Poprzednia

ⓘ Edwin Norbert Wagner




Edwin Norbert Wagner
                                     

ⓘ Edwin Norbert Wagner

Edwin Norbert Wagner – polski polityk, legionista, poseł na Sejm III, IV i V kadencji w II RP, działacz BBWR i OZN, prezes Związku Inwalidów Wojennych RP, członek Polskiego Związku Wolności, major piechoty Wojska Polskiego.

                                     

1. Życiorys

Edwin Norbert Wagner urodził się 6 czerwca 1899 roku w Frysztaku, w rodzinie Józefa, urzędnika sądowego, i Amelii z domu Probst. W młodości działacz skautingowy.

Podczas I wojny światowej walczył w szeregach 9 kompanii 6 pułku piechoty Legionów Polskich. Po kryzysie przysięgowym wcielony do armii austriackiej. W latach 1917–1920 student prawa na Uniwersytecie Jagiellońskim. Później w armii polskiej – brał udział w walkach o Lwów oraz w wojnie polsko-bolszewickiej, dochodząc do stopnia majora. W wyniku ran odniesionych w bitwie nad Berezyną, stracił wzrok.

W dniu 3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i 506. lokatą w korpusie oficerów piechoty. W 1923 roku, pomimo orzeczonej niezdolności do służby wojskowej, pozostawał w stanie czynnym, w 2 pułku piechoty Legionów w Pińczowie. Z dniem 31 grudnia 1924 roku został przeniesiony w stan spoczynku z "powodu trwałej niezdolności do służby wojskowej, stwierdzonej na podstawie przeprowadzonej superrewizji”.

W wyniku tego wydarzenia zaangażował się w działalność społeczną w organizacjach grupujących inwalidów wojennych. Wraz por. Stanisławem Kłakiem był współzałożycielem utworzonego w lutym 1922 Małopolskiego Związku Ociemniałych Żołnierzy "Spójnia” we Lwowie i został jego pierwszym przewodniczącym, po czym w 1925 został zastąpiony przez por. Kłaka na tym stanowisku. Był także prezesem Związku Ociemniałych Żołnierzy RP i Związku Inwalidów Wojennych RP lata 1933–1939. Sprawował również funkcję jednego z trzech wiceprzewodniczących Federacji Polskich Związków Obrońców Ojczyzny. Działał także w międzynarodowych organizacjach kombatanckich. W 1934 roku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Lwów Miasto. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr VI i był wówczas w dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr VI.

Z listy państwowej Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem wszedł w skład Sejmu III, IV i V kadencji odpowiednio z okręgu wyborczego nr 70, 70 i 72. Był działaczem piłsudczykowskiego Obozu Zjednoczenia Narodowego. W 1937 był członkiem zarządu lwowskiego Obozu Zjednoczenia Narodowego. Pełnił mandat radnego Rady Miasta Lwowa.

Podczas okupacji niemieckiej współorganizował Polski Związek Wolności. Aresztowany przez Niemców 12 stycznia 1941 wraz żoną, zwolniony 15 marca tegoż roku żonę zwolniono 24 grudnia 1943. Ponownie aresztowany 13 stycznia 1944 po dwóch dniach poinformowano jego córkę o jego zwolnieniu. Został zamordowany przez okupantów, jedna dokładna data i miejsce śmierci nie są znana. Najprawdopodobniej zginął pod koniec lutego 1944 na Pawiaku lub w ostatnich dniach 1944 w KL Auschwitz.

                                     

2. Ordery i odznaczenia

  • Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości
  • Krzyż Komandorski Orderu Korony Jugosławia
  • Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921
  • Złoty Krzyż Zasługi 1938
  • Krzyż Niepodległości
  • Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari 1921
  • Krzyż Walecznych
  • Krzyż Pamiątkowy 6 pułku piechoty Legionów "Krzyż Wytrwałości”
  • Krzyż Oficerski Orderu Legii Honorowej Francja
  • Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski 1929
  • Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski 1937