Poprzednia

ⓘ Brzeźno (powiat gorzowski)




Brzeźno (powiat gorzowski)
                                     

ⓘ Brzeźno (powiat gorzowski)

Brzeźno – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie gorzowskim, w gminie Lubiszyn. Według danych z 2011 r. liczyła 312 mieszkańców. Miejscowość została założona w 1751 r. w ramach kolonizacji fryderycjańskiej. Od 1945 r. leży w granicach Polski. We wsi znajduje się kościół z 1867 r.

                                     

1. Położenie

Zgodnie z podziałem fizycznogeograficznym Polski według Kondrackiego teren, na którym położone jest Brzeźno należy do prowincji Niziny Środkowoeuropejskiej, podprowincji Pojezierza Południowobałtyckiego, makroregionu Pradolina Toruńsko-Eberswaldzka oraz w końcowej klasyfikacji do mezoregionu Równina Gorzowska.

Miejscowość leży 22 km na północny zachód od Gorzowa Wielkopolskiego. Posiada układ przestrzenny wielodrożnicy. We wsi znajduje się niewielkie około 2 ha jezioro, bez nazwy niem. do 1945 Briesen See.

                                     

2. Historia

  • 1945 – we wsi funkcjonowała szkoła podstawowa
  • 1815–1818 – reformy administracyjne Prus zmieniły strukturę Nowej Marchii; kolonia Brzeźno należała do powiatu Gorzów, w rejencji frankfurckiej
  • 1820 – kolonia i folwark czynszowy były wymieniane w składzie domeny w Mironicach
  • 16.09.1945 – poświęcenie kościoła jako rzymskokatolickiego
  • 1874 – likwidacja domeny państwowej w Mironicach
  • 1999 – likwidacja szkoły podstawowej
  • 1803–1805 – w pobliżu Brzeźna osiedliło się 24 kolonistów, a nowa osada otrzymała nazwę Neu Briesenhorst
  • 1769 – kolonia liczyła 21 osadników
  • 1751 – radca dworu Benjamin Gottlieb Nerger, na polecenie króla Fryderyka Wielkiego, założył folwark i kolonię Briesenhorst w pobliży kuźnicy w Buszowie, na terenach mosińskiego okręgu leśnego; przybywa tu 16 osadników, z czego 6 z Wirtembergii
  • 1895 – folwark czynszowy został rozparcelowany i sprzedany w częściach przez ostatniego właściciela ziemskiego Schäma
  • 1867 – w Brzeźnie wzniesiono zbór szachulcowy
  • 1801 – kolonia i folwark czynszowy niem. Kolonie und Erbzins-Virwerk Briesenhorst liczyły 244 mieszkańców i 40 gospodarstw; należały do domeny w Mironicach; osiedlonych było tu 25 kolonistów, 7 budników, 15 komorników, 1 kołodziej, znajdowała się tu kuźnia; właścicielem był nadleśniczy państwowy niem. Stadt-Forstmeister von Rohr; kościół był filialnym parafii w Barnówku
                                     

3. Nazwa

Niemiecka nazwa Briesenhorst pochodzi od nazwy pobliskiego jeziora Briesen + -horst kępa drzew’; w okolicy występowały również nazwy terenowe Briesenbruch i Horstbruch. Nazwa Brzeźno została nadana w 1947 r.

                                     

4. Architektura

Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny – zbudowany w 1867 r. jako świątynia jednonawowa, bez wieży, na planie prostokąta z wydzielonym, pięciobocznie zamkniętym prezbiterium; stylistycznie nawiązuje do neogotyku, dzięki umieszczeniu okien dwudzielne ostrołukowo zamkniętych i blend w ścianach szczytowych. Z pierwotnego wyposażenia zachowała się ambona z dekoracjami z późniejszego okresu oraz znacznie przekształcona mensa ołtarzowa. W obrębie placu w 1967 r. wzniesiono dzwonnicę.