Poprzednia

ⓘ Etymologia nazwy Polska




Etymologia nazwy Polska
                                     

ⓘ Etymologia nazwy Polska

Gramatycznie nazwa Polska wywodzi się od nazwy pola – otwartej przestrzeni znajdującej się na danym terytorium. Składa się z dwóch części: nazwy "Pol” – "pole” oznaczającej otwartą przestrzeń lub uprawne pole oraz przyrostkowego formantu przymiotnikowego "-ska”. Nazwa "Polska” to gramatycznie przymiotnik utworzony od rzeczownika "pole” za pomocą przyrostka "-sk”, który jest formantem przymiotnikowym, kontynuantem z języka prasłowiańskiego -ьskь-jь określającym przynależność do czegoś.

Pierwotna forma "-sk” jest bezosobowa jednak występują jej odmiany rodzajowe – rodzaju nijakiego "-sko”, męskiego "-ski” oraz żeńskiego "-ska”. Dodawane jako końcówka rzeczowników tworzą w języku polskim przymiotniki czyli słowa określające przymioty oraz cechy przedmiotów, pojęć oraz zjawisk np. "modelar-ski”, "zielar-ski”, "lniar-ski”. Słowo "niebieski” w XIV wieku oznaczało "przynależny do nieba” zanim stało się również nazwą koloru niebieskiego. Formant ten jest również charakterystyczną cechą polskich nazwisk z końcówką "-ski” jak np. "Tarnowski”, "Zamojski”, "Sobieski”, "Leszczyński” czyli osób wywodzących się z Tarnowa, Zamościa, Sobieszyna, Leszna.

W nazewnictwie polskim oraz ogólnosłowiańskim jest to również formant produktywny dla nazw topograficznych i dzierżawczych, stanowiąc charakterystyczną cechę polskich geograficznych nazw miejscowych i przestrzennych. Oboczności tego formantu jak "-sk”, "-sko”, "-ck”, "-cko” oraz "-zk”, "-zko” charakterystyczne są dla bardzo dawnych nazw miejscowych nadawanych miejscowościom na terenie Polski, jak ok. 1000 roku – "Gdańsk”, a także "Bużesk”, "Łańsk”, "Płońsk”, "Płock”, "Wąchock”, "Rajsko”, "Bielsko”, "Kłodzko”, "Radomsko”, "Sławsko”, "Słupsk” itp.

Analogiczne nazwy z końcówką -sk występują także w innych rodzimych nazwach krajów słowiańskich np. w czeskiej i słowackiej nazwie "Czech” i "Słowacji” – "Česko”, "Slovensko” oraz w nazwie "Chorwacji” – "Hrvatska”.

Do wieku XIX funkcjonowała także archaiczna odmiana nazwy Polska według wzorów deklinacji rzeczownikowej "w Polszcze” zamiast "w Polsce”. Jest to wynik procesu językowego, który nastąpił w wyniku wymiany prasłowiańskiej grupy "-sk” na "-sc”.

                                     

1. Źródła

Nazwa Polski zanotowana została w wielu źródłach średniowiecznych spisanych po łacinie i występuje w annałach, dziełach geograficznych, żywotach świętych oraz wielu kronikach z gatunku gesta opisujących historie poszczególnych europejskich państw, narodów i władców. Polska od 1000 roku wymieniona jest również w wielu listach, dokumentach oraz bullach papieskich wydawanych przez papieży w Rzymie zarchiwizowanych w tzw. Elementa ad Fontium Editiones, które zredagowane zostały przez Stanisława Kurasia i Irenę Sułkowską-Kurasiową oraz opublikowane w siedmiu tomach w latach 1982–2006 pod nazwą Bullarium Poloniae.

Nazwa Polski pojawia się także w wielu średniowiecznych dokumentach spisanych po łacinie takich jak roczniki, akty lokacyjne, prawne i erekcyjne, nadania przywilejów, noty i listy dyplomatyczne. Opublikowane zostały one w wielu zbiorach, z których najbardziej istotne dla historiografii polskiej są Monumenta Germaniae Historica wydawane od 1826 początkowo pod redakcją Georga Pertza oraz Monumenta Poloniae Historica wydawane w latach 1864–1893 we Lwowie pod redakcją Augusta Bielowskiego.

