Poprzednia

ⓘ Amerykańsko-polskie związki literackie




                                     

ⓘ Amerykańsko-polskie związki literackie

Amerykańsko-polskie związki literackie zaczęły tworzyć się od początku powstawania Stanów Zjednoczonych. Początkowo zainteresowanie Polaków wzbudzały idee wolnościowe zawarte w literaturze amerykańskiej, później zaś jej zróżnicowanie i różnorodność.

                                     

1. Historia

Benjamin Franklin był pierwszym amerykańskim autorem, którego dzieła przetłumaczono na język polski. Na początku XIX wieku zaczęto wydawać w Polsce Jamesa Fenimorea Coopera i Washingtona Irvinga. W 1852 pojawiła się powieść Chata wuja Toma Harriet Beecher Stowe, która szybko stała się bestsellerem. Dużą popularność zyskała powieść Edwarda Bellamyego pt. Z przeszłości 2000-1887 z 1889 roku, zaś szkice literackie Ralpha Waldo Emersona ukazywały się w "Gazecie Polskiej". Konstanty Gaszyński i Adam Asnyk tłumaczyli amerykańską poezję, w tym przede wszystkim twórczość Henryego Wadswortha Longfellow.

Przed I wojną światową pojawiły się pierwsze tłumaczenia twórczości Jacka Londona. W latach dwudziestolecia międzywojennego wydano wiele amerykańskich książek beletrystycznych, mało zaś tomików poezji. Wydawano m.in. powieści Johna Dos Passosa i Ernesta Hemingwaya. Najważniejszym rzecznikiem związków polsko-amerykańskich był prof. Stanisław Helsztyński.

W 1942 roku założono w Nowym Jorku Instytut Polski The Polish Institute of Arts and Sciences in America.

                                     

2. Motywy amerykańskie w niektórych polskich utworach literackich

  • Listy z podróży do Ameryki – Henryk Sienkiewicz
  • Krótka wiadomość o życiu i sprawach generała Washington – Julian Ursyn Niemcewicz 1803
  • Moja prywatna Ameryka – Kazimierz Wierzyński 1966
  • Manifest powszechnej miłości. Walt Whitman – Julian Tuwim
  • Dzieje grzechu – Stefan Żeromski
  • Niepokoje amerykański – Jan Strzelecki 1962