Poprzednia

ⓘ Wojna o niepodległość Grecji




Wojna o niepodległość Grecji
                                     

ⓘ Wojna o niepodległość Grecji

Wojna o niepodległość Grecji – wojna narodowowyzwoleńcza toczona przez Greków i także inne, zamieszkujące Grecję ludy, po raz pierwszy jednoczące się w nowożytny naród, zwłaszcza z wybitnym udziałem grecko-albańskich chrześcijan Arwanitów, przeciw rodzimym muzułmanom i władzy Wysokiej Porty, z wolą zbudowania wspólnego, chrześcijańskiego, nowożytnego państwa greckiego.

                                     

1. Tło i przebieg powstania

Wybuch powstania stał się możliwy, dzięki nieobecności większej części garnizonowych sił tureckich, absorbowanych wojną z Alim Paszą. Było to piętnaste z kolei powstanie antytureckie na ziemiach greckich, przeprowadzone o pokolenie po stłumieniu ze szczególnym okrucieństwem poprzedniego z powstań, toteż od razu przybrało charakter ludobójczej z obu stron wojny totalnej. Inspiratorem powstania była Filiki Eteria. Budowie zrębów państwowości posłużyła pożyczka, udzielona powstaniu przez rząd Wielkiej Brytanii, z inicjatywy i pod nadzorem jego wysłannika Lorda Byrona. Turecko-egipski, realizowany już plan pokonania powstania zakładał wymordowanie bądź sprzedaż w niewolę całej ludności chrześcijańskiej, z jednoczesnym zasiedleniem Peloponezu i przylegających doń ziem muzułmańskimi kolonistami z Egiptu. Ostatecznie, dzięki poparciu Francji, Wielkiej Brytanii i Rosji Grecja uzyskała niepodległość w roku 1830. Każdy z krajów pomagających Grecji miał w tym swój cel. Anglia chciała mieć lepszy dostęp do swoich ziem w Afryce i lepszy dostęp do południowej części Europy. Ponadto interwencja brytyjska była okazją do osłabienia Egiptu, którego sułtan brał udział w wojnie przeciw Grecji od 1825 roku. Nadmierny wzrost potęgi Egiptu mógłby zagrozić brytyjskim posiadłościom w Indiach. Rosji chodziło również o osłabienie Turcji, którą mocarstwa europejskie – Wielka Brytania i Francja – uważały za przeciwwagę dla Rosji na Bałkanach. Znaczącą rolę odegrały ruch filhelleński i nacisk europejskiej opinii publicznej na poszczególne rządy.

                                     

2. Chronologia wydarzeń militarnych

  • 1827 – bitwa pod Arachową
  • 12 września 1829 – bitwa pod Petrą, ostatnia w greckiej wojnie o niepodległość i pierwsza, gdy oddziały osmańskie, wcześniej postrzegane jako doborowe, poddały się Grekom w trakcie bitwy
  • 1825 – bitwa morska koło przylądka Papa
  • 1825-1826 – oblężenie miasta i tzw. wyjście z Mesolongion
  • 17 marca 1821 – wybuch walk w Mani
  • 1827 – bitwa pod Falironem
  • 1821 – bitwa pod Kaki Skala
  • 1827 – bitwa pod Distomo
  • 1828 – bitwa pod Lombatino
  • 1827 – bitwa pod Zemins
  • 27 maja 1821 - bitwa morska pod Eresos, koło wyspy Lesbos - posługując się małymi jednostkami, wypełnionymi materiałem zapalającym, Grecy atakują turecką flotyllę dużych okrętów wojennych. Po czym, pod dowódzwem kapitana Dimitrisa Papanikolisa, palą turecką fregatę, z 74 działami i załogą liczącą ponad 1.000 marynarzy. Następnie wielokrotnie jeszcze powtarzać będą ten rodzaj ataku.
  • 1826 – bitwa w cieśninie Św. Ireny
  • 25 marca 1821 – najbardziej znana z przysiąg powstańczych, propaganda hasła "Wolność albo Śmierć”
  • 1824 – bitwa morska pod Samos, pokonanie znacznie liczniejszej floty tureckiej
  • 1827 – bitwa pod wsią Turkoni
  • 1825 – bitwa pod Moniaki
  • 1828 – bitwa pod Trikieri
  • 1827 – bitwa pod Atenami
  • 1821 – bitwa w wąwozie termopilskim
  • 1827 – bitwa pod Navarino
  • 1822 – bitwa pod Patrą
  • 8 maja 1821 – bitwa pod Gravią
  • 1822 – bitwa pod Petą
  • 1822 – masakra na Chios
  • 1822 – bitwa na przełęczy Derwenakia
  • 1822 – bitwa pod Gerondą
                                     

3. Udział Polaków

Na tablicy, miejscu bitwy pod Petą 4 lipca 1822 jako polegli wymienieni są czterej oficerowie "Πολωνοί”. Polaków upamiętnia jedna z tablic grobowych przy pomniku filhellenów, w Ogrodzie Bohaterów w legendarnym dla walk niepodległościowych mieście Missolungi i groby polskich żołnierzy – filhellenów w Nafplio.

Użytkownicy również szukali:

1822 ogłoszenie niepodległości przez greków, odzyskanie niepodległości przez grecję data, wojna o niepodległość grecji skutki,

...
...
...