Poprzednia

ⓘ Aborcja




Aborcja
                                     

ⓘ Aborcja

Aborcja – zamierzone zakończenie ciąży w wyniku interwencji zewnętrznej, np. działań lekarskich, w j. łacińskim abortus provocatus. Przeważnie w efekcie dochodzi do śmierci zarodka lub płodu.

Wykonywanie aborcji w wielu krajach jest regulowane prawnie. Aborcja legalna, czyli wykonana w zgodzie z obowiązującymi w danym państwie ustawami i przez dyplomowanego lekarza, nazywana jest po łacinie abortus provocatus lege artis. Aborcja nielegalna, czyli wykonana przez osobę nieuprawnioną lub niezgodnie z regulacjami prawnymi nosi nazwę abortus provocatus criminalis. Ustawodawstwo w tym zakresie różni się od siebie w różnych krajach. Zarówno sama aborcja, jak i metody wprowadzania jej do ustawodawstwa są przedmiotem licznych kontrowersji.

                                     

1. Aspekty językowe

Synonimy aborcji: sztuczne poronienie, przerwanie ciąży, usunięcie ciąży, spędzenie płodu, zabieg, łyżeczkowanie, czyszczenie, potocznie skrobanka ; dla części środowisk synonimem jest także zabicie dziecka w okresie życia prenatalnego.

W języku polskim nie używa się słowa aborcja w znaczeniu poronienia samoistnego. Zwraca się uwagę na właściwy dobór słów w rozmowach lekarz-pacjentka i lekarz-rodzice w przypadku, gdy mamy do czynienia z kobietą, która poroniła samoistnie. Nawet neutralne słowa medyczne mogą być negatywnie odbierane przez kobietę, która uważa poronienie za osobistą tragedię. Także termin medyczny wyskrobiny używany przez lekarzy dla określenia materiału pobranego podczas łyżeczkowania jamy macicy jest bolesny i nie do zaakceptowania dla kobiety roniącej. Termin medyczny łyżeczkowania jamy macicy o neutralnym charakterze to abrazja.

W języku łacińskim brakuje rozróżnienia na poronienie i aborcję – występuje tylko słowo abortus. W związku z tym w oficjalnych dokumentach także w przypadku poronienia może zostać wypisane słowo abortus.

Określanie dwóch różnych zagadnień medycznych poronienia i aborcji tym samym terminem aborcja, abortus, mieszanie obu terminów określanie aborcji jako sztuczne poronienie oraz używanie tych samych określeń dla czynności medycznych w obu przypadkach może prowadzić do mylenia poronienia z aborcją i błędnego nazywania aborcji poronieniem lub przechylenia w odwrotnym kierunku i podawania przekazu, iż poronienie jest aborcją.

                                     

2. Aborcja a poronienie

Aborcja nie jest tym samym co poronienie. Samoistne, przedwczesne zakończenie ciąży nazywane jest poronieniem jeśli ma miejsce do 22. tygodnia ciąży lub porodem przedwczesnym jeśli ma miejsce po 22. tygodniu ciąży. W przypadku niezupełnego poronienia samoistnego dokonuje się usunięcia obumarłego płodu lub resztek tkankowych, aby uniknąć powikłań zdrowotnych zagrażających życiu kobiety. W przyrodzie występuje tylko poronienie. Około 60% wszystkich poczęć kończy się samoistnie jeszcze przed zakończeniem pierwszego trymestru ciąży, z czego spora liczba jeszcze przed wystąpieniem opóźnionej miesiączki, co określa się terminem ciąża subkliniczna albo aborcja menstruacyjna.

                                     

3. Przyczyny dokonywania aborcji

W dużej liczbie przypadków kobiety, które decydują się na wykonanie aborcji podają kilka współistniejących powodów, które skłoniły je do podjęcia tej decyzji. Przerywanie ciąży dokonywane jest z następujących przyczyn:

  • doświadczenie przemocy psychicznej lub fizycznej.
  • powody osobiste ;
  • wskazania medyczne – zagrożenie zdrowia matki lub stwierdzenie ciężkich wad wrodzonych u płodu podczas badań prenatalnych;
  • ekonomiczne – trudna sytuacja materialna i finansowa, kobieta prowadząca samotnie gospodarstwo domowe;
  • poczęcie w wyniku zgwałcenia lub stosunku kazirodczego;
  • problemy rodzinne, małżeńskie lub w relacji między partnerami;

Przyczyny osobiste 52.35% w 2009 i te związane z problemami rodzinnymi i małżeńskimi 25.16% w 2009 należą do najczęstszych w Belgii. Z powodów ekonomicznych wykonano w 2009 roku 15.05% aborcji. Powody medyczne związane z zagrożeniem zdrowia matki lub wadami u dziecka stanowiły mniej niż 4%, zaś aborcji ze względu na poczęcie w wyniku gwałtu lub stosunku kazirodczego dokonano w 0.24% przypadków dane z 2009 dla Belgii.



                                     

4. Metody aborcji

Wybór procedury obejmuje metody farmakologiczne oraz chirurgiczne najczęściej próżniowe odessanie zawartości jamy macicy. Obie metody są efektywne, lecz posiadają zarówno zalety jak i wady – ostateczna decyzja zależy od wieku ciąży oraz opinii samej kobiety. Przed wykonaniem aborcji w krajach, w których przeprowadzana jest także na życzenie pacjentka odbywa najpierw rozmowę z lekarzem na temat możliwych powikłań poaborcyjnych oraz dostępnych metod zapobiegania ciąży, które pozwolą jej uniknąć w przyszłości podobnej sytuacji. Zostaje również poinformowana o innych możliwościach, np. urodzeniu i oddaniu dziecka do adopcji. Podczas rozmowy lekarz musi upewnić się, czy kobieta nie została zmuszona do usunięcia ciąży przez osoby trzecie. Następnie kobieta otrzymuje wymagane ustawowo kilka dni do namysłu. Dopiero po upływie tego czasu może zostać wykonana aborcja, a kobieta tuż przed zabiegiem potwierdza swoją wolę na piśmie. W Holandii dziewczęta mające mniej niż 16 lat muszą uzyskać pisemną zgodę rodziców, przy czym istnieją organizacje, które udzielają pomocy i pośredniczą w takich rozmowach.

