frontu.

Pozostałe oddziały brygady po bitwie pod Gruszką skierowały się w rejon Gór Świętokrzyskich, gdzie w połowie października brygada została rozformowana. Część żołnierzy udała się do miejsc zamieszkania, a z osób które były zdekonspirowane utworzono trzy oddziały: "Młota” dowódca – por. Edmund Borowiecki "Młot” i "Chytrego” dowódca – por. Julian Kaniewski "Chytry”, oraz "Stefana” dowódca – por. Stefan Czajka "Stefan” które prowadziły działania bojowe do stycznia 1945 roku.

23 sierpnia 1944 1 Brygada AL im. Ziemi Kieleckiej została odznaczona Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy za udział w walce z okupantem.

Elementem charakterystycznym brygady był noszony przeważnie na lewym ramieniu biały trójkąt równoboczny z zieloną obwódką i wyhaftowanymi an czerwono literami AL. Kolor zielony był z jednej strony symbolem lasu- schronienia partyzantów, z drugiej udziału ludności wiejskiej w walce

                                     

2. Obsada personalna

w okresie 26 lipca – październik 1944

Dowódca:
  • mjr Henryk Połowniak "Zygmunt” ranny 30 września pod Gruszką
Oficer operacyjny:
  • por. Bolesław Łazarski "Chmura” od 14 sierpnia dowódca 1 batalionu
Oficer propagandowy:
  • ppor. Antoni Ratusiński "Antek” równocześnie sekretarz Komitetu Okręgowego PPR w Radomiu, zginął 3 października 1944 roku w Ostrowcu Świętokrzyskim
Oficer sztabu brygady:
  • por. Kazimierz Czyż "Chrust” od 23 września 1944 roku
  • por. Stanisław Gwizdowski "Skromy”
Kompania sztabowa
  • dowódca – por. Spirydon Dziubiński "Zemsta”
Pluton zwiadu
  • dowódca – ppor. Józef Niewiadomski "Sokół”
1 batalion w połowie października 1944 roku rozformowany
  • por. Bolesław Mikulski
  • dowódca batalionu
  • por. Bolesław Łazarski "Chmura” 12 września przeniesiony do sztabu Obwodu III AL
  • por. Czesław Borecki "Brzoza” 14 sierpnia przeniesiony do sztabu Obwodu III AL
  • por. Jan Sadło
  • dowódca 1 kompanii
  • por. Wacław Młynek "Wrzos”
  • dowódca 2 kompanii
  • ppor. Stefan Czajka od 23 września dowódca 3 batalionu
  • dowódca 3 kompanii
  • ppor. Maksymilian Pora "Przelot”
2 batalion w nocy z 27/28 października 1944 roku przebił się przez linię frontu pod Chotczą
  • dowódca batalionu
  • por. Stefan Szymański "Góral”
  • dowódca 1 kompanii
  • sierż. Kazimierz Machowski "Badyl”
  • sierż. Jan Gajda "Mały” do 23 września
  • ppor. Marian Olczyk "Lew”
  • dowódca 2 kompanii
  • ppor. Edmund Borowiecki "Młot”
  • dowódca 3 kompanii
3 batalion 23 września – połowa października rozformowany
  • dowódca batalionu
  • por. Stefan Czajka
  • ppor. Jan Gajda "Mały”
  • dowódca 1 kompanii
  • por. Jan Michorek poległ 30 września pod Gruszką
  • dowódca 2 kompanii

Latem 1944 liczyła około 700 partyzantów.

Użytkownicy również szukali:

...
...
...