Poprzednia

ⓘ Zamek krzyżacki w Toruniu




Zamek krzyżacki w Toruniu
                                     

ⓘ Zamek krzyżacki w Toruniu

Zamek krzyżacki w Toruniu – najwcześniejszy zamek krzyżacki na ziemi chełmińskiej, zbudowany na planie podkowy, prezentuje wcześniejszą formę rozwoju zamków krzyżackich, jeszcze przed ustaleniem się typowego zamku konwentualnego w postaci regularnego czworoboku.

                                     

1. Lokalizacja

Zamek znajduje się we wschodniej części Zespołu Staromiejskiego, przy ul. Przedzamcze 3, w sąsiedztwie Hotelu 1231, dawnego Młyna Garbarskiego oraz Regionalnego Inkubatora Przedsiębiorczości.

                                     

2.1. Historia XIII wiek

Budowę zaczęto w latach 50. XIII wieku, ukończono w drugiej ćwierci XIV wieku. Początkowo służył Krzyżakom jako baza wypadowa do podboju Prusów i stworzenia państwa zakonnego. Prawdopodobnie od początku była to siedziba komtura. 7 lutego 1454 roku torunianie jako członkowie Związku Pruskiego rozpoczęli nieudany szturm, a następnie oblężenie zamku. Następnego dnia komtur Albrecht Kelb poddał zamek i otworzył bramy krzyżackiej siedziby. Rada miejska natychmiast zdecydowała o jego wyburzeniu, aby uniemożliwić władzy zwierzchniej niezależnie czy polskiej lub krzyżackiej trzymanie w Toruniu wojsk. Wydarzenia te zapoczątkowały wojnę trzynastoletnią.

                                     

2.2. Historia Okres nowożytny

W okresie nowożytnym teren zamkowy był wykorzystywany jako bastion oraz wysypisko śmieci. Dopiero w 1966 roku ruiny zamku uporządkowano, odsłaniając zachowane do wysokości ok. 1.5 m mury parteru. Ustawiono tu także dwa metalowe miecze, nawiązujące do grunwaldzkich. Odnalezione wtedy detale architektoniczne maswerki, zworniki znalazły się w podziemiach zamku oraz w zbiorach Muzeum Okręgowego w Toruniu.

Z budynków zamku głównego do dzisiaj zachowała się wieża ustępowa gdanisko wraz z prowadzącym do niej gankiem, fosa, dolne partie murów parteru odc. południowy i ośmiobocznej wieży stołp i piwnice. Na terenie przedzamcza zachowały się budynki związane z zamkiem – dawny szpital częściowo zburzony w końcu XIX w. i młyn górny, a także znaczne odcinki murów przedzamcza z kilkoma bramami w tym m.in. Młyńską i Menniczą.

Dzisiaj zamek, zakonserwowany jako trwała ruina, służy celom turystycznym i dydaktycznym. Poza wycieczkami organizowane są tutaj także festiwale uliczne, happeningi, imprezy masowe i turystyczne. W fosie zamkowej organizowany jest Międzynarodowy Festiwal Teatralny "Kontakt” oraz Międzynarodowy Festiwal Muzyki Chrześcijańskiej Song of Songs.

Od 2007 roku gospodarzem zamku jest Centrum Kultury Zamek Krzyżacki w Toruniu.



                                     

3. Ciekawostka

Przy ul. Przedzamcze przy otwartym fragmencie przepływającej w kierunku Wisły Strugi Toruńskiej znajduje się ceramiczny smok. Instalacja ta nawiązuje do rzekomego pojawienia się smoka przy tej ulicy w roku 1746.