Metody aborcji
  • rozszerzenie szyjki macicy i aspiracja odessanie pod ciśnieniem, możliwa w 7-12. tygodniu ciąży
  • aborcja farmakologiczna syn. medyczna – przerwanie wczesnej ciąży przed upływem 9. tygodnia poprzez podanie środków farmakologicznych mifepriston, metotreksat
  • wyłyżeczkowanie płodu generalnie między 10. a 22. tygodniem ciąży
  • aborcja chirurgiczna
  • wczesna laparotomia, najczęściej połączona z wycięciem przydatków, w wypadku stwierdzenia poważnej choroby macicy np. nowotwór
  • wywołaniu akcji skurczowej za pomocą prostaglandyn czasem poprzedzonych podaniem mifepristonu lub oksytocyny drugi trymestr: 12-22. tydzień ciąży
  • usunięcia płodów nadliczbowych w wypadku ciąży mnogiej drugi trymestr poprzez zastrzyk dosercowy z chlorku potasu, pod kontrolą USG
                                     

4.1. Metody aborcji Aborcja farmakologiczna

Tzw. pigułka aborcyjna składnik aktywny: mifepriston pojawiła się na rynkach farmaceutycznych w latach 1986-1988 pod nazwą Mifegyne. Aborcja farmakologiczna jest możliwa na najwcześniejszym etapie do 9. tygodnia ciąży. Polega na podaniu środków farmakologicznych wymuszających poronienie. Pierwsza dawka zawiera lek, który niszczy trofoblast lub uszkadza zarodek mifepriston lub metotreksat, a druga dawka zawiera terapeutyk z grupy prostaglandyn mizoprostol lub gemeprost, wywołujący skurcze macicy i prowadzący do wydalenia zarodka wraz z wyściółką macicy. Najczęściej stosowana jest kombinacja mifepristonu i prostaglandyny.

Mifepriston jest antyhormonem antagonistą w stosunku do progesteronu, wiąże się z receptorem progesteronowym dwukrotnie silniej niż naturalny odpowiednik. Prowadzi do:

  • uwrażliwienia na działanie skurczowe naturalnych prostaglandyn.
  • zahamowania dalszego rozwój trofoblastu, oddziałując na unaczynienie endometrium;
  • nekrozy doczesnej i oderwania się produktu zapłodnienia;
  • rozszerzenia i zwiotczenia szyjki macicy;

W 36 do 48 godzin po zażyciu mifepristonu podaje się prostaglandynę, która wywołuje skurcze macicy i przyśpiesza usunięcie zarodka.

W 95.3% przypadków dochodzi do całkowitej aborcji bez konieczności interwencji chirurgicznej. U 2.8% kobiet sztuczne poronienie występuje zaraz po podaniu mifepristonu, a przed prostaglandyną. W 2.8% przypadków aborcja jest niecałkowita, a w 1.2% ciąża dalej się rozwija – w tych przypadkach konieczna jest interwencja chirurgiczna. U 0.7% kobiet po aborcji farmakologicznej występują bardzo silne krwawienia. W kwerendzie przeprowadzonej na podstawie danych z amerykańskiej FDA stwierdzono silne krwawienia z dróg rodnych w 39% przypadkach, zaś infekcje w 11%. Odnotowano kilka przypadków śmiertelnego zakażenia bakterią Clostridium sordellii, u osób które zastosowały mifepriston.

Przeprowadzone meta-analizy wskazują, że obie metody mają podobną skuteczność, są akceptowane przez pacjentki a bezwzględna ilość powikłań pozabiegowych pozostaje niska. Aborcja farmakologiczna może nieść za sobą jednak czterokrotnie większe ryzyko bezpośrednich powikłań niż chirurgiczna. Mizoprostol lub metotreksat mogą być użyte pojedynczo, ale mają niższą skuteczność i na poronienie trzeba czekać do 2 tygodni.

                                     

4.2. Metody aborcji Aborcja chirurgiczna

Przez cały okres ciąży stosuje się rozmaite połączenia metody podciśnieniowego opróżniania macicy z mechanicznym zniszczeniem zarodka/płodu i usunięciem jego resztek.

W ostatnim trymestrze używana jest zazwyczaj metoda wywołania przedwczesnego porodu lub niszczącego płód odpowiednika metody cesarskiego cięcia. Płód jest najczęściej uśmiercany wewnątrz macicy, przed rozpoczęciem właściwej operacji. Do późnych aborcji zalicza się również wstrzykiwanie roztworu chlorku potasu do układu krwionośnego płodu, powodujące jego śmierć zatrzymanie akcji serca w rozkurczu. W wyniku aborcji tą metodą może dojść do urodzenia żywego, zdolnego do przeżycia płodu – w Wielkiej Brytanii zdarza się około pięćdziesięciu takich przypadków rocznie 0.67% wszystkich aborcji po 18. tygodniu. Ze względu na późny wiek dopuszczalnego przerwania ciąży 24 tydzień życie wielu z nich można byłoby zachować przy zastosowaniu intensywnej opieki medycznej.

Wszystkie metody aborcji wykonuje się bez znieczulenia płodu. Aktualnie uważa się, że płód ze względu na niekompletny rozwój układu nerwowego odczuwa ból dopiero w III trymestrze ciąży.



                                     

5.1. Skutki aborcji dla zdrowia psychicznego i fizycznego kobiet Bezpieczeństwo aborcji a jej legalność

Na bezpieczeństwo zabiegu przerywania ciąży oraz obciążenie psychiczne pacjentki największy wpływ ma jego status prawny, a w mniejszym stopniu dostępność oraz przyzwolenie społeczne. Przy badaniu niekorzystnych skutków aborcji należy rozróżnić tzw. "aborcję bezpieczną" od "aborcji niebezpiecznej" wykonywanej nielegalnie; własnoręcznie lub w tzw. podziemiu aborcyjnym. Brak fachowej pomocy medycznej wiąże się z utrzymywaniem się na wysokim poziomie liczby potencjalnie śmiertelnych powikłań: m.in. krwotoków, infekcji oraz zatruć środkami farmakologicznymi. Zniesienie karalności samej procedury jest koniecznym, choć nie wystarczającym krokiem do odwrócenia tej tendencji. Nie istnieją jednoznaczne dowody na to, że legalizacja aborcji wpływa na obniżenie poziomu śmiertelności kobiet. Przykładem kraju, w którym w warunkach legalizacji aborcji zaobserwowano zwiększenie wskaźnika śmiertelności matek jest RPA. W roku 1995 przed legalizacją aborcji, która nastąpiła w 1996 roku wskaźnik śmiertelności matek na 100 000 żywych urodzeń wynosił: 260, w 2000 roku – 330, w 2005 roku – 360, w 2010 roku – 300. Podobna sytuacja miała miejsce np. w Gujanie, gdzie legalizacja aborcji w 2000 r. nie wpłynęła na obniżenie wskaźnika śmiertelności kobiet. W 1995 wskaźnik śmiertelności matek wynosił 170 na 100 000 żywych urodzeń, w 2000 – 220, 2005 – 280, 2010 – 280. Aborcja w krajach rozwiniętych jest uznawana za procedurę stosunkowo bezpieczną dla kobiety. Ryzyko śmierci z powodu aborcji w USA jest 12.5 razy mniejsze niż w przypadku urodzenia żywego.