Kolejną grupę źródeł stanowią regionalne źródła dokumentów historycznych dotyczących różnych regionów obecnej Polski jak Kodeks dyplomatyczny Wielkopolski, Kodeks dyplomatyczny klasztoru tynieckiego czy Dokumenty Kujawskie i Mazowieckie.

Osobną grupę źródeł, w których wymienione są tereny Polski zamieszkane przez Słowian stanowią dzieła geograficzne spisywane po persku oraz arabsku przez podróżników oraz kupców arabskich, które zostały zebrane w serii materiałów pt. Źródła arabskie do dziejów Słowiańszczyzny przetłumaczone przez Tadeusza Lewickiego oraz wydane w czterech tomach w latach 1956–1988 przez Polską Akademię Nauk.

                                     

1.1. Źródła Pierwsze użycie słowa "Polska”

Nazwa Polski jako krainy pojawia się po raz pierwszy w języku łacińskim zanim jeszcze skodyfikowany został język polski. W średniowiecznych źródłach spisanych po łacinie zachowało się wiele wzmianek zawierających nazwę kraju Polska w zlatynizowanych formach Polania, Palania, Polenia, Bulania i innych:

  • W 1003 roku nazwę Polska notują łacińskie annały Annales Hildesheimenses będące częścią Dziejów Sasów. Czynią to we fragmencie "Heinricus Berthaldi comitis filius, et Bruno frater regis, et ambo Bolizavones, Polianicus vide licet ac Boemicus, a rege infideliter maiestatis rei deficient.” czyli w tłumaczeniu "Henryk, syn Bertholda i Bruno brat króla i obu Bolesławów polski i czeski są w kręgu przyjaciół cesarza.”.
  • Spisane w latach 1008–1030 Roczniki Kwedlinburskie notują wielokrotnie Polskę. Opisując wojnę polsko-niemiecką od roku 1002 wymieniają Bolesława Chrobrego we fragmentach: "Bolizlauonem Poloniae ducem”, "Bolitzlauus Polinensis” oraz "Bolitzlauua dux Poloniae” wymieniają także nazwę kraju "Polonia”, "Poloniam Sclauonia”.
  • W 1046 roku szwabski kronikarz Wipo w kronice Gesta Chuonradi II Imperatoris pol. Chwalebne czyny cesarza Konrada II opisując Bolesława Chrobrego notuje "Bolizlaus Sclavigena, dux Bolanorum” czyli po polsku "Słowianin Bolesław, książę Polaków”.
  • W liście z 1075 roku papieża Grzegorza VII adresowanym do Bolesława Śmiałego nadawca tytułuje adresata tytułem "Boleslao duci Polonorum ”.
  • W latach 1075–1080 Adam z Bremy, niemiecki kronikarz i geograf, wymienia Polan w historycznym traktacie "Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum ”, gdzie za strefę graniczną pomiędzy Słowianami połabskimi z plemion wieleckich oraz lucickich a Pomorzanami i Polanami uznaje rzekę Odrę. Według jego relacji ziemia Polan graniczy z ziemiami pomorskimi, pruskimi, czeskimi i rozciąga się aż po granice państwa ruskiego: "Trans Oddoram fluvium primi habitant Pomerani, deinde Polani, qui a latere habent hinc Pruzzos, inde Behemos, ab oriente Ruzzos ”. W tekście wymienia również kilkukrotnie Polskę w różnych odmianach "Polonia”, "rege Polanorum Bolizlao” itp.
  • W latach 997–1003 jedna z pierwszych wzmianek o Polsce wyszła spod pióra Jana Canapariusa, opata rzymskiego klasztoru św. Bonifacego i Aleksego, wspominająca o Sobiesławie Sobieborze Sławnikowicu, który zbrojnie wyruszył "cum Bolizlauo Palaniorum duce” pol. "z Bolesławem księciem polskim” zamieszczona w Żywocie pierwszym św. Wojciecha.
  • W 1001 r. jedna ze zwrotek tzw. sekwencji św. Wojciecha liście hymnów spisanej w Reichanau głosi, że: "Polania ergo tanti sepeliens floret martyryii pignora”.
  • Spisane w latach 708–1073 Roczniki altajskie większe łac. Annales Altahenses maiorum obok innych słowiańskich władców wymieniły także jako księcia polskiego Kazimierza I Odnowiciela pod określeniem "Kazmir Bolaniorum” w roku 1046.
  • W liście z 1074 roku księcia czeskiego Wratysława II adresowanym do Bolesława Śmiałego nadawca tytułuje adresata tytułem "Glorioso Boloniorum regi Boleslao ”.
  • W roku 1154 arabski geograf Al-Idrisi zamieścił w Księdze Rogera również informacje o Polsce, którą nazwał "Buluniia”, wymieniając jej ważniejsze miasta, m.in. Kraków, Gniezno, Wrocław, Sieradz, Łęczycę oraz Santok
  • W latach 1012–1018 łacińskie nazwy Polski wielokrotnie zamieścił w swojej kronice Thietmari merseburgiensis episcopi chronicon biskup merseburski oraz kronikarz Thietmar. Uczynił to zarówno w odniesieniu do polskich władców jak Mieszko I – "Miseconis Poleniorum” oraz Bolesław Chrobry we fragmencie "Bolizlavus Poleniorum” jak również wobec kraju Polenia oraz ludności zamieszkującej Polskę – Poleni, Polenii.

