Poprzednia

ⓘ Biała (dopływ Wisły)




Biała (dopływ Wisły)
                                     

ⓘ Biała (dopływ Wisły)

Biała – rzeka w południowej Polsce, prawy dopływ Wisły. Długość rzeki wynosi 28.6 km, a powierzchnia dorzecza – 139 km².

Źródlisko Białej znajduje się na wschodnich stokach góry Magura, w gminie Buczkowice na wysokości ok. 512 m n.p.m. Rzeka przepływa przez Pogórze Śląskie, uchodzi w Dolinie Wisły w obrębie Czechowic-Dziedzic, na wysokości 242 m n.p.m. W dolnej części doliny Białej znajduje się kilka kompleksów stawów w Bielsku-Białej i Bestwinie.

Główne dopływy: Białka, Olszówka, Straconka, Niwka, Krzywa i Kromparek.

Miejscowości nad Białą to: Bystra, Bielsko-Biała, Bestwina, Kaniów oraz Czechowice-Dziedzice.

Przez wiele wieków Biała była rzeką graniczną – etniczną, diecezjalną i państwową, rozdzielającą historyczne tereny Śląska i Małopolski. Początkowo stanowiła granicę pomiędzy dawnymi diecezjami: wrocławską i krakowską, a od 1783 granicę diecezji tarnowskiej.

Od 1316 roku granica początkowo między śląskimi księstwami: cieszyńskim od 1572 r. wyodrębnionym z niego państwem bielskim i oświęcimskim, potem po inkorporacji tego ostatniego do Korony w 1456 – między Królestwem Polskim a ziemiami korony czeskiej. W czasie rozbiorów od 1772 roku rozdzielała prowincje imperium Habsburgów: Galicję i Śląsk Austriacki, stanowiła także rzekę graniczną pomiędzy miastami Białą a Bielskiem do połączenia tych miast w jeden organizm w XX wieku. Po II wojnie światowej do końca 1950 roku, kiedy to gminę Bystra-Wilkowice, obejmującą m. in. Bystrą Krakowską, przeniesiono z województwa krakowskiego do katowickiego, granica między tymi województwami.