Poprzednia

ⓘ Greenwashing




Greenwashing
                                     

ⓘ Greenwashing

Greenwashing – w wolnym tłumaczeniu "ekościema”, "zazielenianie” lub "zielone mydlenie oczu” czy "zielone kłamstwo”, zjawisko polegające na wywoływaniu u klientów poszukujących towarów wytworzonych zgodnie z zasadami ekologii i ochrony środowiska wrażenia, że produkt lub firma go wytwarzająca są w zgodzie z naturą i ekologią.

                                     

1. Znaczenie

Termin nawiązuje do angielskiego słowa whitewashing oznaczającego wybielanie. Po raz pierwszy użyty został w 1986 przez Jaya Westervelta w artykule opisującym hotele, które z rzekomej troski o środowisko zachęcały swoich gości do rzadszego wymieniania ręczników.

Według badań agencji marketingu środowiskowego TerraChoice przynajmniej jedną cechę greenwashingu można wyróżnić w 98% zbadanych przez nią produktów. W 1992 organizacja Greenpeace wydała dokument The Greenpeace Book of Greenwash wymieniający ówczesne przykłady "ekościemy”. Greenwashing jest monitorowany przez wiele organizacji, m.in. na prowadzonej przez EnviroMedia stronie greenwashingindex.com można oceniać obecne na rynku reklamy pod kątem wprowadzania w błąd.

Z greenwashingiem mamy do czynienia, gdy:

  • firma celowo stosuje brak precyzji – opisy produktów są nieszczegółowe lub niesprecyzowane, mogą być źle zrozumiane przez konsumenta; przykładem jest określenie "all natural”
  • firma stosuje ukryte koszty alternatywne – podaje błędne informacje na temat cech produktu, odnoszących się do jego oddziaływania na środowisko np. energooszczędna elektronika wykonana jest faktycznie z niebezpiecznych dla środowiska materiałów
  • firma stosuje białe kłamstwo – nielegalnie i bezpodstawnie używa ekoznaków i certyfikatów, a także stosuje zbyt przerysowane, sugestywne obrazy, podaje zmyślone dane, mające poświadczyć ekologiczność wyrobu – innymi słowy treść i forma fałszywych etykiet ma wprowadzić klienta w błąd
  • firma nie przedstawia dowodów – nie ma dostępnych informacji o ekologiczności produktu ani też żadnych wiarygodnych certyfikatów
  • firma podkreśla jako ekologiczne fakty bez związku z rzeczywistością – odwołuje się do czegoś, co nie ma racji bytu
  • firma zniekształca rzeczywisty wpływ produktu na środowisko – eksponuje aspekt ekologiczny na przykład że opakowanie wyprodukowane jest z tworzywa ulegającego biodegradacji, nie wspomina jednak jak duży ślad ekologiczny zostawia wyprodukowanie samego produktu lub nawet opakowania
  • firma pomija pewne informacje, których ujawnienie mogłoby nadwyrężyć "ekologiczny” charakter produktu np. pralnia chemiczna nazywana jest pralnią ekologiczną
  • firma redukuje swoje koszty pod pozorem dbałości o środowisko na przykład wysyła faktury e-mailem czy prosi o rzadsze używanie ręczników
  • firma podkreśla "mniejsze zło” używania jej produktów – na przykład "ekologiczne” papierosy czy "przyjazne dla środowiska” pestycydy