Poprzednia

ⓘ To (powieść)




To (powieść)
                                     

ⓘ To (powieść)

English version: It (novel)

To – powieść Stephena Kinga wydana w 1986 roku. W Polsce wydana po raz pierwszy w trzech tomach w 1993 roku przez Amber oraz dwukrotnie wznowiona w jednym tomie przez Zysk i S-ka pod tytułem TO. Powieść została wydana również w 2009 roku przez wydawnictwo Albatros/A. Kuryłowicz ze zmienionym tytułem oraz poprawionym tłumaczeniem.

                                     

1. Fabuła

Akcja książki została podzielona na dwa tory: część opisanych wydarzeń ma miejsce w 1958 roku, gdy bohaterowie są 11-latkami, a część w 1985, gdy są już dorosłymi ludźmi niepamiętającymi zbyt wiele ze swego dzieciństwa. Wydarzenia te rozgrywają się podczas serii niewyjaśnionych morderstw w Derry, której ofiarami padają wyłącznie dzieci. W 1958 bohaterowie postanawiają odszukać i zabić tajemniczego mordercę, którym okazuje się potwór od tysiącleci żerujący w Maine – tytułowe To, przybierające często postać Pennywisea, Tańczącego Klowna, czasami przedstawiającego się jako Bob Grey. To potrafi zamienić się w coś, czego jego ofiara boi się najbardziej – w mumię, martwego brata, utopionych chłopców, wilkołaka. W 1985 roku Pennywise rozpoczyna kolejną serię morderstw, zmuszając dorosłych już bohaterów, aby powrócili do Derry i stawili czoła największemu koszmarowi swego dzieciństwa.

Autor nie skupia się tylko na walce postaci ze złem, ale przede wszystkim na ich życiu, wewnętrznych przemianach i dojrzewaniu, malując jednocześnie barwny portret amerykańskiej prowincji.

                                     

2. Klub Frajerów

Klub Frajerów, założony w 1958:

  • William Bill Jąkała/Wielki Bill Denbrough – przywódca Frajerów, inteligentny młody chłopak budzący respekt wśród rówieśników, później pisarz. Starszy brat George’a Denbrougha, pierwszej ofiary Pennywisea podczas serii morderstw w latach 1957–58.
  • Michael Mike Hanlon – "jedyny czarny dzieciak z Derry”, chłopak prześladowany przez Henry’ego Bowersa, będącego swoistym narzędziem Tego. Mike jako jedyny z Klubu Frajerów został w Derry, pracował tam jako bibliotekarz. To on powiadomił pozostałych o tym, że To powróciło i poprosił o powrót do miasta.
  • Edward Ed/Eddie Kaspbrak – w dzieciństwie zdominowany przez matkę, chorowity i słaby, cierpiący na astmę chłopczyk, przyjaciel Billa Jąkały i Richiego Toziera. Właściciel ważnej firmy wynajmującej limuzyny w Nowym Jorku.
  • Benjamin Ben Hanscom – samotnik, w dzieciństwie wyróżniający się wyjątkową nadwagą. Już jako 11-latek wykazuje swój architektoniczny zmysł, budując tamę w Barrens. Po latach – jeden z najlepszych młodych amerykańskich architektów.
  • Richard Richie Tozier – przyjaciel Billa Jąkały, nieposkromiony gaduła i mól książkowy, znany ze swojego czarnego poczucia humoru oraz umiejętności doskonałego naśladowania głosów sławnych ludzi, później najbardziej rozchwytywany DJ na Zachodnim Wybrzeżu.
  • Stanley Stan Uris – Żyd, bardzo skrupulatny racjonalista, ornitolog-amator. Poślubił Żydówkę o imieniu Patty, został księgowym w Atlancie. Spotkanie z Pennywisem w dzieciństwie spowodowało taką traumę, że na wieść o powrocie potwora z Derry wolał popełnić samobójstwo niż powtórnie się z nim zmierzyć.
  • Beverly Bev Marsh – wychowała się w patologicznej rodzinie, pod presją brutalnego ojca, który "ciągle się o nią martwił”. Jako dorosła kobieta odniosła sukces zawodowy jako projektantka mody, jednak w życiu prywatnym związała się z brutalnym damskim bokserem, Tomem Roganem.
                                     

