Poprzednia

ⓘ Gospodarka Lesotho




Gospodarka Lesotho
                                     

ⓘ Gospodarka Lesotho

Gospodarka Lesotho – z uwagi na bycie enklawą i górzyste położenie, gospodarka Lesotho jest silnie uzależniona od gospodarki Południowej Afryki i kursu randa. Z PKB na mieszkańca na poziomie ok. 3000 USD Lesotho klasyfikowane jest przez Bank Światowy w niższej klasie średniej. Dla sytuacji gospodarczej kraju nie bez znaczenia jest również drugi na świecie odsetek obywateli zarażonych wirusem HIV – nosicielami jest 25% populacji w wieku 15–49 lat.

                                     

1. Stan i struktura gospodarki

Od lat 80. XX wieku rząd starał się dywersyfikować gospodarkę, stymulując produkcję i turystykę ośrodek narciarski w Górach Smoczych. Dynamiczny rozwój w latach 90. został przerwany przez zawirowania polityczne w 1998 roku. Ubyło wówczas ponad 40 000 miejsc pracy, a gospodarka skurczyła się o prawie 5%. Po roku 2000 gospodarka ponownie weszła na ścieżkę wzrostu. Do 2006 roku udział sektora produkcyjnego wzrósł do 22% PKB, ale w 2012 spadł do 12%. Było to spowodowane światowym kryzysem i rosnącą konkurencyjnością producentów azjatyckich na rynku amerykańskim. Od 2010 roku gospodarka Lesotho znowu się rozwija, uzyskując w latach 2012–2015 roczny wzrost przynajmniej 4–4.5%. W ostatnich latach wzrost PKB zmalał do ok. 2.3%. Szacuje się, że w latach 2017–2018 ponownie przekroczy 4%, dzięki inwestycjom budowlanym i górniczym.

Struktura gospodarki wg sektorów:

Na przemysł składa się przede wszystkim duża liczba małych firm produkujących tekstylia wełna, moher, odzież i obuwie, oraz zajmujących się przetwarzaniem żywności i budownictwem. Wykorzystywane surowce często pochodzą z lokalnych gospodarstw rolniczych skóry, juta. W sektorze tym pracuje około 36 000 Sotyjczyków, głównie kobiet.

W 2016 roku, z uwagi na wystąpienie suszy, rząd subsydiował żywność i wpływał na jej ceny za pomocą państwowych przedsiębiorstw.

Struktura PKB wg końcowego wykorzystania:

                                     

1.1. Stan i struktura gospodarki Rolnictwo

Mimo najmniejszego udziału w gospodarce, i mimo że jedynie 1/10 powierzchni kraju jest uprawna, rolnictwem lub hodowlą trudni się niemal 3/4 Lesotyjczyków. Rolnictwo pokrywa jedynie 20% krajowego zapotrzebowania na żywność. Jest podatne na zmienność pogody i klimatu.

Główne uprawy: kukurydza, pszenica, groch i fasola, sorgo, jęczmień.

W 2014 roku 73% populacji zamieszkiwało obszary wiejskie.

                                     

2. Zatrudnienie

Duża liczba mieszkańców kraju pracuje w RPA – ok. 1/3 mężczyzn w wieku produkcyjnym. W połowie lat 90. XX wieku – przeszło 100 000, głównie w górnictwie. W 2010, ok. 40 000. Wiele osób pracuje na czarno lub w szarej strefie.

Wielkość siły roboczej szacowana jest na 919 900 osób.

Około 57.8% mieszkańców żyje poniżej progu ubóstwa. Dekadę wcześniej, w 2002, było to 61.3%. Próg ubóstwa z uwzględnieniem siły nabywczej wynosi ok. 1.9 USD/dzień.

                                     

3. Zasoby naturalne

Rząd Lesotho za najważniejszy zasób kraju uważa wodę – "białe złoto”. Dzięki budowie tamy duży udział w krajowej gospodarce zaczęła odgrywać sprzedaż wody do RPA. Ważnym towarem eksportowym są również diamenty ok. 8% PKB.