"Co się tyczy ziemi Buluniia, która jest krajem wiedzy i mędrców rumijskich ar-Rum, wspomnieliśmy ją już poprzednio. Jest to kraj o pięknej ziemi, urodzajny, obfitujący w źródła i w rzeki, o ciągnących się bez przerwy prowincjach i dużych miastach, bogaty we wsie i domostwa. Posiada on winnice, oliwki i mnogie drzewa różnych gatunków owoców. Do miast jego należą: Ikraku, Ginazna, -rati-slaba, Siradija, Nugrada, Sitnu Wszystkie one są sławnymi stolicami i silnymi centrami, w których zebrane są dostatki rozmaitych krajów. Prócz tego zażywają one szacunku, ponieważ przebywają w nich uczeni wykształceni w dziedzinach nauk i zaznajomieni ze swymi zawodami. Co się tyczy miasta Ikraku, miasta Ginazna i reszty jej Bulunji wspomnianych miast, są to miejscowości o blisko siebie stojących budowlach. Ze wszystkich stron otaczają ją góry ciągnące się nieprzerwanie i oddzielające ją od kraju Sasunija Saksonia, kraju Buamija Bohemia – Czechy i kraju ar-Rusija Ruś. – Al-Idrisi 1100–1166 – Księga Rogera.

Nazwa występuje również w źródłach spisanych po łacinie na terenie Polski:

  • Za najwcześniejszy lokalny zabytek z nazwą Polski napisaną po łacinie uznaje się wybity w okresie rządów Bolesława Chrobrego w latach 992–1025 przez mennicę książęcą Denar Princes Polonie.
  • W latach 1112–1116 Kronika polska spisana przez Galla Anonima wymienia ją w tytule Cronicae et gesta ducum sive principum Polonorum.
  • Za pierwszą wzmiankę o Polsce w tym dosłownym brzmieniu uchodzą monety Mieszka Starego wybite około przez Żydów zawiadujących mennicą w Kaliszu, którzy posłużyli się literami hebrajskimi w języku knaan. Napis משקא קרל פלסק – mšk⊃ krl plsk na brakteatach transliterowany jest na mszka krol polski
  • Łacińskie określenie Polski zapisane zostało w średniowiecznym utworze Żywot Pięciu Braci Męczenników autorstwa Brunona z Kwerfurtu. Gościł on na przełomie 1005 i 1006 roku na dworze Bolesława Chrobrego i z imienia wymienia swojego gospodarza we fragmencie ". ignotae linguae Polanorum, invento serniore cui nomen Bolizlao”. Używa on również łacińskiego określenia "terra Polonia”, "Polanicis terris” wobec całości ziem znajdujących się pod jego władaniem. Brunon w kolejnym swoim utworze zatytułowanym Żywot św. Wojciecha notuje również dwukrotnie Polskę we fragmencie poświęconym Bolesławowi Chrobremu – "ducem Polanorum Bolizlavum” oraz państwa pod jego panowaniem "De terra Polanorum”.
  • W 1136 nazwę Polski jako "Poloniorum regio” pol. kraj Polaków odnotowuje także spisana po łacinie tzw. Bulla gnieźnieńska uznawana za pierwszy zabytek mowy polskiej. Pośród listy ponad 400 nazw w języku polskim, tj. prowincji, grodów, wsi wymienionych w łacińskiej bulli papieża Innocentego II, jest także fraza "Mesco dux Poloniae baptisatur” odnotowująca pod rokiem 966 chrzest Mieszka I.
  • Łacińską nazwę Polski – "Polonia” zawiera najstarsza pisana sekwencja powstała na ziemiach polskich, która została napisana przez anonimowego autora po 1090 roku we fragmencie "Hac festa die tota Gratuletur Polonia”.

