Poprzednia

ⓘ Kościół św. Wawrzyńca w Poznaniu (Chwaliszewo)




Kościół św. Wawrzyńca w Poznaniu (Chwaliszewo)
                                     

ⓘ Kościół św. Wawrzyńca w Poznaniu (Chwaliszewo)

Kościół św. Wawrzyńca w Poznaniu – nieistniejący rzymskokatolicki kościół filialny, zlokalizowany w Poznaniu we wschodniej części Chwaliszewa, w pobliżu mostu na Ostrów Tumski i ówczesnego starego koryta Warty, przy budynkach kanoników. Nie istnieją żadne pozostałości tego obiektu, zarówno budowlane, jak i wyposażenia, nie wiadomo też precyzyjnie, gdzie świątynia stała. Była filią kościoła św. Mikołaja z Zagórza.

                                     

1. Historia

Najstarsze zapisy odnoszące się do świątyni i stojącego obok szpitala pochodzą z 1459 legat Rafał z Czechowa oraz z 1509 r. zarządzał nim wówczas prepozyt będący altarzystą tutejszej altarii. W końcu XVIII wieku wizytacja Józefa Rogalińskiego opisywano go jako obiekt niewielki, od frontu prostokątny, a z tyłu zaokrąglony. Murowane ściany były pobielone, podłoga ceglana, a dachówki mocno zniszczone. Sufit wykonany był z desek.

W 1805 r. biskup Ignacy Raczyński przeniósł dochody i zobowiązania kościoła na katedrę. Kilkanaście lat później obiekt uległ rozbiórce. Sąsiadował przez ulicę z kościołem filialnym św. Barbary, który został rozebrany w podobnych latach i również nie istnieje.

                                     

2. Architektura

Kościół stał prezbiterium ku wschodowi, z lekkim odchyleniem ku północy. Obiekt miał murowaną zakrystię ze sklepieniem. Wyposażona była w trzy szafy i trzy stoły. Pod świątynią były dwie murowane krypty. W środkowej części dachu istniała mała, drewniana, obita blachą wieżyczka z niewielkim dzwonem. Kościół nie miał cmentarza i nie był ogrodzony murem.

                                     

3. Wnętrze i wyposażenie

W końcu XVIII wieku we wnętrzu kościoła stały malowane ławki i chór muzyczny oraz konfesjonał i nowa wówczas ambona, częściowo pozłacana. Świątynia miała trzy ołtarze: główny poświęcony patronowi, św. Wawrzyńcowi i boczne ku czci Chrystusa Ukrzyżowanego i św. Sebastiana. Przy ołtarzu głównym wystawiono relikwie św. Wawrzyńca. Kościół nie miał monstrancji, nie przechowywano tu sakramentów, a jedynie wypożyczano je z innych świątyń.

                                     

4. Otoczenie

Z kościołem związany był chwaliszewski szpital św. Wawrzyńca, znacznie starszy od samej świątyni początek XIV wieku. Szpital ten pełnił rolę przytułku dla chorych i starszych księży.

                                     

5. Opracowania

Pierwszym naukowcem, który opublikował dane o historii obiektu w swoich dwóch opracowaniach z lat 1838 i 1858, był Józef Łukaszewicz. Później o kościele wspominali Rodgero Prümers Die Stadt Posen in südpreussischer Zeit, 1911 i ks. Józef Nowacki Dzieje archidiecezji poznańskiej, 1964.