Poprzednia

ⓘ Czajków Północny




Czajków Północny
                                     

ⓘ Czajków Północny

Czajków Północny – wieś sołecka w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Staszów. Czajków Północny leży ok. 15 km na wschód od Staszowa.

                                     

1. Geografia

Czajków leży w pradolinie niewielkiej rzeki Kacanki, miejscami obrośniętej olchami i przepływającej przez rozległe łąki. Na wzniesieniach po obu stronach rzeki usytuowane są wsie: Czajków Północny i Czajków Południowy, niegdyś stanowiące jedną miejscowość. Cały obszar wsi, pól i łąk otoczony jest lasami. Dominują gleby piaszczysto-gliniaste. Region leży na pograniczu dwóch mikroregionów: Niecki Nidziańskiej i Wyżyny Sandomierskiej.

                                     

2. Religia

Wieś należy do parafii św. Michała Archanioła w Wiązownicy-Kolonii. We wsi znajduje się kościół filialny pw. Bł. ks. prałata Antoniego Rewery.

Miejscowość znajduje się na odnowionej trasie Małopolskiej Drogi św. Jakuba z Sandomierza do Tyńca, która to jest odzwierciedleniem dawnej średniowiecznej drogi do Santiago de Compostela.

                                     

3. Historia

Nazwa wsi wywodzi się od nazwy osobowej "Czajka” z sufiksem -ów -owo tworzy ona nazwę miejscowości być może takie nazwisko nosił naczelnik plemienia, które osiedliło się na zboczach rzeki Kacanki. W XV wieku Czajków wraz ze Smerdyną i Wiązownicą były wsiami królewskimi wchodzącymi w skład Starostwa Sandomierskiego. Dwór w Czajkowie został zniszczony przez Kozaków.

Po raz pierwszy Czajków wymieniony został w dokumencie z roku 1392 jako "Czaycow ”, u Długosza w L.B. t. s.325 - "Czaykow”. Tak też w Liber retaxationum z roku 1529. Nazwa Czajków występuje już w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego.

Po III rozbiorze Polski w 1795 wieś i folwark Czajków weszły w skład dóbr rządowych, najpierw austriackich, potem Księstwa Warszawskiego, a po kongresie wiedeńskim w 1815 należały do dóbr rządowych Królestwa Kongresowego.

W Słowniku geograficznym z XIX wieku opisano Czajków jako wieś rządową, położoną w powiecie sandomierskim, w gminie Wiśniowa i parafii Wiązownica. W 1827 wieś Czajków Północny wraz z Południowym liczyła 90 domów i 491 mieszkańców, zaś w 1880 roku 638 mieszkańców i 1663 mórg ziemi włościańskiej.

W czasie okupacji niemieckiej w latach 1939–1945 Czajków należał do dystryktu radomskiego Generalnego Gubernatorstwa.

Po wyzwoleniu w 1945 władze Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej przywróciły przedwojenny podział administracyjny i wówczas Czajków znalazł się ponownie w obrębie powiatu sandomierskiego. W reformie administracyjnej z 1954 r. utworzona została gromada Czajków, w powiecie sandomierskim, w województwie kieleckim, która w tym samym roku weszła w skład nowo utworzonego powiatu staszowskiego. W 1961 roku gromadę Czajków zniesiono, a wieś włączono do gromady Wiśniowa. Od 1973 r. wieś należy do reaktywowanej gminy Wiśniowa. W latach 1975–1998, po zniesieniu powiatów, miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego, przy czym od 1977 r. wchodzi w skład gminy Staszów, po włączeniu do niej gminy Wiśniowa. Po reformie administracyjnej z 1999 r. ponownie należy do powiatu staszowskiego, reaktywowanego w ramach województwa świętokrzyskiego.



                                     

4. Literatura

  • Kaczmarek Leon red. nauk. zeszytu, Taszycki Witold red. nauk. wyd.: Urzędowe Nazwy miejscowości i obiektów fizjograficznych. 33. Powiat staszowski województwo kieleckie. Komisja ustalania nazw miejscowości i obiektów fizjograficznych do użytku służbowego. Z: 33. Warszawa: Urząd Rady Ministrów. Biuro do Spraw Prezydiów Rad Nadzorczych, 1970.
  • Kazimierz Rymut: Nazwy miejscowe Polski: historia, pochodzenie, zmiany. 2, C-D. Wyd. PAN. Kraków: 2005. ISBN 83-85579-29-X.

Użytkownicy również szukali:

...
...
...