Poprzednia

ⓘ Edward Łabno




Edward Łabno
                                     

ⓘ Edward Łabno

Edward Paweł Łabno – major piechoty Wojska Polskiego i Polskich Sił Zbrojnych, kawaler Orderu Virtuti Militari, radny Rad Narodowych w okresie PRL.

                                     

1. Życiorys

Edward Paweł Łabno urodził się 23 maja 1908 w Nowym Sączu jako syn Stanisława i Heleny z domu Baruch. W rodzinnym mieście ukończył szkołę powszechną, po czym rozpoczął naukę w tamtejszym gimnazjum. Po przeprowadzeniu się rodziny do Tarnowa, kontynuował edukację w tym mieście, zakończoną maturą w 1928. Następnie od 1928 do 1929 odbył służbę wojskową w Batalionie Szkolnym Podchorążych Piechoty w Różanie, a od 1929 do 1931 odbył kurs unitarny w Szkole Podchorążych Piechoty w Ostrowi Mazowieckiej. Został awansowany do stopnia podporucznika piechoty ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1931, po czym przydzielony do służby w 2 pułku strzelców podhalańskich w Sanoku na stanowisko dowódcy plutonu. 1 stycznia 1934 otrzymał awans do stopnia porucznika. Od 1937 do 1939 pełnił funkcję dowódcy 3 kompanii ckm w III batalionie pułku stacjonującym w Olchowcach. W latach 30. był uprawniony do protokołowania "Górskiej Odznaki PZN” 1937.

Po wybuchu II wojny światowej w 1939 został zmobilizowany w 4 batalionie ckm macierzystego pułku w Sanoku. Uczestniczył w polskiej wojnie obronnej na stanowisku zastępcy dowódcy 4 samodzielnego batalionu 2 pułku w oddziale pod dowództwem mjr. Józefa Kiczki w ramach 6 Dywizji Piechoty i przeszedł szlak bojowy od Krakowa po Lubelszczyznę służył jednocześnie jako oficer zwiadowczy, służąc m.in. na stacji kolejowej w Brzeźnicy koło Będzina. Po klęsce wojny obronnej i agresji ZSRR na Polskę trafił do niewoli radzieckiej, z której zbiegł, na krótko powrócił do Sanoka, po czym 25 października 1939 opuścił miasto przedostając się na Węgry. Został internowany w obozie Lengyeltóti, z którego uciekł 13 grudnia w kierunku Zagrzebia. Tam jako ochotnik przystąpił do Wojska Polskiego. Trafił do Francji, gdzie w ramach Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie został przydzielony do 1 Dywizji Grenadierów. W jej szeregach brał udział w walkach kampanii francuskiej 1940, w stopniu kapitana był dowódcą 2 kompanii I batalionu 2 pułku grenadierów. Podczas walk 18 czerwca 1940 został ranny, po kapitulacji Francji przedostał się do Lyonu, na terenach francuskich był do września 1942. Odegrał rolę kuriera w transporcie sztandaru 2 pułku grenadierów akcja pod kryptonimem "Ewa”, podobnie jak inny pochodzący z Sanoka oficer kpt. Aleksander Florkowski, który pierwotnie w wyniku aresztowań dostał się w ręce żandarmerii francuskiej w Cassis, po czym został zwrócony Polakom, a od września 1942 na pokładzie brytyjskiego okrętu podwodnego dotarł do Gibraltaru, 1 listopada trafił do Plymouth, potem 12 listopada poprzez Londyn i docelowo do Cupar w Szkocji; 13 listopada 1942 Edward Łabno przekazał sztandar byłemu dowódcy 1 Dywizji Grenadierów, gen. Bronisławowi Duchowi.

Na terenie Szkocji służył w 1 Brygadzie Strzelców, od października 1943 był dowódcą kompanii w 9 Batalionie Strzelców Flandryjskich, wchodzącym w skład 3 Brygady Strzelców z 1 Dywizji Pancernej gen. Stanisława Maczka. W czerwcu 1944 brał udział w lądowaniu w Normandii, w sierpniu 1944 brał udział w bitwie pod Falaise oraz w Chambois w ramach Operacji Overlord. Został ranny pod Barie Nassau. Wraz z dywizją gen. Maczka walczył do końca zmagań w Wilhelmshaven. W styczniu 1945 został awansowany do stopnia majora i w tej randze od 15 maja do 7 lipca 1945 był p.o. dowódcy 9 Batalionu Strzelców Flandryjskich.

Po zakończeniu II wojny światowej powrócił do Polski i osiadł w Sanoku. Był prześladowany przez władze komunistyczne, został uznany za agenta i wroga klasowego, był poddanany ciężkim śledztwom, represjonowany także za rozgłaszanie informacji o zbrodni katyńskiej. Po aresztowaniu był przetrzymywany w aresztach UB w Szczecinku i Koszalinie oraz więziony. Po odwilży gomułkowskiej 1956 został uniewinniony i zrehabilitowany.

Ponownie zamieszkał w Sanoku, rozpoczął pracę zawodową i działalność społeczną. Był pracownikiem Zarządu Lasów Państwowych. Pod koniec lat 60. był zastępcą dyrektora Ośrodka Transportu Leśnego w Sanoku. Od 1957 był członkiem Komisji Handlu Miejskiej Rady Narodowej w Sanoku nie pełniąc mandatu radnego, był wybierany radnym Powiatowej Rady Narodowej w Sanoku 1965, 1969. Przeszedł na emeryturę w 1973. Był członkiem Koła Miejsko-Gminnego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację w Sanoku, członkiem Klubu Oficerów Rezerwy i Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych.

20 czerwca 1939 poślubił w Sanoku Barbarę Annę Nowak 1917-2008, wnuczka właścicieli ziemskich Stanisława Nowaka i Henryka Kapiszewskiego, a świadkiem na ich ślubie był dowódca 2psp, podpułkownik Stefan Szlaszewski.

Zmarł 26 sierpnia 1995. Został pochowany w grobowcu rodziny Nowaków na Cmentarzu Centralnym w Sanoku.

                                     

2. Odznaczenia i wyróżnienia

  • Medal Zwycięstwa i Wolności 1945 1987
  • Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski 1969
  • Państwowa Odznaka Sportowa
  • Krzyż Walecznych – czterokrotnie
  • Krzyż Wojenny z palmami Francja
  • Odznaka "Zasłużony dla Sanoka” 1981
  • Odznaczenia za walki w Normandii i wyzwolenie Belgii
  • Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari nr 10408, decyzją Naczelnego Wodza Polskich Sił Zbrojnych
  • Medal "Za udział w wojnie obronnej 1939” 1982
  • "Jubileuszowy Adres” 1984