Według Krystyny Długosz-Kurczabowej ziemie Polan od XIV wieku nazywano Staropolską, a później Wielkopolską, a dla kontrastu ziemie południowe – Małopolską. Witold Mańczak, analizując występowanie w polskiej toponomastyce od najdawniejszych czasów określeń magnus i maior, i wobec tego, że w 99% wypadków występowania w nazwach miejscowych znaczyły one po prostu "wielki”, prawdopodobieństwo, że Polonia maior oznaczała "Starą Polskę” zredukował do minimum gdyby tak było to Wielkopolska nazywałaby się najprawdopodobniej Polonia antiqua lub Polonia vetus. W średniowieczu Wielkopolska obiektywnie przewyższała zarówno obszarem, ale przede wszystkim liczbą ludności, każdą z pozostałych dzielnic.

                                     

2. Źródłosłów

Istnieją dwie wersje na temat tego jakie słowo jest źródłosłowem nazwy "Polska”. Według jednej z nich nazwa wywodzi się od "pola” – nazwy mającej w języku polskim zarówno znaczenie przestrzenne jak też rolnicze. Druga z nich za źródło upatruje nazwę słowiańskiego plemienia "Polan”, którego nazwa również wywodzi się od wcześniej przytoczonej nazwy "pole”.

                                     

2.1. Źródłosłów Polanie

Według jednej z teorii nazwa ta wywodzi się od plemienia Polan, zamieszkującego tereny obecnej Wielkopolski. Słowo Polanie zaś przeważnie wywodzone jest od słowa pole, w związku albo z rolnictwem jako głównym zajęciem plemienia, albo zamieszkiwaniem przez nich równinnych terenów w odróżnieniu od innych plemion, np. Wiślan czy Mazowszan.

Niektórzy historycy np. Przemysław Urbańczyk i Zofia Hilczer-Kurnatowska kwestionują samo istnienie Polan, którzy w źródłach piśmienniczych pojawiają się dopiero w XII wieku w spisanej przez Nestora w roku 1113 kronice "Powieść minionych lat” Повѣсть времяньныхъ лѣтъ: ros. а от тѣхъ Лѧховъ прозвашасѧ Полѧне, Лѧховѣ друзии – Лютицѣ, инии Мазовшане, а нии Поморѧне, a w wersji łacińskiej ok. roku 1000, wcześniej używana w stosunku do Polski jest nazwa ogólnoetniczna; in Sclaviam, duce Sclavonica Bilizlavone susceptus, in Sclavania, Sclavonia, co mogło powodować mylenie Polski z Czechami, które były określane podobnie zwłaszcza, że obydwa kraje rządzone były przez Bolesławów. Jednak niezależnie od kontrowersyjnych Polan autorzy ci nie kwestionują, że źródłosłów tkwi w ogólnosłowiańskim wyrazie pole.



                                     

2.2. Źródłosłów Ogólnosłowiańskie "pole”

Niezależnie od istnienia Polan nazwę Polski wywodzi się od ogólnosłowiańskiego wyrazu pole – oznaczającego pierwotnie równinę zdatną pod uprawę, białoruskie поле pole, rosyjskie поле pole, chorwackie polje, serbskie поље polje, macedońskie поле pole, bułgarskie поле pole, dolnołużyckie pólo). Jeszcze w XIV wieku przymiotnik polski znaczył tyle co polny: Bóg udziałał niebo i ziemię i wszelką roślinę polską pirzwej niż wyszła na ziemię Biblia Szaroszpatacka, droga polska – w gwarach dawnej Małopolski wraz z ruskim pograniczem "droga przechodząca przez pole, boczna, nie szosa”. Zresztą taki przymiotnik od pola jest naturalny porównaj przymiotniki od góry: górny i górski co można zauważyć w XV-wiecznych nazwach roślin zamiennie nazywanych polskimi lub polnymi np. polny / polski czosnek Allium oleraceum L., polna / polska dryjakiew Scabiosa columbaria L., Centaurea scabiosa L., polna / polska marchew Daucus carota L. itd. W ten sposób powstała nazwa Polska. Ta etymologia nie jest niczym nowym, to pochodzenie nazwy od "campi plani/równinnych pól” podawał już w swojej Kronice czeskiej do roku 1330, Přibik z Radenina zwany Pulkawą, a zaczerpnął zapewne od Gerwazego z Tilbury, który podawał je w Otia imperialia