W 2006 roku aborcja była 4. najczęstszą przyczyną śmierci kobiet w ciąży. Rocznie dokonuje się 20 milionów niebezpiecznych aborcji, z czego 97% w krajach rozwijających się. Na ich skutek rocznie umiera 70 tys. kobiet, a 5 milionów doznaje uszczerbku na zdrowiu. Przerwanie pierwszej ciąży w życiu kobiety nie ma znaczącego wpływu na jej późniejszą zdolność rozrodczą i nie prowadzi do bezpłodności, chociaż może nieznacznie podnieść ryzyko przedwczesnego porodu i niskiej wagi dziecka.

Karalność aborcji skutkuje gorszą opieką medyczną dla kobiet w ciąży lekarze boją się je operować ze względu na możliwe oskarżenie o dokonanie aborcji. Stwierdziły to m.in. komitet ds. Eliminacji Dyskryminacji Kobiet i komitet ds. Praw Człowieka obydwa działające przy ONZ.

                                     

5.2. Skutki aborcji dla zdrowia psychicznego i fizycznego kobiet Bezpośrednie powikłania po aborcji

Bezpośrednie powikłania po aborcji obejmują takie problemy jak: krwotok, uszkodzenie macicy, uszkodzenie szyjki macicy, infekcja narządu rodnego. Powikłania te występują w kilku procentach przypadków. Poważnym powikłaniem jest też niekompletna aborcja wymagająca dalszej interwencji chirurgicznej. Z badań przeprowadzonych w latach 2007-2008 w Nowej Zelandii wynika, że usunięcie pozostałości tkanek w macicy było niezbędne w 10% przypadków po aborcji farmakologicznej i w 1% po aborcji chirurgicznej. U 16% kobiet, które zdecydowały się na aborcję farmakologiczną, konieczne było chirurgiczne usunięcie łożyska.

                                     

5.3. Skutki aborcji dla zdrowia psychicznego i fizycznego kobiet Wpływ na kolejne ciąże

W Szkocji powikłania podczas ciąż po aborcji farmakologicznej są porównywalnie częste z tymi podczas pierwszej ciąży, natomiast rzadsze od tych po aborcji chirurgicznej. Jednym z najczęstszych ubocznych skutków aborcji jest wzrost ryzyka przedwczesnego porodu; z badań EUROPOP wykonanych w 10 europejskich krajach wynika, że w przypadku skrajnego wcześniactwa – aborcja zwiększa to ryzyko o 50%. Natomiast doświadczenie dwóch lub więcej aborcji zwiększa ryzyko przedwczesnego porodu o 63%. Przebyta aborcja powoduje wzrost ryzyka wystąpienia ciąży pozamacicznej oraz łożyska przodującego. Badania przeprowadzone na Tajwanie 37 000 przypadków ciąż wykazały, że łożysko przodujące występuje 1.3-3 razy częściej u tych kobiet, które przeszły aborcję. Zwiększa też ryzyko poronienia w kolejnej ciąży oraz urodzenia martwego dziecka. Wykazaliśmy, że późna aborcja, zwłaszcza wykonana ze względu na wady płodu, zwiększa w sposób oczywisty wskaźnik martwych urodzeń – napisali brytyjscy badacze po przeanalizowaniu rejestrów medycznych za lata 1994-2005, dotyczących zarówno późnych aborcji, jak i martwych urodzeń. Powoduje też wzrost ryzyka wtórnej niepłodności. Z holenderskich badań przeprowadzonych na 6149 parach wynika, że przebyta aborcja zwiększa o 60% ryzyko patologii dotyczącej jajowodów, będącej częstą przyczyną niepłodności.

                                     

5.4. Skutki aborcji dla zdrowia psychicznego i fizycznego kobiet Zakażenia

Aborcja farmakologiczna przy pomocy mifepristonu zwiększa ryzyko śmiertelnego zakażenia bakterią Clostridium sordellii. Łącznie w USA odnotowano mniej niż 10 zgonów z tej przyczyny. Aby zapobiec tego typu powikłaniom, przed usunięciem ciąży zaczęto podawać prewencyjnie odpowiednie antybiotyki.

                                     

5.5. Skutki aborcji dla zdrowia psychicznego i fizycznego kobiet Hipoteza o raku piersi

Istnieje hipoteza mówiąca, że u kobiet, które poddały się zabiegowi aborcji, częściej występuje rak piersi. Była ona często wykorzystywana jako argument przeciwko legalności zabiegu przez środowiska pro-life, szczególnie w Ameryce. Kontrowersja przyczyniła się do przeprowadzenia szeroko zakrojonych, prospektywnych analiz klinicznych. Ich wyniki jednoznacznie wykazały brak takiej zależności. Kilka z najbardziej uznanych ciał medycznych zgadza się z tym wnioskiem; są to m.in. Światowa Organizacja Zdrowia WHO, amerykański National Cancer Institute, American Cancer Society, American College of Obstetricians and Gynecologists oraz brytyjski Royal College of Obstetricians and Gynaecologists. Wcześniejsze niejednoznaczne doniesienia wynikały prawdopodobnie z błędu raportowania ang. response bias przy ocenie rozmiaru tego zjawiska.

                                     

5.6. Skutki aborcji dla zdrowia psychicznego i fizycznego kobiet Syndrom poaborcyjny

Psychiatrzy i psycholodzy nie są zgodni, czy aborcja może mieć negatywne skutki psychologiczne i psychiatryczne dla kobiety, która jej się poddała w stosunku do których w 1981 psycholog Vincent Rue ukuł pojęcie nieuznawanego do dziś przez medycynę i psychiatrię post-abortion syndrome – "zespołu poaborcyjnego". Psychiatrzy dyskutują, czy gorsze następstwa mogą mieć ewentualne negatywne skutki psychiczne wynikające z niechcianej lub nieuświadomionej ciąży, czy też skutki jej przerwania.

W 1994 brytyjski Royal College of Psychiatrics opublikował raport, z którego wynikał wniosek, że zagrożenie dla zdrowia psychicznego w wyniku aborcji w pierwszym trymestrze jest znacznie mniejsze, niż to wynikające z kontynuacji ciąży w przypadku, gdy w ewidentny sposób może powodować ona u kobiety zaburzenia psychiczne. Stanowisko to zostało w 2008 zrewidowane i kolegium przyznało, że według obecnego stanu wiedzy wyniki badań są w tym względzie niespójne – część z nich wskazuje na istnienie negatywnych skutków psychicznych aborcji, część wskazuje, że brak jest dowodów na takie skutki. W związku z tym kolegium wyraziło opinię, że lekarze, do których zgłaszają się kobiety proszące o aborcję, powinni każdorazowo przeprowadzać wywiad w celu racjonalnej oceny, czy większe ryzyko zaburzeń psychicznych wystąpi w wyniku kontynuowania ciąży, czy też w wyniku jej przerwania. Zaleciło także rzetelne informowanie pacjentek o wszystkich możliwych zagrożeniach m.in. w ulotkach edukacyjnych oraz dalsze badania w tym zakresie.

