Poprzednia

ⓘ Józef Bandzo




Józef Bandzo
                                     

ⓘ Józef Bandzo

Józef Bandzo pseudonim "Jastrząb” – kapitan, polski działacz podziemia niepodległościowego w czasie II wojny światowej, a następnie powojennego podziemia antykomunistycznego w Polsce, pośmiertnie awansowany do stopnia podpułkownika.

                                     

1. Życiorys

Był uczniem Gimnazjum Elektromechanicznego w Wilnie oraz członkiem 11 Wileńskiej Drużyny Harcerzy. W lipcu 1942 wstąpił w szeregi Armii Krajowej. Służył w oddziale partyzanckim Gracjana Fróga ps. "Góral”, przekształconym następnie w 3 Wileńską Brygadę Armii Krajowej. Był dowódcą drużyny w 1 kompanii szturmowej por. Romualda Rajsa ps. "Bury” w 3 Wileńskiej Brygadzie AK "Szczerbca”. W lipcu 1944 brał udział w operacji "Ostra Brama”, a następnie uniknął aresztowania przez Sowietów i wyjechał na Lubleszczyznę.

W listopadzie 1944 roku, został aresztowany przez NKWD. Po udanej ucieczce, korzystając z fałszywych dokumentów, ewakuował się w lutym 1945 roku do Polski centralnej. Osiedlił się na Lubelszczyźnie. Tam dotarły do niego informacje o prowadzonych na Podlasiu walkach oddziałów 5 Wileńskiej Brygady AK mjra Zygmunta Szendzielarza "Łupaszki”. Przyjechał na Podlasie i w Siemiatyczach spotkał dowódcę 1 szwadronu tejże brygady por. Zygmunta Błażejewicza "Zygmunta”, zgłaszając swój akces do dalszej walki. Został ponownie dowódcą drużyny w 2 szwadronie, także tutaj dowodzonym przez "Burego”. Gdy we wrześniu 1945 roku 5 Wileńska Brygada AK została rozwiązana, wraz z niemal całym szwadronem "Burego” przeszedł do Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, kontynuującego walkę w 3 Wileńskiej Brygadzie NZW. W ramach NZW walczył do końca 1945 roku.

Na początku 1946 roku ponownie wrócił pod rozkazy mjr. "Łupaszki”. Zameldował się w lutym tego roku w Jodłówce pow. Sztum, tymczasowej siedzibie "Łupaszki”. Został wtedy mianowany dowódcą patrolu dywersyjnego.

W sierpniu 1946 roku, na własną prośbę został urlopowany. Zamierzał rozpocząć "cywilne” życie, kontynuując naukę i podejmując pracę.

W 1947 podczas amnestii dokonał ujawnienia. Był przez wiele lat inwigilowany i prześladowany. Został skazany w latach 60. na dożywotnie pozbawienie wolności. W latach 1960–1976 był więziony.

Mieszkał w Warszawie. W kwietniu 2016 uczestniczył w pogrzebie Zygmunta Szendzielarza ps. "Łupaszka”.

Zmarł 16 października 2016 w hospicjum, w Wołominie. Pośmiertnie został awansowany na stopień podpułkownika. Został pochowany w Kwaterze Polskiego Państwa Podziemnego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawiew kwaterze 18D-kolumbarium lewe B-10-4.

                                     
  • dowódca drużyny granatników Gigant orkiestra Czardasz Partyzanci: Józef Bandzo Jastrząb Witold Czarnecki - Kadet Zygmunt Kłosiński Huzar Marian
  • kierowca wyścigowy i rajdowy, pilot rajdowy, mechanik 16 października Józef Bandzo polski działacz podziemia niepodległościowego w czasie II wojny światowej
  • ur. 1946 Barbara Orzechowska, polska florecistka ur. 1931 2016: Józef Bandzo polski żołnierz AK działacz podziemia niepodległościowego w czasie II
  • filantropka zm. 2017 Karla Kienzl, austriacka saneczkarka zm. 2018 1923: Józef Bandzo polski żołnierz AK zm. 2016 Horst Herold, niemiecki policjant, prawnik