Poprzednia

ⓘ Bielowizna




Bielowizna
                                     

ⓘ Bielowizna

Bielowizna położona jest nad Trzebyczką dopływ Czarnej Przemszy, na wschód od linii kolejowej Katowice-Częstochowa, przy drodze z Ząbkowic, wybudowanej w 1933 r. obecnie Aleja Zwycięstwa, 7.5 km na płn wsch. od centrum miasta. Osiedle stanowi integralną całość z Ząbkowicami. Przeważa zabudowa jednorodzinna, jedno i dwu kondygnacyjna, z przyległymi do niej ogrodami i sadami.

Na pograniczu Bielowizny i centrum Ząbkowic, znajduje się niewielki park z muszlą koncertową, budynek dawnego "Ludowca" i późniejszego kina "Uciecha", oraz pozostałość po pomniku wdzięczności dla wojsk radzieckich.

                                     

1. Historia

Wieś powstała około 1875 r. jako przysiółek młynarski na prawym brzegu rzeki Trzebyczki w lasach Puszczy Łosieńskiej. Przed II wojną światową Bielowizna wraz z m.in. Antoniowem i Ujejscem należała do gminy Wojkowice Kościelne natomiast Ząbkowice do gminy Olkusko-Siewierskiej. Obie gminy zostały zniesione formalnie z dniem 1 stycznia 1950 r. rozporządzenie Ministra Administracji Publicznej w tej sprawie weszło w życie 7 II 1950 i wtedy to Bielowizna i Ząbkowice znalazły się w jednej gminie gmina Ząbkowice. 29 września 1954 r. po zniesieniu gmin Bielowizna znalazła się w gromadzie Sarnów. 1 stycznia 1956 r. Ząbkowice wraz z Bielowizną otrzymały status osiedla typu miejskiego, a 16 lipca 1962 r. prawa miejskie. 1 lutego 1977 r. Bielowizna wraz z Ząbkowicami została przyłączona do miasta Dąbrowa Górnicza.

Przed II wojną światową było to miejsce wypoczynku i rekreacji. Istniało tutaj kilka domów wypoczynkowych letnisk, z których najbardziej znane to "Letnisko Basiula".

                                     

2. Edukacja

W 1963 r. oddano do użytku szkołę-pomnik Tysiąclecia, a w 1977 roku przedszkole. W dzielnicy działa Szkoła Podstawowa nr 31 oraz Gimnazjum nr 9 d. SP 22. W 1963 r. przy Alei Zwycięstwa 44 otwarto jedną ze szkół "tysiąclatek" - Szkołę Podstawową nr 2, która w latach 70. otrzymała numer 22. W 1999 r. została zlikwidowana i umieszczono w niej Gimnazjum nr 9, powołane przez Radę Miejską Dąbrowy Górniczej uchwałą z 12 marca 1999 r. Pierwszym dyrektorem została Lucyna Paluchiewicz. Od 2000 r. do szkoły zaczęła uczęszczać również młodzież ze zlikwidowanego Gimnazjum nr 11. W tym czasie nauka odbywała się w głównym budynku szkoły i dwóch filiach - w Szkole Podstawowej nr 31 oraz Szkole Podstawowej nr 23 im. Stanisława Podrazy w Tucznawie. Od roku szkolnego 2003/04 nauka odbywa się w jednym budynku. 10 czerwca 2005 r. w obecności m.in. prezydenta Dąbrowy Górniczej, Jerzego Talkowskiego, zastępcy Śląskiego Kuratora Oświaty, Jerzego Zawarczyńskiego szkole nadano imię Marii Skłodowskiej-Curie.

                                     

3. Basiula

Kolonia położona nad rzeką Trzebyczką pomiędzy Ząbkowicami, Antoniowem i Ujejscem, 7 km od centrum. Niegdyś była to posiadłość Karola Bokalarskiego. Swą nazwę przyjęła od imienia jego córki, Barbary.

Starannie obsadzona drzewami stanowiła miejsce wypoczynku wielu mieszkańców dawnej Dąbrowy oraz miejsce zbiórek dąbrowskich i zagłębiowskich skautów i harcerzy.

Przed I wojną światową kolonia Basiula była miejscem, w którym organizowano bale dla słuchaczy Będzińskiej Szkoły Handlowej Zgromadzenia Kupców Będzińskich. W latach 20. XX wieku było to miejsce zakwaterowania Kolejowej Policji Państwowej, ochraniającej dworzec kolejowy w Ząbkowicach. W okresie II wojny światowej szkolono tutaj oddziały Hitlerjugend. Po wojnie organizowano w tym miejscu kolonie dla dzieci robotników kopalni Paryż.

Na terenie Basiuli znajdował się pałac księdza Andrzeja Huszny, organizatora Polskiego Kościoła Narodowego w Dąbrowie Górniczej. W posiadłości po Karolu Bokalarskim miała siedzibę szkoła powszechna. Oba budynki dzisiaj już nie istnieją.

Użytkownicy również szukali:

...
...
...