Według badań prowadzonych w Finlandii na podstawie analizy przypadków samobójstwa związanych z ciążą z lat 1987-94 stwierdzono, że odsetek samobójstw kobiet po zabiegu aborcji był dwukrotnie wyższy 34.7% od odsetka samobójstw po samoczynnym poronieniu 18.1% i sześciokrotnie wyższy od samobójstw po udanym porodzie 5.4%.

Z kolei badania nad śmiertelnością kobiet związaną z ciążą prowadzone w 2004 roku wykazały, że zgony związane z poronieniem lub aborcją były częstsze niż związane z udanym porodem. Analiza porównawcza przypadków z Finlandii i Kalifornii wykazała, że liczba zgonów związanych z ciążą jest 2-4 razy wyższa u kobiet po zabiegu aborcji niż u kobiet, które donosiły ciążę. Wyniki te nagłośniono, ponieważ w sprawie sądowej Roe v. Wade, która doprowadziła do legalizacji aborcji ze względów społecznych w USA jednym z głównych argumentów było to, że aborcja we wczesnej fazie ciąży stwarza kilkunastokrotnie mniejsze ryzyko dla zdrowia i życia kobiety niż jej donoszenie.

Badania naukowców z Nowej Zelandii wskazują na 30% zwiększenie częstości zaburzeń psychicznych u kobiet, które poddały się aborcji.

Opublikowany w 2008 roku w Contraception 20-letni przegląd piśmiennictwa pokazał zależność wyników dotyczących zdrowia psychicznego kobiet z aborcją w wywiadzie w zależności od jakości metodologicznej badania. W badaniach o najwyższej jakości metodologicznej nie wykazano zależności pomiędzy dokonaniem aborcji a zdrowiem psychicznym w zakresie obecności zaburzeń psychicznych, objawów lękowych, samooceny po wielu latach od aborcji. Gorsze wyniki grupa kobiet z aborcją w wywiadzie w porównaniu do kobiet, które urodziły, uzyskała w badaniach o gorszych, ale wciąż porządnych pod względem metodologicznym. Równocześnie część badań o złej bądź bardzo złej jakości metodologicznej często postulowała taką zależność.

W metaanalizie z 2008 roku Amerykańskie Towarzystwo Psychologiczne przedstawiło wniosek, że wśród dorosłych kobiet, które zaszły w nieplanowaną ciążę, względne ryzyko problemów psychicznych nie jest większe, jeśli zdecydują się one na wczesną aborcję, niż jeśli donoszą ciążę, zaś pozytywna korelacja pomiędzy wielokrotnymi aborcjami a problemami psychicznymi wynika zdaniem APA z gorszej pozycji społecznej. Naukowcy z Oregon State University wykazali brak związku pomiędzy przerwaniem ciąży u nastolatek a depresją lub niską samooceną.

Z kolei przegląd badań z lat 1995-2009 zamieszczony w roku 2011 w The British Journal of Psychiatry zawiera konkluzje stwierdzające istotną korelację między poddaniem się aborcji oraz zwiększonym ryzykiem wystąpienia problemów psychicznych, z których pewną część można w wyraźny sposób określić jako wynik aborcji.

Jedną z debat na temat syndromu poaborcyjnego sprowokowała niemiecka pisarka pierwotnie związana z ruchami lewicowymi, Karin Struck, która w 1992 roku opublikowała książkę, opisującą negatywne skutki psychiczne po aborcji, której dokonała w 1975 roku. W Wielkiej Brytanii dyskusja na temat negatywnych skutków psychicznych aborcji powróciła w 2007 po samobójstwie malarki Emmy Beck. Amerykańska feministka Rebecca Walker, wspominając w wywiadzie aborcję dokonaną w wieku 14 lat, stwierdziła, że jej skutki odczuwała przez dekady, konkludując: Mowa feministek, że aborcja nie powoduje żadnych konsekwencji, jest po prostu błędna.



                                     

6. Aspekty etyczne i odbiór społeczny

Problematyka dopuszczalności i wykonywania aborcji jest wysoce kontrowersyjna w oczach części społeczeństwa i jest przedmiotem różnych ocen moralnych.

W przekonaniu takich religii jak katolicyzm, prawosławie, konserwatywny protestantyzm aborcja jest niedopuszczalna. Opinię tę podzielają również ruchy pro-life wyznające stanowisko przeciwne dopuszczalności przerywania ciąży, niektórzy etycy świeccy, środowiska konserwatywne i część centrum politycznego i ideologicznego inne stanowisko dopuszcza aborcję jedynie pod pewnymi określonymi warunkami, jak ciąża w wyniku zgwałcenia czy uszkodzenia lub wady genetyczne płodu.

Wyraźny zakaz dokonywania aborcji znajdował się w Przysiędze Hipokratesa:

Nikomu, nawet na żądanie, nie dam śmiercionośnej trucizny, ani nikomu nie będę jej doradzał, podobnie też nie dam nigdy niewieście środka poronnego.

W tekście Deklaracji genewskiej fragment ten został zastąpiony następującym zdaniem:

zachowam najwyższy szacunek dla życia ludzkiego.

W tekście Przyrzeczenia Lekarskiego, które jest dziś składane przez lekarzy w Polsce, odpowiedni fragment brzmi:

przyrzekam. służyć życiu i zdrowiu ludzkiemu;

W Polsce problematyka warunków dopuszczalności aborcji jest od lat 90. XX wieku przedmiotem debaty publicznej. Istotny wpływ na społeczne postrzeganie aborcji ma stanowisko Kościoła katolickiego. Problematyka aborcji wywołuje silne emocje, których wyrazem jest między innymi język debat, odnoszący się do "zabijania nienarodzonych" z jednej strony, a do "prawa kobiet do decydowania o swoim ciele" z drugiej. Kwestia aborcji podnoszona jednak bywa często w doraźnych celach politycznych.

W Stanach Zjednoczonych, gdzie szczególnie silne są ruchy antyaborcyjne a także w Kanadzie i Australii, miały miejsce zamachy bombowe na kliniki aborcyjne oraz zabójstwa lekarzy dokonujących aborcje np. morderstwo Georgea Tillera, dokonywane przez jej radykalnych przeciwników m.in. organizację Army of God. Przeciw przemocy opowiedziało się wiele organizacji pro-life. Jednocześnie w USA szczególnie silne są ruchy pro-choice, które są zrzeszone w wielu nieformalnych organizacjach i stowarzyszeniach, np. Catholics for Choice organizacja zrzeszająca katolików opowiadających się za prawem kobiety do podjęcia decyzji o kontynuowaniu lub przerwaniu ciąży.

