Poprzednia

ⓘ Otto Wallach




Otto Wallach
                                     

ⓘ Otto Wallach

Otto Wallach – niemiecki chemik pochodzenia żydowskiego, profesor Uniwersytetów w Bonn i w Getyndze, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie chemii z 1910 roku.

                                     

1. Życiorys

Rodzicami Ottona Wallacha byli: Otillie Wallach z domu Thoma i Gerhard Wallach – urzędnik państwowy wysokiej rangi w Królewcu, a później – audytor generalny w Poczdamie. Syn uczęszczał w Poczdamie do gimnazjum o profilu humanistycznym. W tym okresie interesował się historią i sztuką. Chemii uczył się niechętnie – na ten kierunek nauki zdecydował się dopiero rozpoczynając studia. Studiował nauki przyrodnicze i chemię na Uniwersytecie w Getyndze z jednosemestralną przerwą na pobyt na Uniwersytecie w Berlinie i studia u Hofmanna i Magnusa. Po powrocie do Getyngi szybko ukończył studia i uzyskał doktorat w roku 1869. Pracę doktorską nt. izomerów z serii pochodnych toluenu wykonywał pod kierownictwem Hansa Hübnera publikacja: Ueber vom Toluol abgeleitete neue isomere Verbindungen, 1869, korzystając z laboratorium Friedricha Wöhlera.

Pracował naukowo i dydaktycznie w:

  • 1869–1870 – Uniwersytecie Berlińskim, jako asystent H. Wichelhausa,
  • 1889–1915 – macierzystym Uniwersytecie w Getyndze jako profesor chemii.
  • 1871/1872 – "Aktien-Gesellschaft für Anilin-Fabrikation”,
  • 1870 – Uniwersytecie w Bonn,
  • 1872–1889 – Uniwersytecie w Bonn, m.in. jako profesor farmacji,

Do Bonn przeniósł się w roku 1870 na zaproszenie Kekulégo podobnie jak Wallach zainteresowanego sztuką, jednak już w pierwszym roku pobytu pracę przerwała wojna francusko-pruska służba wojskowa 1870–1871. Po zakończeniu wojny podjął pracę w fabryce barwników w Berlinie-Rummelsburgu późniejsza Agfa, okazało się jednak, że jest zbyt szkodliwa dla jego zdrowia zob. produkcja aniliny.

W latach 1872–1889 zajmował kolejno stanowiska asystenta w laboratorium chemii organicznej, privatdozenta, profesora nadzwyczajnego od 1876 i kierownika Katedry Farmakologii od 1879.

W roku 1889 został następcą Viktora Meyera w katedrze Wöhlera w Getyndze oraz dyrektorem Instytutu Chemii. Odszedł na emeryturę w roku 1915, gdy sześciu jego asystentów zginęło w walkach I wojny światowej. Nadal pracował naukowo do roku 1927. Nigdy nie zawarł związku małżeńskiego. Zmarł 26 lutego 1931 roku.

                                     

2. Tematyka pracy naukowej

W Berlinie 1869–1870 Otto Wallach zajmował się wraz z Wichelhausem badaniami reakcji nitrowania 2-naftolu. W początkowym okresie pracy w Bonn badał m.in. reakcję pentachlorku fosforu z karboksyamidami odkrywając chlorki imin. Zmianę kierunku badań spowodował Kekulé, zachęcając go do zajęcia się zawartością szafy z niemal zapomnianym zbiorem olejków eterycznych. Rozpoczęte wówczas dalsze prace umożliwiły rozwój technologii przemysłowej produkcji związków aromatycznych oraz doprowadziły do innych naukowych osiągnięć Wallacha w dziedzinie chemii organicznej przede wszystkim chemii związków alicyklicznych, wyróżnionych w roku 1910 Nagrodą Nobla w dziedzinie chemii. Już w pierwszej publikacji 1884 zwrócił uwagę na wielką różnorodność grupy węglowodorów C 10 H 16, wykazując różnice między nimi z użyciem takich prostych reagentów, jak HCl i HBr. W wyniku dalszych badań stwierdził, że niektóre ze zidentyfikowanych w ten sposób związków są identyczne. W roku 1909 opublikował wyniki pracy w formie książki 600 stron pt. Terpene und Campher wznowionej w roku 1914, którą zadedykował swoim uczniom.

Dnia 10 grudnia 1910 roku, w czasie ceremonii wręczania Nagród Nobla, wygłosił wykład pt. Alicyclic Compounds, który rozpoczął od wyrażenia szacunku i wdzięczności swoim mistrzom – Jacobowi Berzeliusowi, pionierowi działu chemii organicznej nazwanemu vegetable chemistry, oraz Friedrichowi Wöhlerowi, swojemu nauczycielowi i poprzednikowi na akademickim stanowisku w Getyndze, który tam właśnie zapoczątkował wspólnie z Justusem von Liebigiem prace dotyczące olejków eterycznych, badając olejek migdałowy.

                                     

3. Publikacje wybór

Jest autorem ponad 150 artykułów na temat terpenów oraz książek, m.in.:

  • Tabellen zur Chemischen Analyse 1880
  • Briefwechsel zwischen J. Berzelius und F. Wöhler 1901
  • Terpene und Campher; Zusammenfassung eigener Untersuchungen auf dem Gebiet der alicyclischen Kohlenstoffverbindungen 1909

i wielu innych.

                                     

4. Odznaczenia i wyróżnienia

Otto Wallach otrzymał:

  • 1915 – Order Korony Prusy II klasy,
  • tytuły Doctor honoris causa Uniwersytetów w Manchesterze i w Lipsku oraz Uniwersytet Techniczny w Brunszwiku.
  • 1912 – tytuł honorowego członka Verein Deutscher Chemiker,
  • 1912 – Medal Davyego,
  • 1910 – Nagrodę Nobla w dziedzinie chemii,
  • 1911 – Order Czerwonego Orła III klasy,
  • 1908 – tytuł honorowego członka Chemical Society,