W przeszłości używano łacińskich określeń terra Poloniæ – ziemia Polska lub Regnum Poloniæ – Królestwo Polskie. Nazwa Polska zaczęła być używana w odniesieniu do całego państwa w XI wieku. Formacje tego typu poświadczone są już w IX wieku w tekstach s-c-s np. w Oficjum ku czci św. Metodego np.

                                     

2.3. Źródłosłów Etymologie teoretyczne

Uważany za krytyka istnienia Polan Przemysław Urbańczyk podaje dodatkową ewentualną możliwość interpretacyjną, znalezioną w Słowie o pułku Igora:

gdzie pole oznacza "ludzi otwartych przestrzeni/stepów”.

W nauce rosyjskiej istnieje też wywodzenie nazwy rodzimych Poljan nie od "pola”, a od określenia związanego z męstwem i wiązania tej nazwy z nazwą etniczną Antów. Historyk rosyjski Lew Gumilow tak tłumaczy ten etnonim:

Słowianie rozprzestrzenili się na północ, gdzie zwano ich Wenedami słowo to do dziś zachowało się w języku estońskim Na południu nazywano ich Sklawinami, na wschodzie – Antami. Historyk ukraiński M. Brajczewski ustalił, że greckie słowo "Antowie” znaczy to samo co słowiańskie "Polanie”. Zachowało się słowo rodzaju żeńskiego "polanka” поляница w znaczeniu "bohaterka”. Ale słowa "polanie” w analogicznym znaczeniu dziś się nie używa, gdyż wyparło je z użycia tureckie słowo "bagadyr”.
                                     

2.4. Źródłosłów Etymologie ludowe

Benedykt Chmielowski w Nowych Atenach z 1745 r. podawał kilka często wręcz bajkowych etymologii: W SARMACJI jako Perła kosztowna wydaje się POLSKIE KRÓLESTWO, z Słowieńskich Narodów najsławniejsze, o którym tu essencyalne tylko rzeczy enarro, żebym nie był, Polskę Ojczyznę swoję opuściwszy censurowany, że jestem foris Lynx, Domi talpa. POLSKA ta nazwała się od Pola, na którym żyć i umierać lubili Polacy; albo też a Polo Arctico, to jest od Północnej gwiazdy ku której, nadało się Królestwo Polskie, jako Hiszpania nazwana Hesperia od gwiazdy zachodniej Hesperus. Innym się zda, że imię to nadano Polakom od Zamku Pole olim na granicach Pomorskich będącego. Inni rozumieją, że od Miasta Kolchickiego Pola, skąd originem prowadził Lechus, Monarcha Polski. Może też być, że Poloni per corruptionem kilku liter ciż są, co i Bulanes Nacja w Sarmacji nad Wisłą, według Ptolemeusza, mieszkając. Jest i to zdanie Autorów, że Polacy niby Polachy, to jest po Lechu potomkowie zwać się powinni, jako dotychczas Lachami nas Ruś zowie. Paprocki zaś ingeniose racjocynuje, że za Mieczysława I Xiążęcia Polskiego, gdy Polacy Wiarę Ś. przyjmowali i wielkiemi do Chrztu Ś. kupami przystępowali, tedy Kapłani z Czechów na to wokowani, kupy od kup distinguendo, pytali się: Czy jesteście polani? id est już ochrzczeni? tedy ci co byli ochrzczeni, odpowiadali: Jesteśmy polani, stąd Polani, czyli Poloni poszło Polakom in nomen gloriosum.