                                     

4. Współpraca międzynarodowa

Od 1986 roku kraj współpracuje z RPA w zakresie gospodarki energetycznej i wodnej. Highlands Water Development Project zapewnił Lesotho dostęp do czystej energii wodnej, dzięki budowie 1996–1998 185-metrowej tamy Katse. Budowa tamy pozwoliła też na sprzedaż wody do RPA.

W 2014 roku 44% wpływów budżetowych pochodziło z ceł z krajów SACU.

                                     

5. Finanse publiczne

Wydatki rządowe stanowią blisko 61% PKB. Państwo pozostaje też największym pracodawcą. Deficyt budżetowy waha się w granicach 0.6% PKB, a dług publiczny wynosi ok. 60% PKB.

Podatki i cła

Najwyższy podatek od dochodów osób fizycznych PIT wynosi 35%. Najwyższy podatek od dochodów osób prawnych CIT to 25%. Średnia taryfa celna wynosi 2.4%.

W Lesotho istnieje podatek od wartości dodanej VAT i podatek od dochodów kapitałowych dywidendy.

Podatki stanowią blisko 51% przychodów budżetowych.

                                     

6. Ocena międzynarodowa

W roku wskaźnik wolności gospodarczej IEF plasował Lesotho na 134. miejscu na świecie. Mimo sukcesów w walce z ubóstwem, uważa się, że kraj nadal jest silnie uzależniony od rolnictwa, a działalność rządu hamuje rozwój prywatnej przedsiębiorczości. Biurokracja i korupcja hamują też inwestycje zagraniczne. Rodzimą przedsiębiorczość krępuje ograniczony dostęp do usług bankowych i kredytowania.

Według IEF własność prywatna w Lesotho jest niedostatecznie chroniona. Znacznie lepiej chroniona jest własność intelektualna. Sądownictwo uznaje się za względnie niezawisłe, ale niedofinansowane. Powszechnym problem jest korupcja i brak transparentności w finansach publicznych.

                                     
  • Lesotho wcześniej Basuto państwo w południowej Afryce, będące enklawą w Republice Południowej Afryki. Osobny artykuł: Geografia Lesotho Powierzchnia
  • Bank Lesotho bank centralny Lesotho z siedzibą w Maseru, otwarty 2 stycznia 1980 roku na mocy Ustawy o Lesotyjskim Organie Monetarnym z 1978 Lesotho Monetary
  • Lesotho Highlands Water Project wspólny projekt Lesotho i Południowej Afryki budowy zapór na rzekach w Lesotho mający na celu dostarczenie wody do RPA
  • Lesotho Promise 603 karatowy biały diament wydobyty w sierpniu 2006 w kopalni diamentów Letšeng w Lesotho Jest to jeden z największych diamentów jakie
  • Ltd firma zarejestrowana w Lesotho powstała w 1995 roku jako partnerstwo inwestorów branżowych 76 procent z rządem Lesotho 24 procent Odbudowa infrastruktury
  • Zapora Muela zapora wodna w Lesotho część projektu Lesotho Highlands Water Project, mającego na celu transport wody z Lesotho do RPA. Zapora zlokalizowana
  • Lisente l. poj. sente moneta zdawkowa używana w Lesotho jako równowartość 1 100 loti. W 1980 roku w obiegu pojawiły się datowane na 1979 monety o
  • Katse zapora wodna na rzece Malibamatšo w Lesotho Zbiornik przy niej jest głównym źródłem wody w Lesotho Highlands Water Project. Budowę zapory rozpoczęto
  • Gospodarka Rwandy jest słabo rozwinięta, głównie rolnicza. Dodatkowo rozwój utrudnia śródlądowe położenie, brak rezerw ziem uprawnych i duża erozja gleb