Poprzednia

ⓘ Muzeum Historii i Kultury Żydów Bukowiny w Czerniowcach




Muzeum Historii i Kultury Żydów Bukowiny w Czerniowcach
                                     

ⓘ Muzeum Historii i Kultury Żydów Bukowiny w Czerniowcach

Muzeum historii i kultury Żydów Bukowiny otwarto w Żydowskim Domu Narodowym na 600-lecie dnia pierwszego pisemnego wymienienia Czerniowców w 2008 r.

                                     

1. Koncepcja i idea muzeum

Koncepcja i idea muzeum: muzeum nie jest pomyślane jako ogólne muzeum żydostwa, ale powinno być "subetnicznym” muzeum, wyobrażającym i podkreślającym charakter Żydów bukowińskich – fenomenu Bukowiny XIX – początku XX w., który wyraźnie różni się charakterem od gromad sąsiednich – Galicji, Besarabii i Podola.

                                     

2. Twórcy muzeum

1. Plan ekspozycji muzeum stworzony został przez badaczkę Bukowiny Natalię Szewczenko 2. Ekspozycję stałą wykonał lwowski artysta Roman Batih 3. Pochodzenie zbiorów:

Tematyczny plan ekspozycji stworzony został przez współpracowników Czerniowieckiego Narodowego Uniwersytetu im. Juria Fedkowicza. Dokumenty przekazane zostały przez Państwowe Archiwum Czerniowieckiej Oblastii, naukowców Uniwersytetu w Jeruzalem Izrael, Columbia University oraz YIVO w Nowym Yorku oraz Holocaust Museum w Waszyngtonie. W wyposażeniu muzeum brały udział fond "Hesed Shusha-na”, Centrum "Or Awner”, znani krajoznawcy, kolekcjonerzy, przedstawiciele diaspory oraz sponsorzy.

                                     

3. Ekspozycja

Na górze: Fotografie żydowskich budynków religijnych i społecznych na Bukowinie. Pośrodku: Krąg żydowskiego życia, żydowskiego roku religijnego, oznaczane znakami zodiaku. Na dole: 12 tablic informacyjnych gdzie chronologicznie przedstawiony jest rozwój gromady żydowskiej od końca XVIII do polowy XX wieku.

Kręgi te symbolizują razem transformacje żydowskiego życia na Bukowinie od dominacji religii końcem XVIII- początkiem XIX stulecia, przez zdominowaną poprzez oświatę i kulturę drugą połowę XIX wieku po aktywność polityczną początku XX wieku.

Większość eksponatów stanowią oryginalne książki, dokumenty, kartki pocztowe i listy, przedmioty życia codziennego oraz religijne.

Mała sala

W pierwszej sali przedstawione są główne informacje oraz państwowe dokumenty odnoszące się do Żydów Bukowiny w czasach Habsburskich. Główny akcent położony jest na tradycji, życiu religijnemu oraz obrzędach żydostwa. Pokazane są tutaj materiały przedstawiające działalność dwóch wielkich dynastii rabinów: cadyka Mendelja Hagera z Wyżnicy oraz "wunderrebe” Sadagory, Israela Fridmana.

Przedstawione jest tutaj życie kulturalne Żydów, między innymi unikane olejne obrazy jedynej działającej dziś synagogi w Czerniowcych Bejt-Tfila Ben’jamina, oraz macewy starych Bukowińskich cmentarzy.

Wielka sala

Ekspozycja wielkiej sali zapoznaje z kulturą żydowską oraz ruchem politycznym końca XIX- początkiem XX wieku, a także z życiem codziennym Żydów, ich zawodami, zainteresowaniami oraz potrzebami duchowymi.

Wiele miejsca zajmują materiały poświęconej rozwojowi oraz działalności gromady żydowskiej miasta Czerniowców. Pokazano tutaj różne strony życia Żydów w mieście i przedstawiono fotografie znanych działaczy gromady.

Początek XX w. w życiu Żydów Bukowiny oznaczał ich wyjście na arenę polityki, stworzenie grup i partii politycznych, walkę różnych nurtów w życiu społecznym. Aktywność ta wyrażała się szczególnie w różnorodnych partyjnych publikacjach periodycznych, które pokazano na wystawie.

Wydatne miejsce zajmują materiały przedstawiające działalność towarzystw kulturalnych, podporządkowanych administracji Habsburskiej, a potem rumuńskiej. Na wydatnym miejscu przedstawiona jest obszernie Pierwsza Światowa Konferencja Mowy Jidysz 1908 r.

Teatr i książka – są tym, bez czego nie można pokazać bukowińskich Żydów. Bukowina wydała wielu światowej sławy naukowców, pisarzy i poetów, artystów i muzyków. W ekspozycji przedstawiono mistrzów i mistrzynie słowa literatury niemieckojęzycznej i w języku jidysz: Eliezera Sztejnberga, Icyka Mangera, Paula Celana, Rose Ausländer, Karla Emila Franzosa i innych. Wybite talenty napotkać można także wśród malarzy, plastyków i grafików: Artura Kolnika, Bernarda Redera, Isju Sherf i inni.

Katastrofa II wojny światowej nie ominęła Bukowiny. Dokumenty archiwalne, fotografie, opisy wydarzeń zamykają stałą ekspozycję.