3. Adaptacje

To, jak wiele innych książek Kinga, zostało przeniesione na mały ekran, w formie dwuodcinkowego serialu w reżyserii Tommy’ego Lee WalLance’a. Scenariusz napisał Lawrence D. Cohen. Pennywisea zagrał Tim Curry; w role dorosłych przeciwników potwora z Derry wcielili się Richard Thomas Bill, Harry Anderson Richie, John Ritter Ben, Annette O’Toole Bev, Dennis Christopher Eddie, Richard Masur Stan i Tim Reid Mike, a jako ich dziecięce odpowiedniki wystąpili Jonathan Brandis, Seth Green, Brandon Crane, Emily Perkins, Adam Faraizl, Ben Heller i Marlon Taylor, a w 2017 powstał pełnometrażowy film na podstawie powieści, w reżyserii Andresa Muschiettiego.

                                     

4. Powiązania z innymi powieściami Kinga

  • Dwójka bohaterów powieści: Richard Richie Tozier i Beverly Bev Marsh pojawia się epizodycznie w innej powieści Kinga – Dallas ’63.
  • Miasteczko Derry pojawia się również w innych powieściach Kinga – m.in. w Łowcy snów i Bezsenności.
  • Mike Hanlon pojawia się w Bezsenności, Ben Hanscom jest wspomniany
  • W książce pojawia się także nazwisko "Romeo Dupree” – należy ono do barmana ze złamanym nosem. To samo nazwisko nosi jedna z głównych postaci z innej powieści Kinga – Pod Kopułą.
  • Dick Hallorann to postać, którą czytelnik spotka też w Lśnieniu.
                                     
  • Pierwsze powieści powstały już w czasach antycznych. W Grecji autorem powieści był m.in. Ksenofont z Efezu Opowieści efeskie Był to typ powieści awanturniczej
  • uhonorowany Literacką Nagrodą Nike w 1997, była to pierwsza przyznana nagroda Nike. Widnokrąg należy do gatunku powieści inicjacyjnej, świat został przedstawiony
  • Powieść społeczno - obyczajowa najważniejsza odmiana powieści realistycznej reprezentowana przez najwybitniejsze osiągnięcia klasyki powieściowej XIX
  • Powieść minionych lat st.rus. Повѣсть времѧньныхъ лѣтъ, ros. Повесть временных лет Повѣсть временныхъ лѣтъ ukr. Повість минулих літ, biał. Аповесць
  • Powieść historyczna jedna z odmian powieści której powstanie w nowożytnej formie datuje się na początek XIX wieku. Jej korzenie, według niektórych
  • Powieść kryminalna odmiana powieści charakteryzująca się fabułą zorganizowaną wokół zbrodni, okoliczności dojścia do niej, dochodzenia oraz ujawnienia
  • Powieść epistolarna powieść skonstruowana w formie listów niekiedy przeplatających się z fragmentami pamiętnika wymienianych między sobą przez bohaterów
  • detektywistycznej. Powieść detektywistyczna to rodzaj powieści relatywnie nowy, jako że jej początki sięgają końca XVIII wieku i początku XIX. Wtedy też powieść ta uznawana
  • Doktor No powieść Iana Fleminga o przygodach agenta 007 - Jamesa Bonda. Została napisana w 1957 roku i jest szóstą z kolei w serii powieści o Bondzie
  • Powieść gotycka odmiana powieści uprawiana głównie na przełomie XVIII i XIX wieku, nazywana również romansem grozy. Typowymi jej elementami były: tajemnicza
  • Komórka powieść Stephena Kinga z 2006 roku. W Polsce wydana rok później przez wydawnictwo Albatros. Musi być coś w tym, że CELL rymuje się z HELL. Pierwszy