Poprzednia

ⓘ Stary Cmentarz w Zagórzu




Stary Cmentarz w Zagórzu
                                     

ⓘ Stary Cmentarz w Zagórzu

Stary Cmentarz w Zagórzu - cmentarz na terenie miasta Zagórza.

Początki obecnej lokalizacji cmentarza sięgają Dekretu Nadwornego cesarza Józefa II Habsburga z 23 sierpnia 1784 roku, w którym nakazywano grzebanie zmarłych w specialnie do tego wyznaczonych miejscach, położonych w oddali od siedzib ludzkich, a nie - jak dotychczas - wokół budynkach sakralnych. Znajduje się na szczycie wzgórza Terepków przy głównej szosie na Wielopole. Szczyt wzgórza stanowi punkt widokowy. Wschodnią granicę cmentarza wyznacza sztuczny, głęboki wąwóz którym biegnie linia kolejowa dawnej Pierwszej Węgiersko-Galicyjskiej Kolei Żelaznej.

W lipcu 1987 na cmentarzu miały miejsce włamania do najstarszych krypt grobowych i trumien oraz ich plądrowanie połączone z kradzieżą.

Znajdują się tu m.in.:

  • Grób Franciszka Jaskólskiego zm. 1892.
  • Kaplica grobowa rodziny Gubrynowiczów, jest w niej pochowany Bronisław Gubrynowicz 1870-1933
  • Kaplica grobowa rodziny Truskolaskich z 1840, odnowiona przez Gubrynowiczów w 1933, wpisana do rejestru zabytków
  • Mogiła ojców karmelitów bosych z klasztoru zagórskiego
  • Kaplica hrabiny Sobańskiej
  • Nagrobek rodziny Łobaczewskich, krewnych Erazma Łobaczewskiego.
  • Nagrobek rodziny Galantów: Józef Galant 1862-1905 i jego żona Maria 1878-1929.
  • Pamiątkowy Krzyż Powstańczy, ustanowiony w 1904 z inicjatywy zagórskiego Towarzystwa Gimnastycznego "Sokół” na skraju cmentarza przy gościńcu radoszyckim. Upamiętnia powstania polskie i inne wydarzenia historii Polski, m.in. wojny; miejsce corocznych manifestacji religijnych i patriotycznych. W 1970 jeden z parafian potajemnie zamontował na krzyżu metalową tablicę z napisem 1920 upamiętniającym datę "Cudu nad Wisłą” w wojnie polsko-bolszewickiej. Od tego czasu, aż do upadku komunizmu w 1989, każdego roku w przeddzień 15 sierpnia potajemnie nocą, składano pod krzyżem wieniec z szarfą ze stosowną dedykacją. Sprawą nie zainteresowały się organy ścigania PRL, a odzew wśród miejscowych był znikomy.
  • Grób ks. Józefa Winnickiego 1925-1995, proboszcza parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Zagórzu w latach 1965-1995.
  • Powstańcy styczniowi z 1863: Bolesław Zachariasiewicz 1847-1899, Bolesław Polityński zm. 1888.
  • Grobowiec dziedziców Łepkowskich: Maksymilian 1817-1893, Karol 1866-1928.

Murowana kaplica grobowa z XIX wieku na Starym Cmentarzu w Zagórzu nieokreślona w 1972 została włączona do uaktualnionego wówczas spisu rejestru zabytków Sanoka w jego nowych granicach administracyjnych istniejących do 1977.