Warto wiedzieć, że "etymologia wodna”, czyli wywodzenie nazwy Polska od polewania wodą podczas chrztu pojawiła się po raz pierwszy w Kronice czeskiej Václava Hájka z Libočan z 1541, a współcześnie wraca do niej historyk niemiecki Johannes Fried w książce Otton III i Bolesław Chrobry



                                     

3. Inne nazwy Polski

Inne nazwy Polski i Polaków wywodzi się najprawdopodobniej od nazwy plemienia Lędzian prasłowiańskie *Lęd-jan-e, które, jak się przypuszcza, zamieszkiwało w południowo-wschodniej części dzisiejszej Polski.

Słowo "Polacy” XV wiek, wcześniej "Polanie” w łacińskiej formie Polani, Poleni, Poloni pojawiło się po raz pierwszy na przełomie X XI wieku w żywocie starszym św. Wojciecha, prawdopodobnie spisanym w Rzymie między 999 a 1001. Nazwę Polak przez długi czas stosowano tylko do warstw wyższych szlachta, bez względu na przynależność etniczną.

Pierwszy państwo polskie nazwał Rzecząpospolitą Wincenty Kadłubek zm. 1223. Słowo rzeczpospolita oznacza rzecz publiczną wspólną dla wszystkich lub republikę i jest kalką łacińskiego wyrażenia res publica. Słowo republika, będące bezpośrednim zapożyczeniem, nie jest używane w języku polskim w odniesieniu do Polski. Zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym, jedyną urzędową nazwą kraju jest Rzeczpospolita Polska, a nazwa "Polska” nie pojawia się w żadnym obecnie obowiązującym polskim akcie prawnym. W kontekście poprawności językowej słowo Polska w nazwie oficjalnej jest przymiotnikiem, a nie rzeczownikiem łac. Respublica Polona, a nie: Respublica Polonia, stąd prawidłowa forma dopełniacza to Rzeczypospolitej Rzeczpospolitej Polskiej a nie: Polski.

Przed XIX wiekiem odmieniano wciąż polska ziemia – polski ziemi – w polszcze ziemi. Potem skrócono nazwę do "polska” i zaczęto przymiotnik traktować jako rzeczownik, a także pisać wielką literą jako nazwę własną.
  • koreański: w KRLD 뽈스까 Ppolsukka, w K.Pd. 폴란드 Phollandu
  • serb chorw. Poljska / Пољска, słoweń. Poljska
  • łot. Polija
  • jidysz פּױלן Poyln
  • walijski Gwlad Pwyl
  • fryzyjski Pollen
  • fr. Pologne
  • wietnamski Ba Lan
  • indonezyjski Polandia
  • ros. Польша Polsza, białorus. Польшча Polszcza, ukr. Польща Polszcza, bułg. Полша Polsza – według Maksa Vasmera rosyjska nazwa, znana już od XVII wieku, jest zapożyczeniem od form ukraińskiej i białoruskiej, te zaś pochodzą od staropolskiego miejscownika l. pojedynczej w Polszcze od Polska ta z kolei od Polska ziemia / *Роlьskаjа zemia = pole, ziemia równinna)
  • chiń. 波兰 Bōlán
  • łac., wł., hiszp., bask., rum., bretoński Polonia, port. Polónia, katal. Polònia / Polônia Braz., gr. Πολωνία Polonía
  • węg. Lengyelország, lit. Lenkija, tur. Lehistan Polska przedrozbiorowa, pers. لهستان Lahestân, orm. Լեհաստան Lehastan – od plemienia Lędzian/Lędziców, to z kolei od staroruskiego lub staropolskiego etnonimu lęděnin i jego zgrubienia lęch, być może od prasłow. * lędo – "pole”. Nazwa Lędzianin w języku ruskim została skrócona do Lach – taka forma upowszechniła się na wschodzie i została przyjęta przez Turków. Z drugiej strony Polacy od czasów Wincentego Kadłubka nazywali siebie Lechitami, wierząc, że pochodzą od legendarnego Lecha.
  • arab. بولندا Bulanda
  • szkocki gaelicki a Phòlainn
  • japoński ポーランド Pōrando
  • ang. Poland, isl. Pólland
  • fiń. Puola, est. Poola
  • esperanto Polio, Polujo, Pollando
  • niem., duń., szw., norw., hol. Polen
  • afr. Pole
  • hebr. פולין Polin, פולניה Polania
  • tur. Polonya Polska okresu rozbiorów i współczesna
  • cz. Polsko, słow. Polsko