Poprzednia

ⓘ Kłobuk (nakrycie głowy)




Kłobuk (nakrycie głowy)
                                     

ⓘ Kłobuk (nakrycie głowy)

Kłobuk – nakrycie głowy. W języku staropolskim kłobuk oznaczał kapelusz, obecnie słowo to odnosi się do dwóch różnych nakryć głowy: miękki filcowy kapelusz noszony przez górali oraz nakrycie głowy duchownych prawosławnych i greckokatolickich.

                                     

1. Kłobuk w stroju ludowym

Kłobuk – miękki, pilśniowy kapelusz będący często elementem męskiego stroju ludowego, zwykle mianem tym określa się czarne kapelusze górali podhalańskich, ale także nakrycia głowy innych górali karpackich np. Hucułów i górali żywieckich oraz mieszkańców innych regionów. Niekiedy także niektóre kobiece nakrycia głowy.

Kapelusze u górali żywieckich nazywano strzechoczami, ze względu na przypominające,strzechę" charakterystyczne podwinięcie ronda. Kapelusze produkowali wiejscy rzemieślnicy, tzw. kłobucznicy.

Kapelusze w stroju góralskim odświętnym żywieckim miały szerokie rondo i niewielką okrągłą główkę otoczoną np. czerwonym sznurkiem, wstążką lub ozdobną taśmą. Pan młody i drużbowie dodatkowo ozdabiali kłobuki mirtem, sztucznymi kwiatkami. W stroju codziennym, pasterze potrafili używać zaimpregnowanych żywicą, tłuszczem lub smołą kapeluszy jako naczynia na mleko.

W okresie międzywojennym kłobuki kapelusze podhalańskie były częścią munduru reprezentacyjnego oddziałów polskiej piechoty górskiej. Obecnie noszą go oddziały reprezentacyjne strzelców podhalańskich.

                                     

2. Kłobuk w chrześcijaństwie wschodnim

Kłobuk – ozdobne, wysokie, cylindryczne nakrycie głowy często z welonem, rozszerzone u góry, białe lub fioletowe noszone przez wyższych duchownych prawosławnych i greckokatolickich; przejęte z tureckiego kołpaka. W symbolice prawosławnej zwane hełmem zbawienia – ma chronić głowę przed złymi myślami.