Aborcja bywa krytykowana z pozycji ateistycznych i humanistycznych przez osoby wychodzące z założenia, że prawo do życia nie wynika jedynie z przekonań religijnych. Opinie takie prezentowali Pier Paolo Pasolini, Oriana Fallaci czy Giuliano Ferrara, znani z ateistycznych lub agnostycznych poglądów.

Wielu współczesnych etyków nie widzi jednak w przerywaniu ciąży niczego złego. Najczęściej argumentują na dwa sposoby. Część z nich, np. Judith Jarvis Thomson ang., twierdzi, że nawet akceptacja pełnego statusu moralnego płodów ludzkich nie implikuje istnienia obowiązku udostępniania przez kobietę swojego ciała, by utrzymać płód przy życiu. Inni filozofowie wskazują z kolei na późniejszy niż zapłodnienie moment, od którego płód uzyskuje status moralny. Na przykład Jeff McMahan ang., który sprawuje funkcję Whites Professor of Moral Philosophy ang. na Uniwersytecie w Oksfordzie, twierdzi, że płód nabywa status moralny w momencie, kiedy pojawia się świadomość rozumiana jako zdolność do odczuwania, która wedle badań naukowych nie może istnieć przed 20-30 tygodniem ciąży. Zgodnie z tym stanowiskiem aborcja przed uzyskaniem zdolności do odczuwania nie krzywdzi płodu i jest dopuszczalna moralnie nawet z bardzo błahych powodów.

W połączeniu ze zwiększającą się dostępnością badań prenatalnych pozwalających na określenie płci płodu rozpowszechniła się aborcja selektywna zwłaszcza aborcja ze względu na płeć, dotycząca głównie dziewczynek. Jest ona najpowszechniejsza w Indiach i Chinach, a także wśród imigrantów w krajach rozwiniętych takich jak Wielka Brytania. Pomimo formalnego zakazu wykonywania aborcji selektywnych w większości krajów zachodnich poza Szwecją jest ona wykonywana dzięki uzasadnianiu jej względami społeczno-ekonomicznymi. W 2012 roku po prowokacji dziennikarskiej organizacja Live Action zarzuciła sieci klinik Planned Parenthood wspieranie selektywnej aborcji ze względu na płeć.

W opublikowanym w 2011 roku artykule Alberto Giubilini i Francesca Minerva argumentowali, że uśmiercanie noworodków w praktyce niczym nie różni się od aborcji i powinno być dopuszczalną procedurą, także w stosunku do noworodków pozbawionych wad rozwojowych.

W 2012 roku największe stowarzyszenie lekarzy w Kanadzie – Canadian Medical Association – uznało, że życie ludzkie zaczyna się od momentu urodzin, a nie poczęcia.

                                     

7.1. Aspekty prawne Aborcja na świecie

Zgodnie z uchwaloną w 1989 r. przez ONZ Konwencją o Prawach Dziecka dziecko oznacza każdą istotę ludzką w wieku poniżej osiemnastu lat art. 1 oraz każde dziecko ma niezbywalne prawo do życia art. 6.

W roku 2004 Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu niejednogłośnie orzekł, że "nienarodzone dziecko nie jest uznawane za osobę’ bezpośrednio chronioną art. 2 Konwencji, a nawet jeśli nienarodzone ma prawo’ do życia’, to jest ono implicite ograniczane przez prawa i interesy matki".

W krajach, w których aborcja legalna jest na życzenie, najczęściej dopuszczalna jest wyłącznie we wczesnym okresie ciąży. Po pierwszym trymestrze poza szczególnymi wyjątkami traktowana jest na ogół jako przestępstwo.

Aborcja w pierwszym trymestrze ciąży jest co do zasady legalna na życzenie lub bez większych ograniczeń bądź nie egzekwuje się przepisów karnych w: Rosji w latach 1920–1936, a potem od 1955 roku i przyłączonych do niej republikach radzieckich, takich jak: Białoruś 1920–1936, 1955, Kazachstan 1920–1936, 1955, Turkmenistan 1921–1936, 1955, Ukraina 1922–1936, 1955, Gruzja 1922–1936, 1955, Armenia 1922–1936, 1955, Azerbejdżan 1922–1936, 1955, Kirgistan 1924–1936, 1955, Uzbekistan 1925–1936, 1955 i Tadżykistan 1925–1936, 1955, Szwecji 1946, 1974, zob. aborcja w Szwecji, Japonii 1948, 1949, zob. aborcja w Japonii, we wchodzących w skład byłej Jugosławii: Serbii od 1952, Kosowie 1952, Czarnogórze 1952, Macedonii Północnej 1952, Bośni i Hercegowinie 1952, Chorwacji 1952 i Słowenii 1952 zob. aborcja w Słowenii, we wchodzących w skład byłego Związku Radzieckiego: Litwie od 1955, Łotwie 1955, Estonii 1955 i Mołdawii 1955 oraz w Bułgarii 1956, na Węgrzech 1956, Słowacji 1957, Czechach 1957, zob. aborcja w Czechach, Rumunii 1957–1966, 1990, Korei Północnej 1961, Kubie 1965, Wielkiej Brytanii 1967, Finlandii 1970, zob. aborcja w Finlandii, Singapurze 1970, w niektórych stanach Australii od 1971, Indiach 1971, Zambii 1972, Fidżi 1972, Niemczech 1972/1976, zob. aborcja w Niemczech, Danii 1973, Grenlandii 1973, Stanach Zjednoczonych 1973, Portoryko 1973, Korei Południowej 1973, Tunezji 1973, Francji 1975, Austrii 1975, Islandii 1975, zob. aborcja w Islandii, Nowej Zelandii 1977, Włoszech 1978, Norwegii 1979, zob. aborcja w Norwegii, Chinach 1979, Belize 1980, Bangladeszu 1981, Holandii 1981, Turcji 1983, Barbadosie 1983, Tajwanie 1985, Grecji 1986, Kanadzie 1988, Republice Zielonego Przylądka 1988, Wietnamie 1988, Mongolii 1989, Belgii 1990, Bahrajnie 1991, Albanii 1995, Gujanie 1995, Republice Południowej Afryki 1996, Kambodży 1997, Nepalu 2002, Szwajcarii 2002, Portugalii 2007, zob. aborcja w Portugalii, w niektórych stanach Meksyku od 2007, Hiszpanii 2010, zob. Hiszpania, Urugwaju 2012, Luksemburgu 2013, Mozambiku 2015, Cyprze 2018, Irlandii 2018/2019 a także w Gwinei Bissau, Saint Vincent i Grenadynach.

