Poprzednia

ⓘ Sztuka współczesna




Sztuka współczesna
                                     

ⓘ Sztuka współczesna

Sztuka współczesna – aktualny okres w dziejach sztuki, którego początek umownie wyznaczono na połowę XX wieku. Nie podlega on jeszcze ustalonym, czasowym podziałom. Na skomplikowany obraz tej sztuki składają się: ruchy artystyczne, tendencje i manifesty.

Początku sztuki współczesnej upatruje się w działalności dadaistów, czyli w początkach XX wieku.

Od czasu, gdy artysta przestał być rzemieślnikiem w dziedzinie dekoracji i architektury, a stał się interpretatorem świata, twórcą szukającym odpowiedzi na istotne pytania epistemologiczne rozwiązującym własne problemy wewnętrzne – rola sztuki uległa zmianie. Estetyczne satysfakcje odbiorcy coraz rzadziej motywują twórców. Hasło "sztuka dla sztuki” – chociaż nie było pierwszym przykładem odchodzenia od służebnej roli sztuki – było pierwszym sztandarowym wezwaniem do wyzwolenia sztuki od uzależnień rynkowych.

W obecnej dobie rozwoju cywilizacji nie można zamknąć sztuki współczesnej w jednolitych formułach. Sztuka poprzez dzieła artystów reaguje na ogromny potencjał, możliwości i zagrożenia otaczającego świata. Artyści dla swoich poszukiwań znajdują różne środki wyrazu. Do najwcześniej wprowadzonych nowatorskich rozwiązań – przez pierwszą awangardę – należą abstrakcje, collage, fotomontaż, manifest, obiekt, w czasach drugiej awangardy neoawangardy pojawia się także instalacje, happening, fluxus, videoinstalacje, performance. Nie istnieją żadne zauważalne dla współczesnego odbiorcy ograniczenia estetyczne czy techniczne w wypowiedzi artystycznej.

                                     

1.1. Galerie sztuki współczesnej w Polsce Centra Sztuki Współczesnej

  • Instytut Sztuki Wyspa w Gdańsku
  • Centrum Sztuki Współczesnej Kronika w Bytomiu
  • Centrum Sztuki Współczesnej Solvay w Krakowie
  • Centrum Sztuki Współczesnej Znaki Czasu w Toruniu
  • Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie
  • Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie
  • Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie
  • Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia w Gdańsku
  • Mazowieckie Centrum Sztuki Współczesnej "Elektrownia” w Radomiu.
                                     

1.2. Galerie sztuki współczesnej w Polsce Wybrane galerie niekomercyjne

  • Jelenia Góra: Biuro Wystaw Artystycznych
  • Lublin: Galeria Labirynt, Galeria Biała, Centrum Kultury
  • Wrocław: Galeria Entropia, BWA Wrocław, Galeria Awangarda, Galeria Design, Galeria Szkła i Ceramiki, Studio BWA)
  • Poznań: Galeria AT, Galeria ON, Galeria Art Stations, Galeria Miejska "Arsenał”
  • Koszalin: Galeria Moje Archiwum, Galeria na Plebanii, Galeria Scena
  • Zielona Góra: Biuro Wystaw Artystycznych
  • Bydgoszcz: Galeria Miejska BWA
  • Kraków: Galeria Krzysztofory, Galeria Potocka, Otwarta Pracownia, Galeria Sztuki Współczesnej "Bunkier Sztuki”
  • Białystok: Galeria Arsenał
  • Warszawa: Zachęta Narodowa Galeria Sztuki, Galeria Foksal, Galeria XX1,
  • Opole: Galeria Sztuki Współczesnej
  • Tarnów: Biuro Wystaw Artystycznych w Tarnowie
  • Słupsk: Bałtycka Galeria Sztuki Współczesnej
  • Katowice: Galeria Sztuki Współczesnej BWA, Galeria Rondo Sztuki, galerie Centrum Kultury Katowice: Galeria Sektor I, Galeria Engram, Galeria Piętro Wyżej, Galeria Pusta, Galeria "5”, Galeria Szara
  • Łódź: Galeria Atlas Sztuki, Galeria Manhattan
  • Częstochowa: Galeria Konduktorownia
  • Toruń: Galeria Wozownia, CSW Znaki Czasu
  • Bielsko-Biała: Galeria Bielska BWA
                                     

1.3. Galerie sztuki współczesnej w Polsce Wybrane galerie komercyjne

  • Gliwice: Galeria Sztuki Współczesnej Esta
  • Kraków: Galeria Sztuki Współczesnej Kersten, Galeria Zderzak, Galeria Starmach
  • Poznań: Galeria Ego, Galeria Muzalewska, Galeria Piekary
  • Warszawa: Fundacja Galerii Foksal, Galeria Raster, Galeria Korekta, Galeria Czarna, lokal 30, Galeria Le Guern, Galeria Leto, Galeria Propaganda dawniej Appendix2, Galeria Sztuki Katarzyny Napiórkowskiej, Galeria Program, Galeria m2, Galeria RAL9010
                                     

1.4. Galerie sztuki współczesnej w Polsce Inne

  • Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku
  • Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie
  • Muzeum Narodowe w Szczecinie - Muzeum Sztuki Współczesnej
  • Centrum Sztuki WRO we Wrocławiu
  • Muzeum Sztuki w Łodzi
  • Muzeum Współczesne Wrocław
                                     

2. Nagrody i konkursy

w Polsce

  • nagroda "ARTeonu”
  • Nagroda im. Jana Cybisa, ZPAP Warszawa, od 1973 malarstwo
  • Bielska Jesień, Galeria Bielska w Bielsku-Białej malarstwo i konkurs kuratorski
  • nagroda im. Katarzyny Kobro
  • Nagroda Sztuki im. Marii Anto i Elsy von Freytag-Loringhoven od 2018
  • Nagroda Krytyki Artystycznej im. Jerzego Stajudy od 1992
  • Nagroda im. Kazimierza Ostrowskiego, ZPAP Gdańsk, od 2002 malarstwo
  • Nagroda im. Witolda Wojtkiewicza, ZPAP Kraków, malarstwo
  • Biennale Sztuki Młodych Rybie OKO w BGSW w Słupsku artyści do 35 roku życia
  • Konkurs im. Eugeniusza Gepperta, ASP i BWA we Wrocławiu malarstwo
                                     

3. Kierunki

Abstrakcja niegeometryczna

W świecie sztuki panuje dość duże zamieszanie jeśli chodzi o terminy przedstawione w poniższej tabelce. Niektórzy uważają słowa informel i taszyzm za synonimy. Inni wiążą art informel tylko z Francją, podczas gdy taszyzm odnoszą do sztuki Europy i Ameryki jednocześnie. Jeszcze inni czynią wprost odwrotnie. Tak czy inaczej obydwa terminy pochodzą z języka francuskiego i są utożsamiane z tym, co w Stanach Zjednoczonych nazwano abstrakcyjnym ekspresjonizmem. Kierunek ten rozwijał się niezależnie na obu kontynentach. Prawdopodobnie stąd bierze się brak porządku w terminologii.