Poprzednia

ⓘ Irena Blühová




Irena Blühová
                                     

ⓘ Irena Blühová

Po powrocie na Słowację, Blühová założyła księgarnię Blüh w Bratysławie, którą prowadziła w latach 1933–1941. W tym czasie powołała także grupę Sociofoto, organizowała i brała udział w wystawach. W 1933 roku, wraz z architektem Fridrichem Weinwurmem i aktorem Andrejem Bagarem, założyła agitpropową grupę teatralną. W tym samym roku wykonała akt fotograficzny swojego męża. Ze względu na nietypowy temat zwykle wykonywano akty kobiet, fotografia podważała tradycyjne oczekiwania wobec ról płci, w czym nawiązywała do wcześniejszego Eksperymentu z dwoma negatywami. Z tego okresu pochodzi jej przydomek "bratysławskiej Gertrudy Stein”.

W 1935 roku John Heartfield wykorzystał zdjęcie Blühovej w fotomontażu na okładce niemieckiego wydania książki Petera Jilemnickiego. W latach 1937–1939 uczęszczała na kursy ceramiki Júlii Horovej i na wydział filmowy akademii sztuki użytkowej Škola umeleckých remesiel, który prowadził Karol Plicka. Jej księgarnia była powiązana z działalnością partii komunistycznej, na początku wojny stała się punktem kontaktowym opozycji antyfaszystowskiej. Pomagała także w ucieczkach z austriackiego brzegu Dunaju na bratysławski. Ze względu na swoją działalność w podziemiu antyfaszystowskim, Blühová musiała się zacząć ukrywać, gdy w 1944 roku wydano na nią list gończy. W trakcie wojny straciła w Auschwitz-Birkenau i Theresienstadt ojca, czworo rodzeństwa i wielu innych członków rodziny. Po wojnie rzadko wracała do fotografowania, choć ostatnie fotografie wykonała dopiero w latach 70.

W latach 1945–1948 Blühová prowadziła wydawnictwo Pravda, którego była współzałożycielką. Wykonała wtedy serię fotografii portretowych pisarzy słowackich, m.in. portrety Kristy Bendovej i Jána Kostry. W 1948 roku urodziła córkę Zuzanę. Od 1955 roku przez dziesięć lat była dyrektorką biblioteki pedagogicznej, której była także współzałożycielką. Wykładała także na Uniwersytecie Komeńskiego w Bratysławie. Była współautorką dwóch książek dla dzieci, w tym Prvé kroky 1959, którą napisała razem z Kristą Bendovą. W latach 80. brała udział w konferencjach dotyczących Bauhausu w Weimarze. W 1989 roku została odznaczona medalem im. Josefa Sudka.

Pierwsza wystawa indywidualna Blühovej odbyła się w 1974 roku, po czym jej solowe wystawy pokazywano m.in. w Bratysławie, Helsinkach, Lipsku, Berlinie i Bochum, choć udział w wystawach zbiorowych brała już od 1933 roku. Jej prace znajdują się m.in. w kolekcjach muzealnych w Bratysławie, Berlinie, Weimarze, Wrocławiu i w Stanach Zjednoczonych.