Do krajów o zaostrzonych warunkach dopuszczalności przerywania ciąży lub jej całkowitym zakazie w Europie należą Malta, San Marino, Watykan, Monako, Andora, Liechtenstein i Polska oraz większość państw latynoamerykańskich np. Chile zob. aborcja w Chile, Salwador i Nikaragua), położonych w Afryce np. Czad, Somalia i Angola, na Bliskim Wschodzie np. Egipt, Syria i Iran i w Azji Południowo-Wschodniej.

Restrykcyjne przepisy aborcyjne mają też niektóre terytoria autonomiczne bądź zależne, np. Wyspy Owcze zob. Aborcja na Wyspach Owczych, Irlandia Północna, Gibraltar. Zakaz aborcji lub ochrona płodu są zapisane w konstytucjach Gwatemali zob. aborcja w Gwatemali, Salwadoru, kilku stanów Meksyku; oraz do 2018 r. Irlandii. Konstytucja Słowacji zawiera zapis przewidujący ochronę płodu, nie jest on jednak realizowany w praktyce zob. aborcja na Słowacji. W Hiszpanii ustawa regulująca tę kwestię ma status ustawy organicznej – aby ją zmienić potrzeba specjalnej procedury. W kilku innych państwach ustawy legalizujące aborcję zostały uznane za niekonstytucyjne w oparciu o normy prawne przewidujące ochronę życia ludzkiego.

W krajach, w których aborcja jest nielegalna lub mocno ograniczona, zdarza się, że kobiety jeżdżą na zabieg za granicę, np. z Polski do Niemiec, Szwecji i Wielkiej Brytanii, z Ameryki Łacińskiej i Karaibów do Stanów Zjednoczonych czy jeszcze do niedawna z Portugalii do Hiszpanii i Francji lub z Irlandii do Wielkiej Brytanii.

W Stanach Zjednoczonych aborcja jest legalna w nieograniczonym zakresie na mocy wyroku Sądu Najwyższego, który w sprawie Roe v. Wade w 1973 uznał, że próby ograniczenia kobiecie dostępu do aborcji są sprzeczne z Konstytucją USA, a płód nie jest osobą w rozumieniu XIV poprawki do Konstytucji.

                                     

7.2. Aspekty prawne Dopuszczalność w Polsce

Polskie ustawodawstwo dopuszcza przerwanie ciąży w następujących przypadkach:

  • ciąża powstała w wyniku przestępstwa do 12. tygodnia ciąży.
  • ciąża zagraża zdrowiu lub życiu kobiety do osiągnięcia przez płód zdolności do życia poza organizmem matki
  • badania prenatalne bądź inne przesłanki medyczne wskazują na ciężkie i nieodwracalne upośledzenia płodu lub istnienie nieuleczalnej choroby zagrażającej jego życiu możliwe do chwili, gdy płód nie jest jeszcze zdolny do życia poza organizmem matki
                                     

8. Aborcja na świecie

Rocznie na całym świecie wykonuje się 56 milionów aborcji. W 2003 na świecie dokonano prawie 42 mln zabiegów aborcji. W UE rocznie przeprowadza się około 1.2 mln zabiegów przerwania ciąży. W latach 1973-2003 dokonano na świecie ok. 1 mld aborcji.

                                     

8.1. Aborcja na świecie USA

Aborcja jest legalna bez ograniczeń w pierwszym trymestrze ciąży na skutek wyroku Sądu Najwyższego w sprawie Roe v. Wade.

Zgodnie z danymi CDC w rekordowym pod tym względem roku 1990 przeprowadzono w Stanach 1 429 247 legalnych aborcji, w połowie lat 90. XX wieku ta ilość zaczęła spadać kształtując się obecnie na poziomie ok. 850 tys.

                                     

8.2. Aborcja na świecie Wielka Brytania

W trakcie kampanii na rzecz legalizacji aborcji w Wielkiej Brytanii lata 1960-1965 organizacje pro-choice podawały, że na jej terenie dokonuje się rocznie 250 tysięcy nielegalnych zabiegów przerywania ciąży. Tymczasem Rada Królewskiego Towarzystwa Ginekologicznego i Położniczego wydała w 1966 roku następujące oświadczenie:

Po legalizacji aborcji w Wielkiej Brytanii w 1968 r. legalnych aborcji było 23.6 tys., w 1969 54.8 tys. Od momentu legalizacji aborcji w tym kraju do chwili obecnej, liczba zabiegów nigdy nie osiągnęła 250 tys. W 2004 roku w samej Anglii i Walii dokonano 185 415 legalnych aborcji. W 2008 roku ponad 20 tys. kobiet poniżej 25. roku życia miało za sobą dwa lub więcej zabiegi aborcji. Około 3.8 tys. kobiet miało za sobą cztery lub więcej zabiegów aborcji.

W 2012 w wyniku prowokacji dziennikarskiej wszczęto kontrolę, która ujawniła, że w 50 klinikach na 250 przebadanych łamano prawo, a w niektórych emigrantki poddawano aborcji selektywnej.

                                     

8.3. Aborcja na świecie Japonia

Japonia należała do pierwszych państw, które zalegalizowały aborcję – miało to miejsce w 1948 roku.

                                     

8.4. Aborcja na świecie Hiszpania

W lipcu 2010 roku weszła w Hiszpanii w życie ustawa dopuszczająca aborcję na żądanie kobiety do 14. tygodnia ciąży.

                                     

8.5. Aborcja na świecie Niemcy

W Niemczech aborcję zalegalizowano w 1976 r. Przed legalizacją zwolennicy prawa do aborcji podawali liczbę nielegalnych zabiegów, szacowaną nawet na 3 miliony rocznie. Po legalizacji liczba aborcji wynosiła 54 309 w 1977, oraz 73 548 w r. 1978.

                                     

8.6. Aborcja na świecie Włochy

Aborcja została zalegalizowana we Włoszech w 1978. W 2008 dokonano tam oficjalnie 121 406 aborcji.

                                     

8.7. Aborcja na świecie Chiny

Szacuje się obecnie, że w Chinach na skutek zarówno dobrowolnej jak i przymusowej aborcji, rocznie dokonuje się 13 mln zabiegów aborcyjnych. Aborcja jest powszechnie wykorzystywana jako środek do ograniczenia urodzeń mniej pożądanych dzieci płci żeńskiej, w rezultacie w 2010 roku występuje ok. 20% przewaga urodzeń dzieci płci męskiej.

                                     

8.8. Aborcja na świecie Wyspy Owcze

Na terenie archipelagu obowiązuje duńskie prawo aborcyjne z 1956 roku. Zezwala ono na aborcję jedynie gdy ciąża zagraża życiu matki, powstała w wyniku gwałtu lub gdy płód jest poważnie upośledzony. U kobiety zamężnej aborcja może być wykonana jedynie za zgodą jej męża.

