Poprzednia

ⓘ Nagroda im. Jerzmanowskich




                                     

ⓘ Nagroda im. Jerzmanowskich

Nagroda Polskiej Akademii Umiejętności im. Erazma i Anny Jerzmanowskich pod patronatem Województwa Małopolskiego − polska nagroda przyznawana za działalność artystyczną, naukową lub społeczną.

                                     

1. Historia

Nagroda była przyznawana w latach 1915−1938 na podstawie testamentu Erazma Jerzmanowskiego, który nakazał utworzyć po śmierci swojej i jego żony Fundację Nagród im. śp. Erazma i Anny małżonków Jerzmanowskich. Majątek fundacji był szacowany na ponad milion koron, co równało się wartości 365 kg złota. Działalnością fundacji miała kierować krakowska Akademia Umiejętności. Fundacja przyznawać miała nagrody katolikom narodowości polskiej, najlepiej urodzonym w granicach przedrozbiorowej Polski, którzy przez swoją działalność artystyczną, naukową lub społeczną przynieśli pożytek krajowi.

W początkowych latach i w okresie przedwojennym nagroda była nazywana przez prasę polską nagrodą Nobla. Stanowiła równowartość 12 kg złota. Po przyznaniu nagrody w 1928 roku, wskutek kryzysu finansowego i wyczerpania środków finansowych fundacji, na pewien czas zaprzestano jej wręczania. Kolejną nagrodę przyznano ze środków własnych Akademii w 1931 roku i odtąd postanowiono przyznawać ją co trzy lata.

Przyznawanie nagrody wznowiono w 2009 roku; jej wartość to 100 000 PLN ze środków samorządu województwa małopolskiego.

                                     

2. Laureaci

Lata 1915–1938

  • Józef Tretiak 1922
  • Benedykt Dybowski 1923
  • Oswald Balzer 1920
  • Napoleon Cybulski 1918
  • Tadeusz Browicz 1925
  • Wacław Bliziński 1935
  • Emil Godlewski 1921
  • Adam Stefan Sapieha 1915
  • Aleksander Brückner 1938
  • Władysław Abraham 1931
  • Ignacy Jan Paderewski 1919
  • s. Samuela 1927
  • Henryk Sienkiewicz 1916
  • Stanisław Smolka 1924
  • Stanisław Zaremba 1928
  • Antoni Osuchowski 1917
  • Jan Kasprowicz 1926

Od 2009

  • Jerzy Owsiak 2014
  • Maciej Władysław Grabski 2011
  • Andrzej Zoll 2013
  • Janina Ochojska-Okońska 2009
  • Jerzy Limon 2015
  • Adolf Juzwenko 2019
  • Jerzy Nowosielski 2010
  • Adam Bielański 2012
  • Krzysztof Penderecki 2017
  • Adam Boniecki 2016
  • Anna Dymna 2018