Poprzednia

ⓘ Powiat włoszczowski




Powiat włoszczowski
                                     

ⓘ Powiat włoszczowski

Powiat włoszczowski – powiat w Polsce, utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Włoszczowa.

W skład powiatu wchodzą:

  • gminy wiejskie: Kluczewsko, Krasocin, Moskorzew, Radków, Secemin
  • gminy miejsko-wiejskie: Włoszczowa
  • miasta: Włoszczowa

Powiat włoszczowski graniczy z trzema powiatami województwa świętokrzyskiego: koneckim, kieleckim i jędrzejowskim, z dwoma powiatami województwa śląskiego: zawierciańskim i częstochowskim oraz z jednym powiatem województwa łódzkiego: radomszczańskim.

                                     

1. Transport

Przez obszar powiatu włoszczowskiego przebiega jedna droga krajowa oraz cztery drogi wojewódzkie:

  • Droga wojewódzka nr 786 z Częstochowy do Kielc przebiega przez gminy Secemin, Włoszczowa, Krasocin oraz przez miasto Włoszczowa
  • Droga wojewódzka nr 785 z Ciężkowic do Włoszczowy przebiega przez gminę i miasto Włoszczowa
  • Droga wojewódzka nr 795 z Secemina do Szczekocin przebiega przez gminę Secemin
  • Droga krajowa nr 78 z Chmielnika do Chałupek przebiega przez gminę Moskorzew
  • Droga wojewódzka nr 742 z Przygłowa k. Piotrkowa Trybunalskiego do Nagłowic przebiega przez gminy Kluczewsko i Włoszczowa oraz przez miasto Włoszczowa

Droga krajowa 78 krzyżuje się poza granicami powiatu z drogą wojewódzką 742 w Nagłowicach i drogą wojewódzką 795 w Szczekocinach.

Drogi wojewódzkie 786, 785 i 742 krzyżują się ze sobą na obszarze miasta Włoszczowa

Drogi wojewódzkie 786 i 795 krzyżują się ze sobą w Seceminie

                                     

2. Charakterystyka geograficzna

Powiat włoszczowski położony jest, według Jerzego Kondrackiego w obrębie Megaregionu Pozaalpejska Europa Środkowa, prowincji Wyżyny Polskie, podprowincji Wyżyna Małopolska, makroregionu Wyżyna Przedborska, w obrębie mezoregionów: Niecki Włoszczowskiejwiększość powiatu, Płaskowyżu Jędrzejowskiego południowo - wschodnie części gmin Radków i Moskorzew, Pasma Przedborsko-Małogoskiego pas ciągnący się przez gminy Kluczewsko i Krasocin i mezoregionu Wzgórza Łopuszańskie północno - wschodni kraniec gminy Krasocin. Wśród utworów geologicznych występujących na powierzchni dominują utwory Czwartorzędu w postaci glin morenowych i piasków akumulacji lodowcowej morena denna. Utwory starsze występują na min. na terenie Pasma Przedborsko - Małogoskiego Jura i w niektórych miejscach Niecki Włoszczowskiej skały kredowe tworzące urodzajne rędziny. Pod osadami czwartorzędu dominują utwory Mezozoiczne.

                                     

3. Flora i fauna

Na terenie Powiatu znajdują się duże obszary leśne, bogate w faunę i florę. Obszary prawnie chronione to m.in.:

  • Konecko-Łopuszniański Obszar Chronionego Krajobrazu;
  • Przedborski Park Krajobrazowy;
  • Włoszczowsko-Jędrzejowski Obszar Chronionego Krajobrazu;

rezerwaty przyrody:

  • Rezerwat przyrody Ługi
  • Rezerwat przyrody Oleszno;
  • Rezerwat przyrody Bukowa Góra;
  • Rezerwat przyrody Murawy Dobromierskie;

oraz pomniki przyrody i użytki ekologiczne:

  • zbiornik Klekot;
  • Park Arboretum w Czarncy;
                                     

4. Historia

Powiat został stworzony przez władzę rosyjską w 1867 roku jako fragment guberni kieleckiej. Obszar nie zmieniał się do roku 1975, obejmował obszar obecnego powiatu oraz gminy: Koniecpol, Szczekociny, Lelów i Irządze. Po likwidacji w ramach reformy z 1975 roku został on ponownie odtworzony w obecnym kształcie w roku 1999.

                                     

5. Ważniejsze zabytki

Zabytki techniki i przemysłu

  • wiatrak holenderski z początku XX wieku w Krasocinie

Zbory i ruiny zborów

  • Zbór braci polskich w Moskorzewie tzn. "Murowaniec"; XVI w.
  • Zbór braci polskich w Ludyni XVI w.
  • Ruiny zboru kalwińskiego w Łapczynej Woli XVII w.
                                     

5.1. Ważniejsze zabytki Dwory, zespoły dworskie i pałace

  • Dwór obronny Szafrańców we Włoszczowie
  • Zespół dworski w Chlewicach
  • Murowany zespół pałacowy w Radkowie
  • Dwór drewniano-murowany z II poł. XVIII w. w Ludyni
  • Neogotycki spichlerz dworski w Kluczewsku
  • Dwór rodziny Niemojewskich w Olesznie
  • Pałac w Nieznanowicach
                                     

5.2. Ważniejsze zabytki Kościoły

  • barokowy Kościół pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny we Włoszczowie
  • kościół gotycki pod wezwaniem Świętej Katarzyny i Jana Ewangelisty w Seceminie
  • Kościół drewniany pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Bebelnie
  • kościół parafialny pw. św. Doroty i św. Tekli w Krasocinie
  • Kościół parafialny pw. św. Wawrzyńca w Kluczewsku
  • Kościół św. Jakuba Apostoła w Stanowiskach
  • Kolegiata Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kurzelowie
  • Kościół Najświętszej Maryi Panny i św. Floriana w Czarncy
  • kościół parafialny pw. św. Małgorzaty w Moskorzewie
  • Kościół pw. Nawiedzenia NMP w Koniecznie
                                     

5.3. Ważniejsze zabytki Kaplice

  • Kaplica św. Anny w Kurzelowie
  • kaplica cmentarna rodziny Czaplickich w Kopruszy
  • kaplica na cmentarzu parafialnym we Włoszczowie
  • Kościół św. Michała w Gruszczynie
  • Kościół w Chlewicach
  • Wczesnobarokowy kościół pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP w Olesznie
                                     

5.4. Ważniejsze zabytki Zabytki techniki i przemysłu

  • wiatrak holenderski z początku XX wieku w Krasocinie