                                     

8.9. Aborcja na świecie Polska

Dokładna liczba wykonywanych w Polsce aborcji nigdy nie była znana. Nawet w okresie PRL polskie przepisy były bardziej restrykcyjne niż w innych państwach socjalistycznych, a co za tym idzie – liczba legalnych aborcji była mniejsza niż np. w Czechosłowacji czy ZSRR.

Nie są znane szacunkowe rozmiary podziemia aborcyjnego w dwudziestoleciu międzywojennym ani statystyki legalnych aborcji z lat 1932-1939. Wiadomo jedynie, iż w 1955 roku – ostatnim, w którym obowiązywały przepisy z 1932 roku – miało miejsce w Polsce 1400 legalnych aborcji.

W roku 1997 – kiedy obowiązywała uznana później za niekonstytucyjną poprawka do ustawy zezwalająca na usunięcie ciąży z przyczyn społecznych – wykonano w Polsce 3173 legalne aborcje.

Statystyki nielegalnych aborcji dokonywanych obecnie w Polsce są trudne do oszacowania: raporty organizacji feministycznych szacują je na ok. 200 tys. rocznie, zaś organizacje działaczy pro-life na 7-13 tys.

                                     

8.10. Aborcja na świecie Francja

We Francji przepisy dotyczące przerywania ciąży reguluje ustawa z 1975 roku, zwana "ustawą Veil". Dopuszcza ona IVG – dobrowolne przerwanie ciąży na życzenie matki do 12. tygodnia ciąży oraz IMG – medyczne przerwanie ciąży na każdym etapie ciąży określonych sytuacjach zagrożenie życia matki, deformacja płodu.

                                     

8.11. Aborcja na świecie Andora

W Andorze aborcja jest nielegalna bez względu na okoliczności.

                                     

8.12. Aborcja na świecie Liechtenstein

Aborcja w Liechtensteinie jest nielegalna i grozi za nią kara więzienia.

                                     

8.13. Aborcja na świecie San Marino

W San Marino obowiązuje całkowity zakaz aborcji, za jej dokonanie grozi więzienie. Wyjątkiem od zakazu są sytuacje, w których zagrożone jest życie kobiety.

                                     

8.14. Aborcja na świecie Inne państwa

  • Aborcja w Norwegii
  • Aborcja na Węgrzech
  • Aborcja w Gwatemali
  • Aborcja w Salwadorze
  • Aborcja w Czechach
  • Aborcja w Danii
  • Aborcja w Luksemburgu
  • Aborcja w Belgii
  • Aborcja w Rumunii
  • Aborcja w Chile
  • Aborcja w Bułgarii
  • Aborcja w Portugalii
  • Aborcja w Wenezueli
  • Aborcja na Filipinach
  • Aborcja w Estonii
  • Aborcja w Szwecji
  • Aborcja w Albanii
  • Aborcja w Słowenii
  • Aborcja na Malcie
                                     

9.1. Religie wobec aborcji Chrześcijaństwo

Większość wyznań chrześcijańskich potępia aborcję, która jest traktowana jako morderstwo, a jedynym dopuszczalnym warunkiem jej dokonania jest ciąża, która jednoznacznie prowadzi do śmierci matki np. ciąża pozamaciczna. Kościół katolicki nie dopuszcza aborcji, aczkolwiek zwraca się uwagę na zasadę podwójnego skutku. Najbardziej zróżnicowane postawy wobec aborcji mają Kościoły protestanckie np. Kościół Episkopalny w USA popiera prawo kobiet do aborcji.

Wielu teologów wczesnochrześcijańskich m.in. w Didache z I w., Atenagoras w II w. potępiło aborcję na równi z dzieciobójstwem. Była to wyraźna różnica z prawem rzymskim, które pozwalało zarówno na aborcję jak i zabijanie np. słabych i zdeformowanych noworodków. W III w. teolodzy chrześcijańscy nazwali aborcję zbrodnią. W IV w. Grzegorz z Nyssy wskazał, iż embrion jest żywą istotą, a Jan Chryzostom potępił zmuszanie prostytutek do aborcji.

Teologia chrześcijańska na ogół powołuje się na biblijny zakaz "rozlewania krwi niewinnych” jako podstawę zakazu aborcji. Wskazuje również na przykład Jezusa Chrystusa i Maryi, która mimo bardzo trudnych okoliczności i warunków materialnych, zdecydowała się na urodzenie dziecka. Tym niemniej nie wszyscy teolodzy chrześcijańscy uznają zakaz aborcji za nakaz biblijny.

                                     

9.2. Religie wobec aborcji Katolicyzm

Współcześnie kościół katolicki uznaje, że dokonanie lub pomaganie w aborcji to grzech ciężki. Dokonanie lub pomaganie w aborcji ma następstwo automatycznej ekskomuniki. Za odpowiednik aborcji Kościół uznaje także niszczenie embrionów ludzkich poza organizmem matki, np. w laboratoriach.

                                     

9.3. Religie wobec aborcji Prawosławie

Prawosławie podziela pogląd, że życie ludzkie zaczyna się od chwili poczęcia i w związku z tym potępia aborcję w tym także wywołaną stosowaniem antykoncepcji hormonalnej jako zabójstwo. Ten pogląd odzwierciedla święto Zwiastowania Bogurodzicy, obchodzone 7 kwietnia – na 9 miesięcy przed Bożym Narodzeniem odpowiednikiem tego święta u katolików jest święto Zwiastowania Pańskiego.

                                     

9.4. Religie wobec aborcji Protestantyzm

Protestantyzm reprezentuje bardzo różne postawy wobec aborcji. Ogólnie nie potępia antykoncepcji z wyjątkiem antykoncepcji hormonalnej "po stosunku płciowym" i innych metod, związanych z niszczeniem zapłodnionej komórki.

Nie istnieje żadna ogólna wykładnia tego problemu, każda grupa wyznawców ustala własny pogląd na zasadzie większościowej. W USA przeważa opinia, iż aborcja jest formą dzieciobójstwa, nawet w przypadkach kazirodztwa i zgwałcenia. Jednak wielu amerykańskich protestantów dopuszcza aborcję w takich przypadkach, a także jeśli życie matki jest zagrożone. W większości amerykańskich Kościołów protestanckich istnieją grupy zwolenników i przeciwników prawa do legalnej aborcji. Wyjątkiem jest Południowa Konwencja Baptystów – zadeklarowany i bezwarunkowy przeciwnik aborcji.

Amerykański Kościół Episkopalny anglikański popiera legalną aborcję i prawo kobiet do decydowania o dokonaniu aborcji. Świadczy również pomoc i udziela sakramentów kobietom, które miały wykonaną aborcję. Potępiane są wszelkie działania rządu, ograniczające prawo do aborcji. Kościół dopuszcza stosowanie antykoncepcji hormonalnej, ale sprzeciwia się aborcji selektywnej ze względu na płeć płodu.

