Poprzednia

ⓘ Ryzyko niedołęstwa starczego




                                     

ⓘ Ryzyko niedołęstwa starczego

Ryzyko niedołęstwa starczego – jedno z występujących ryzyk społecznych. Odnosi się ono do osób w wieku podeszłym, które z powodu procesów starczych nie są w stanie samodzielnie funkcjonować, a więc ulegają starczej niewydolności życiowej.

Z niedołęstwem starczym mamy do czynienia w przypadku:

  • zmian osobowościowych – poczucie nieomylności ze względu na zdobyte doświadczenia życiowe, poczucie zdania na łaskę innych, niedocenienia.
  • zmian funkcji życiowych – osłabienie funkcjonowania poszczególnych układów związane ze starzeniem się organizmu,
  • zmian chorobowych – choroba Alzheimera, choroba Parkinsona,

Osoba niedołężna potrzebuje wsparcia przy przynajmniej jednej czynności codziennej ze względu na proces starzenia się organizmu, bądź chorobę.

  • niedołęstwo pełne – 4 i więcej
  • niedołęstwo znaczne – utrata 2-3 czynności
  • niedołęstwo śladowe – utrata 1 czynności

Realizacja tego ryzyka wymaga podjęcia przez politykę społeczną, a w szczególności socjalną zabezpieczenie społeczne, odpowiednich kroków przeciwdziałających jego negatywnym skutkom lub też wspierając społeczeństwo w znoszeniu tego ryzyka.

                                     

1. Ryzyko starości i choroby a ryzyko niedołęstwa starczego

Ryzyko niedołęstwa starczego dopiero w ostatnich czasach zostało wydzielone jako oddzielne ryzyko społeczne. Dawniej było ono zabezpieczane w ramach ryzyka starości bądź też choroby. Przyczynami wyróżnienia tego ryzyka są:

  • nie zawsze niedołęstwo to choroba,a często wynik procesów starczych. Realizacja ryzyka niedołęstwa skutkuje w pierwszej kolejności potrzebą pielęgnacji, a dopiero później pomocy medycznej.
  • różne definicje powyższych ryzyk: starość rozumiana jako starość metrykalna i społeczna, niedołęstwo jako starość metrykalna i czynnościowa,
  • rosnące wydatki starców związane z niedołęstwem: ryzyko to musi więc być zabezpieczone dodatkowo, oprócz zabezpieczenia z emerytury/renty,
                                     

2. Rozwiązania

Realizacja ryzyka niedołęstwa starczego wiąże się z koniecznością opieki długoterminowej. Opieka długoterminowa polega na wsparciu osób, które zostały dotknięte przez niedołęstwo starcze.

Determinanty popytu na opiekę długoterminowej:

  • starzenie populacji,
  • wielkość opieki nieformalnej.
  • czas trwania niedołęstwa starczego,

Popyt na taką opiekę stale rośnie. Opieka długoterminowa może być realizowana w ramach bazowego systemu zabezpieczenia opieki długookresowej, lub też prywatnego doubezpieczenia. W praktyce występuje niewiele przypadków państw wyodrębniających specjalny podsystem opieki długoterminowej w ramach systemu bazowego zabezpieczenia społecznego. Państwami, które się na to decydują, są z reguły te, borykające się z poważnymi problemami starzenia się społeczeństwa, jak Japonia 1997 rok – wyodrębnienie oddzielnego funduszu dla świadczeń opieki długoterminowej czy Niemcy 1995 rok – obowiązkowy system opieki długoterminowej – publiczne obowiązkowe ubezpieczenie pielęgnacyjne. Zauważalna jest jednak stopniowa tendencja w tym kierunku także innych państw w związku z rosnącymi wydatkami na opiekę długoterminową. Na razie jednak zwykle jest ono realizowane w ramach bazowego systemu opieki zdrowotnej i/lub bazowego systemu pomocy społecznej.

                                     

3. Polska

Polska, zwłaszcza w porównaniu do krajów zachodnioeuropejskich czy też Japonii, nie charakteryzuje się jeszcze bardzo wysokim zapotrzebowaniem na opiekę długoterminową, dlatego też poziom oferowanej przez bazowy system opieki nie jest najwyższy. W Polsce nie występuje także żaden wyodrębniony system opieki długoterminowej, możemy mówić jedynie o tym systemie w ramach innych podstawowych systemów zabezpieczenia społecznego.

Opieka długookresowa jest wypełniana w ramach:

  • systemu ubezpieczenia rentowego dodatek pielęgnacyjny finansowany z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych,
  • systemu pomocy społecznej np. domy pomocy społecznej czy zasiłki pielęgnacyjne, finansowane są z budżetu państwa,
  • systemu ubezpieczenia emerytalnego dodatek pielęgnacyjny finansowany z Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
  • systemu zabezpieczenia zdrowotnego np. szpitale geriatryczne finansowane są z środków Narodowego Funduszu Zdrowia,


                                     

3.1. Polska Plan na przyszłość

  • Stworzenie funduszu pielęgnacyjnego obowiązkowe ubezpieczenie na starość - składka 0.5 do 1% dochodu brutto. Z tego finansowane byłyby usługi opiekuńcze;
  • Prywatne doubezpiecznia są alternatywnym rozwiązaniem zabezpieczenia przyszłości.
  • Usuniecie dodatku pielęgnacyjnego;

Użytkownicy również szukali:

...
...
...