Poprzednia

ⓘ 5 Oddział Ochrony Pogranicza




5 Oddział Ochrony Pogranicza
                                     

ⓘ 5 Oddział Ochrony Pogranicza

5 Oddział Ochrony Pogranicza – jeden z oddziałów w strukturze organizacyjnej Wojsk Ochrony Pogranicza.

Sformowany w grudniu 1945 z żołnierzy 1, 15 i 18 DP Warszawskiego Okręgu Wojskowego, na podstawie rozkazu NDWP nr 0245/org. z 13 września 1945 w składzie czterech komendantur odcinków i 16 strażnic o stanie 1856 wojskowych i 23 kontraktowych. Sztab oddziału stacjonował w Węgrzewie i Olsztynie.

Na podstawie rozkazu Nr 0153/Org. Naczelnego Dowódcy WP z dnia 21 września 1946 roku jednostka została przeformowana. Na jej bazie powstał 5 Mazurski Oddział Wojsk Ochrony Pogranicza.

                                     

1. Struktura organizacyjna

  • trzy przejściowe punkty kontrolne
  • dowództwo sztab i pododdziały przysztabowe
  • 22 komenda odcinka - Braniewo
  • 24 komenda odcinka – Węgorzewo
  • grupa manewrowa
  • 23 komenda odcinka - Bartoszyce
  • 25 komenda odcinka – Filipów, potem Kowale Oleckie
                                     

2. Dowództwo oddziału

  • dowódca oddziału
ppłk Stanisław Wyderka - do marca 1947
  • szef sztabu
mjr Jerzy Korczuk mjr Michalak - od sierpnia 1946
  • zastępca do spraw polityczno-wychowawczych
mjr Harley
                                     

3. Ochrona granicy

Działalność oddziału charakteryzowała się rygorystycznym egzekwowaniem przepisów w strefie nadgranicznej. Były one uciążliwe zarówno dla osób przekraczających granicę, jak i dla ludności zamieszkałej w strefie. Istniały wówczas tendencje do maksymalnego ograniczenia ruchu granicznego, w tym także paszportowego.

W 1946 roku zatrzymano około 245 osób, ujawniono przemyt o wartości około 87 380 złotych. W strefie nadgranicznej zatrzymano około 100 osób za szabrownictwo, rabunek i nielegalne posiadanie broni. Ze Związku Radzieckiego przemycano odzież wojskową, wyroby ze złota i pieniądze, a do ZSRR aparaty fotograficzne, białe płótno, obrusy, koce, spirytus i żywność.

21 stycznia 1946 roku we wsi Jakunowo akcja WOP doprowadziła do ujęcia 5 członków bandy rabunkowej. W lutym żołnierze oddziału "oczyszczali strefę i pas graniczny z elementu bandyckiego w celu umożliwienia osiedlenia się repatriantów zza Buga". Transporty repatriantów przechodziły przez Przejściowy Punkt Kontrolny Korsze.

W lutym 1946 roku we wschodniej części obszaru odpowiedzialności 5 OOP pojawił się 300-osobowy uzbrojony oddział. Oceniano, ze jego celem jest sparaliżowanie osadnictwa w powiecie Giżyckim i Węgorzewskim. Pododdziały WOP współdziałając z MO i UB podjęły z nim walkę. We wrześniu następuje szereg dalszych sukcesów w ochronie granicy państwowej. Ogółem zatrzymano 62 przestępców granicznych.



                                     

4. Przekształcenia

5 Oddział Ochrony Pogranicza → 5 Mazurski Oddział WOP → 7 Brygada Ochrony Pogranicza → 19 Brygada WOP → Grupa Manewrowa WOP Kętrzyn i Samodzielny Oddział Zwiadowczy WOP Kętrzyn → 19 Oddział WOP → 19 Kętrzyński Oddział WOP