Poprzednia

ⓘ Czynnik ludzki (lotnictwo)




                                     

ⓘ Czynnik ludzki (lotnictwo)

Czynnik ludzki – ogół zagadnień, które mają zastosowanie w lotniczym projektowaniu, certyfikowaniu, szkoleniu, działaniu w obsłudze technicznej, oraz które pozwalają znaleźć obszary wzajemnego oddziaływania pomiędzy człowiekiem i innymi elementami systemu, uwzględnienie możliwości i ograniczeń człowieka, które mają wpływ na bezpieczeństwo i sprawność jego działania w lotnictwie. Czynnik ludzki związany jest z nieadekwatnym działaniem człowieka, które skutkuje błędem.

Czynnik ludzki jest jedną z grup przyczynowych zdarzeń lotniczych odnoszącą się do personelu latającego. Jednakże aspekty działania czynnika ludzkiego znajdują swoje odniesienie w obszarach technicznych, środowiskowych i organizacyjnych.

                                     

1.1. Modele analizy zdarzeń lotniczych z uwzględnieniem czynnika ludzkiego Model SHELL

Zostało opracowanych kilka teorii i modeli czynnika ludzkiego. Powszechnie uznanym modelem odnoszącym się do zobrazowania interakcji zachodzących pomiędzy człowiekiem, a elementami systemu lotniczego, pozwalającym na głębsze zrozumienie "czynnika ludzkiego” jest tzw. model SHELL. Akronim pochodzi od pierwszych liter słów angielskich:

  • software – procedury, oprogramowanie, logistyka
  • environment – otoczenie i warunki w jakich działają wszystkie elementy systemu
  • hardware – maszyny
  • liveware – człowiek, jego fizyczność: psychika, wiedza, postawa, kultura. ale także odporność na stres i normy wydajnościowe określone przez pracodawcę.
                                     

1.2. Modele analizy zdarzeń lotniczych z uwzględnieniem czynnika ludzkiego "Parszywa dwunastka”

Określenie "parszywa dwunastka” odnosi się do najczęściej występujących zagrożeń i przyczyn błędów ludzkich podzielonych na dwie grupy związane z nadmiarem czynników oraz ich brakiem. W przypadku braków wyszczególniono: komunikację, wiedzę, współpracę, zasoby, asertywność, świadomość. Natomiast nadmiar jest szkodliwy w przypadku: zaufania do siebie, rozproszenia, zmęczenia, stresu, presji, norm.

                                     

1.3. Modele analizy zdarzeń lotniczych z uwzględnieniem czynnika ludzkiego 5 × M

Analiza badań z zakresu bezpieczeństwa lotów pozwoliła pogrupować źródła zagrożeń na następujące elementy:

  • zarządzanie management – szeroko pojęty proces prowadzenia planowania i przygotowania do realizacji danego zadania.
  • środowisko naturalne i sztuczne media, w którym jest realizowane dane zadanie lotnicze
  • człowiek man, w tym załogi lotnicze, personel inżynieryjno-lotniczy i personel zarządzający ruchem lotniczym
  • zadanie mission, jego stopień trudności oraz zagrożenia występujące zarówno w czasie pokoju, jak i działań bojowych
  • statek powietrzny machine – jego wyposażenie, przystosowanie do możliwości człowieka, stopnia trudności pilotowania
                                     
  • Czynnik ludzki czynnik spowodowany przez konkretne jednostki i grupy ludzkie wypełniające struktury organizacyjne oraz realizujące w organizacjach zarówno
  • już zazwyczaj za późno na uratowanie się. Głównym czynnikiem powodującym CFIT jest czynnik ludzki zmęczenie, utrata świadomości, dezorientacja pilota
  • że główną przyczyną większości wypadków stał się, według komitetu, czynnik ludzki a nie pogorszenie stanu technicznego samolotów, co prowadzi do przerzucania
  • dochodzeniu, w wyniku którego potwierdzono przypuszczenie, że zawiódł czynnik ludzki Raport został jednak utajniony. Po ponad dziesięciu latach domagano
  • którzy później pracowali jako piloci doświadczalni, także w Instytucie Lotnictwa W 1947 odbył przeszkolenie w pilotażu samolotowym w Cywilnej Szkole
  • nieszablonowość, śmiałość i szybkość, zachowanie zdolności bojowej czynnik ludzki duża dynamika wynika ze stosowania przez walczące strony nowoczesnych
  • często czynnik bezpieczeństwa inaczej: jest przewymiarowane aby zmniejszyć ryzyko wadliwego funkcjonowania. Jednakże im większy jest czynnik bezpieczeństwa
  • wypadku zginęło 71 osób, w tym 46 dzieci. Inspektorzy lotnictwa doszukali się wielu czynników i powodów, które wpłynęły bezpośrednio na ten wypadek.
  • Przeciążenie to wielokrotność sił grawitacji G działających na ciało ludzkie i przedmioty podczas przyspieszenia lub gwałtownej zmiany kierunku poruszania
  • zarządzanie strategiczne na podstawie rozprawy Kooperencja przedsiębiorstw. Czynniki sektorowe i korporacyjne. Jej książka pod tym samym tytułem zdobyła nagrodę
  • wybranych jako cele spośród znacznie dłuższej listy ze względu na różne czynniki w tym ukształtowanie terenu. Niecka tworzona przez wzgórza otaczające