Kościół Ewangelicko-Augsburski w RP w oświadczeniu z 1991 roku zdecydowanie opowiedział się za ochroną życia od momentu poczęcia oraz sprzeciwił się stosowaniu środków wczesnoporonnych. Kościół czuje się zobowiązany do wzywania społeczeństwa do podejmowania działań mających na celu ochronę życia, które winny się zaznaczyć m.in. w regulacjach prawnych dotyczących ochrony życia poczętego. Jednak w przypadku zagrożenia życia matki decyzję o aborcji pozostawia rodzicom i lekarzom, ponieważ Kościół nie ma kompetencji, by decydować w takich sytuacjach. Z drugiej strony Kościoły luterańskie w Niemczech i państwach skandynawskich nie wyraziły oficjalnego sprzeciwu, kiedy w krajach tych rządy zdecydowały się przed wieloma laty zalegalizować aborcję. Również i dzisiaj znaczna część duchownych luterańskich w Niemczech i w Skandynawii, jak również w Estonii, Łotwie i w Kanadzie nie potępia jednoznacznie aborcji i nie traktuje jej w kategoriach grzechu. Aborcji przeciwne są Kościoły ewangelikalne zrzeszone w Aliansie Ewangelicznym w RP.

                                     

9.5. Religie wobec aborcji Ruch Świętych w Dniach Ostatnich

Mormoni zdecydowanie potępiają aborcję, jednak dopuszczają okoliczności, które usprawiedliwiają ją choć nie automatycznie, lecz po starannym rozważeniu: ciąża jako wynik kazirodztwa lub gwałtu, poważne zagrożenie dla życia matki.

                                     

9.6. Religie wobec aborcji Świadkowie Jehowy

Świadkowie Jehowy uważają życie jako cenny dar od Boga i dlatego należy dbać o własne i cudze życie i zdrowie, niedopuszczalne ich zdaniem jest pozbawianie życia nienarodzonego dziecka przez aborcję Ps 36:9; Wj 21:22, 23.

                                     

9.7. Religie wobec aborcji Islam

Chociaż islam podkreśla ważność życia danego przez Boga Koran 12:85, to nie potępia aborcji tak jednoznacznie, jak większość wyznań chrześcijańskich. Wynika to z przekonania, iż życie ar. ruh nie zaczyna się od momentu zapłodnienia. Prawo islamskie Szariat, m.in. na podstawie hadisów i koranicznego opisu rozwoju embrionu stwierdza, iż najpierw zarodek istnieje jako zapłodnione jajo, następnie jako "skrzep krwi"; większość muzułmanów przyjmuje, że Bóg obdarza embrion duszą dopiero po upływie 120 dni od zapłodnienia. Aborcja jest więc zakazana dopiero od 4. miesiąca ciąży. Do tego czasu islam sunnicki zezwala na dokonanie aborcji w takich przypadkach, jak: zgwałcenie, kazirodztwo, prawdopodobieństwo ojcostwa osoby upośledzonej umysłowo, różnego rodzaju wady i uszkodzenia embrionu np. zarażenie różyczką. Szariat zawsze zezwala na aborcję, jeśli zagrożone jest życie kobiety. Zakazana jest aborcja z powodów takich, jak trudne warunki materialne lub wybieranie płci dziecka.

Sunniccy interpretatorzy Koranu, dopuszczają aborcję z inicjatywy kobiety, bez zgody męża i także z tzw. "słusznych powodów" np. ciąża w czasie karmienia piersią dziecka. Szkoły: Hanbali i Szafi. Ustawodawstwo najłatwiej dopuszczające aborcję ma Tunezja, która dozwala na aborcję przez uprawnionego lekarza z każdego powodu u kobiet zamężnych i niezamężnych; zgoda męża nie jest konieczna.

                                     

9.8. Religie wobec aborcji Judaizm

Religijne prawo żydowskie halacha traktuje aborcję bardziej rygorystycznie niż islam, ale nie zakazuje jej całkowicie jak większość wyznań chrześcijańskich; ogólnie przyjmuje, że aborcja jest dozwolona tylko, jeśli ciąża stanowi zagrożenie dla życia kobiety w tym przypadku embrion traktowany jest jako potencjalny "morderca” swojej matki, przed którym ona ma prawo bronić się.

Istnieje jednak wiele interpretacji tego prawa: od przyzwolenia na aborcję w większości przypadków do całkowitego zakazu aborcji. Talmud nie traktuje aborcji jako morderstwa, ponieważ na sprawcę aborcji nakłada tylko karę grzywny. Większość rabinów dopuszcza aborcję, jeśli ciąża stanowi zagrożenie dla zdrowia psychicznego kobiety np. niebezpieczeństwo samobójstwa. Jako zagrożenie dla zdrowia psychicznego traktuje się ciążę będącą wynikiem zgwałcenia lub kazirodztwa. Z reguły negowana jest dopuszczalność aborcji ze względu na wady i choroby wrodzone embrionu. Wyjątkiem jest rabin Eliezar Yehuda Waldenberg, który twierdzi, że można usunąć ciążę, jeśli embrion ma wady lub chorobę, które po urodzeniu mogą mu przysporzyć znacznych cierpień.

Ogólną zasadą w judaizmie jest traktowanie każdej prośby o aborcję jako indywidualnego przypadku, który trzeba oddzielnie rozważyć i który musi być poważnie umotywowany.

                                     

9.9. Religie wobec aborcji Buddyzm

Buddyzm sprzeciwia się odbieraniu "świadomego życia”.

                                     

10. Aborcja w kulturze

W dwudziestoleciu międzywojennym w Polsce temat poruszali m.in. Zofia Nałkowska w Granicy oraz Tadeusz Boy-Żeleński w Piekle kobiet.

Granicy dopuszczalnego wieku aborcji i eutanazji jest poświęcone opowiadanie Przedludzie 1974 Philipa K. Dicka.

Niemiecka pisarka Karin Struck w książce Widzę moje dziecko we śnie 1992 opisała swoją traumę, związaną z przeprowadzoną aborcją.

Głośnym echem odbiły się współczesne produkcje filmowe, takie jak dokument Niemy krzyk z 1984 roku przedstawiający zabieg aborcji, a także fabularne: brytyjski Vera Drake 2004, amerykański Bella 2006 czy rumuński 4 miesiące, 3 tygodnie i 2 dni 2007.

Temat aborcji jest poruszany przez grupy muzyczne np.: Creation of Death na albumie Purify Your Soul z 1991 roku Quartering Alive i Nameless Forever, Oceana na albumie Birth.Eater z 2009 roku The Family Disease, In Birth i The Abortion Plan, Black Uhuru na albumie Black Uhuru z 1980 roku Abortion, oraz Houk na albumie Extra Pan z 2000 Holocaust. Wymienione utwory miały charakter sprzeciwu wobec przerywania ciąży.