Poprzednia

ⓘ Dzielnica IV Prądnik Biały




Dzielnica IV Prądnik Biały
                                     

ⓘ Dzielnica IV Prądnik Biały

Dzielnica IV Prądnik Biały – dzielnica, jednostka pomocnicza gminy miejskiej Kraków. Nazwa pochodzi od wsi Prądnik Biały, włączonej do miasta w latach 1909 i 1941. Do 1990 r. wchodziła w skład wielkiej Krowodrzy. Przewodniczącym zarządu dzielnicy jest Dominik Franczak.

                                     

1. Osiedla i zwyczajowe jednostki urbanistyczne

  • Osiedle Gotyk
  • Górka Narodowa Wschód
  • Górka Narodowa Zachód
  • Osiedle Witkowice Nowe
  • Tonie
  • Azory
  • Witkowice
  • Żabiniec
  • Osiedle Krowodrza Górka
  • Górka Narodowa
  • Bronowice Wielkie
  • Prądnik Biały
                                     

2. Granice dzielnicy

  • Od strony zachodniej od przecięcia wylotu ul. Pasternik z granicą m. Krakowa na północ granicą m. Krakowa do przecięcia z wylotem ul. Władysława Łokietka, następnie zmienia kierunek na wschodni i granicą m. Krakowa biegnie do przecięcia z linią kolejową Kraków – Warszawa,
  • z Dzielnicą III graniczy na odcinku – od przecięcia granic m. Krakowa z linią kolejową Kraków – Warszawa w kierunku na południowy zachód wschodnią stroną linii kolejowej Kraków – Warszawa do skrzyżowania z kolejową obwodnicą towarową w rejonie ul. Langiewicza,
  • z Dzielnicą V graniczy na odcinku – od skrzyżowania linii kolejowej Kraków – Warszawa z kolejową obwodnicą towarową w rejonie ul. Langiewicza w kierunku na zachód północną stroną kolejowej obwodnicy towarowej, która w rejonie stacji kolejowej Kraków – Łobzów łączy się z linią kolejową Kraków – Katowice, do przecięcia z zachodnią stroną ul. Głowackiego,
  • z Dzielnicą VI graniczy na odcinku – od punktu linii kolejowej na wysokości ul. Głowackiego w kierunku na zachód północną stroną linii kolejowej Kraków – Katowice do przecięcia z ul. Armii Krajowej, następnie wschodnią stroną ul. Armii Krajowej w kierunku północnym do Ronda Ofiar Katynia, dalej południową i zachodnią stroną ronda, zmienia kierunek na północno-zachodni i północną stroną ulic: Radzikowskiego, Pasternik – do przecięcia z granicą m. Krakowa.
                                     

3. Historia

Dzielnica obejmuje swoim terytorium kilka historycznych wsi podkrakowskich w większości włączonych do Krakowa w 1941 r., spośród których największą i najstarszą była wieś Prądnik Biały, położona nad rzeką Prądnik i od niej wywodząca swą nazwę, a pierwotnie obejmującą również tereny późniejszych Witkowic i Górki Narodowej.

Najstarszy zapis dotyczący Prądnika pochodzi z 1123 roku. Ówczesna nazwa to Prutnic. Zapis wskazuje na zwierzchnictwo biskupów krakowskich. W 1220 r. biskup krakowski Iwo Odrowąż założył na jej terenie pierwszy szpital w Krakowie, prowadzony przez Zakon Kanoników Ducha Św. De Saxia. W latach 70. XV w. wieś zwano już Magna Prandnik, co w sto lat później zapisano po raz pierwszy po polsku jako Prądnik Wielki.

Od 1496 jeden z młynów znajdujących się na terenie Prądnika Białego służył jako drukarnia, w I połowie XVI w. dzierżawiony był przez drukarza Jana Hallera. W 1574 r. na błoniach prądnickich szlachta witała przybyłego do Krakowa Henryka Walezego, a w 1697 r. w Prądniku Białym rozpoczął się koronacyjny wjazd do Krakowa Augusta II. W 1794 r. we wsi przebywał Tadeusz Kościuszko jeśli wierzyć tradycji, odpoczywał pod istniejącym do dziś w parku dworskim jaworem przed bitwą pod Racławicami, natomiast w 1809 r. mieszkał w niej gen. Jan Henryk Dąbrowski. W latach 1913–15 przy ul. Prądnickiej 15 wzniesiono Miejskie Zakłady Sanitarne, zaś w latach trzydziestych wybudowano na Prądniku Klasztor Najświętszej Duszy Chrystusa Pana, którego pierwsza przełożona i założycielka zgromadzenia, Matka Paula Zofia Tajber, spoczywa na prądnickim cmentarzu.



                                     

4. Ogólna charakterystyka dzielnicy

Dzielnica IV jest położona w północnej części Krakowa. Liczbę mieszkańców szacuje się na 69 135, co sprawia, że jest najludniejszą dzielnicą Krakowa. Ma powierzchnię 2341.87 ha.

                                     

4.1. Ogólna charakterystyka dzielnicy Edukacja

  • Instytut badawczy Uniwersytetu Rolniczego
  • Centrum Kultury im. Świętej Jadwigi
  • Instytut Fizyki Jądrowej
  • Zakład Farmakologii PAN
  • Centrum Kultury "Dworek Białoprądnicki”
  • Wyższe Seminarium Franciszkanów.
                                     

4.2. Ogólna charakterystyka dzielnicy Komunikacja

W dzielnicy istnieje dość dobrze rozbudowana komunikacja miejska dzienna. W większości trasy są obsługiwane przez autobusy. Na terenie dzielnicy istnieje jedna pętla tramwajowa Krowodrza Górka oraz kilka pętli autobusowych.

                                     

4.3. Ogólna charakterystyka dzielnicy Parki

  • Tenczyński Park Krajobrazowy – park krajobrazowy położony na zachód od Krakowa. Wchodzi w skład Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych.
  • Park Krowoderski – park o powierzchni ponad 8 ha. Na jego terenie znajduje się boisko PKS Jadwiga, rekreacyjna górka saneczkarska, szereg mniejszych boisk i terenów rekreacyjnych oraz ogródek jordanowski i urządzenia małej architektury.
  • Park im. Stanisława Wyspiańskiego – park o powierzchni nieco ponad 2.5 ha ukryty wśród ogródków działkowych. Oprócz ławek przy alejkach znajduje się w nim plac zabaw. Posiada trzy wejścia: od ulicy Makowskiego, od ulicy Racławickiej przy kościele oraz od ul. Chełmońskiego-deptak.
  • Park im. Tadeusza Kościuszki – park przy Dworku Białoprądnickim o powierzchni ponad 3 ha.
  • Park Leśny Witkowice – park leśny o powierzchni 15.8 ha. W parku utworzone są liczne szlaki rowerowe, szlaki piesze, turystyczne m.in. Twierdzy Kraków.


                                     

4.4. Ogólna charakterystyka dzielnicy Zabytki

  • Pałacyk Rutkowskiego
  • Fort pancerny pomocniczy 43a "Podchruście”
  • Dworek Białoprądnicki
  • Willa pod Gackami
  • Pałac Fischerów