Poprzednia

ⓘ Czwarta władza




Czwarta władza
                                     

ⓘ Czwarta władza

Czwarta władza – w państwach demokratycznych określenie wolnej prasy.

Ustawiana jest w szeregu obok władzy ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej, gdyż siła prasy jest tak wielka, że może kształtować społeczeństwo i politykę. Poza tym spełnia funkcję kontrolną pozostałych trzech władz, aby nie dochodziło do nadużyć i korupcji.

                                     

1. Ustawodawstwo medialne

Wolność prasy i wolność wypowiedzi w Polsce gwarantuje Konstytucja z 1997 roku. Pojawia się w niej bezpośrednie odniesienie do tych dwóch elementów demokracji, co rzadko zdarza się w tego typu ustawach.

Zgodnie z art. 14 Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r. "Rzeczpospolita Polska zapewnia wolność prasy i innych środków społecznego przekazu". Artykuł 54 Konstytucji mówi, że każdemu zapewnia się wolność wyrażania swoich poglądów oraz pozyskiwania i rozpowszechniania informacji, a także, że "cenzura prewencyjna środków społecznego przekazu oraz koncesjonowanie prasy są zakazane". W Polsce istnieje jedynie koncesjonowanie radia i telewizji ze względu na ograniczoną liczbę częstotliwości, które można przyznać na naziemne nadawanie mediów elektronicznych.

Dokumentem, który dokładnie reguluje działanie prasy, jest tzw. prawo prasowe, które głosi, że prasa, zgodnie z Konstytucją RP, korzysta z wolności wypowiedzi i urzeczywistnia prawo obywateli do rzetelnego informowania, jawności życia publicznego i kontroli i krytyki społecznej.

Taką szeroką ochronę prawną w Polsce ma głównie prasa. Jeżeli chodzi o radio i telewizję powołany został organ – Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji - który z konstytucyjnego nakazu ma stać na straży wolności słowa w radiu i telewizji. Więcej na temat niezależności radia i telewizji mówi Ustawa o Radiofonii i Telewizji, która nakazuje Radzie kontrolę "samodzielności nadawców i interesów odbiorców oraz zapewnia otwarty i pluralistyczny charakter radiofonii i telewizji”.

Do wolności mediów odnoszą się także ratyfikowane przez Polskę prawo międzynarodowe - m.in. Europejska Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.

                                     

2. Indoktrynacja w mediach

Powszechnie uważa się, że indoktrynacja w mediach to najlepszy sposób oddziaływania na gusta i preferencje polityczne. Takie mechanizmy wykorzystywano w polskich mediach w okresie PRL, m.in. w Polskiej Kronice Filmowej i Dzienniku Telewizyjnym sztandarowy program informacyjnym państwowej telewizji. Istotnym elementem indoktrynacji była także propaganda sukcesu w latach 70. W telewizji objawiała się ona m.in. wielkimi scenicznymi show w stylu Studia 2, Turnieju miast i festiwalu Interwizji w Sopocie.

Słynne są także akcje dziennikarzy wymierzone w próbę ingerencji w niezależność mediów. Przykładem tego typu wydarzenia jest opuszczenie przez Aleksandrę Jakubowską wówczas prowadzącą sztandarowy serwis informacyjny telewizji publicznej studia telewizyjnego w proteście przeciwko politycznej zmianie kierownictwa Wiadomości.

                                     

3. Kontrola społeczna

W XX wieku po II wojnie światowej, kiedy rozwój komunikacji osiągnął niebywałe rozmiary, obok tradycyjnego trójpodziału władzy pojawiło się pojęcie "czwartej władzy”, które odnosi się do siły jaką zdobyły media w społeczeństwach demokratycznych. Można powiedzieć, że media stoją na straży demokracji i praworządności, sprawują funkcję kontrolną.

Najlepszym przykładem takiej funkcji jest tzw. afera Watergate - skandal polityczny, ujawniony przez dziennikarzy Washington Post.

                                     
  • Czwarta władza polski serial sensacyjny z 2004 roku. Plenery nagrywano w Warszawie i Trójmieście. Tytuł pochodzi od określania mediów czwartą władzą
  • Czwarta władza ang. The Post amerykański dramat polityczny z 2017 roku w reżyserii Stevena Spielberga z Meryl Streep i Tomem Hanksem w rolach głównych
  • ukierunkowywanie własnego postępowania władza nad sobą - indywidualna lub postępowania innych osób władza nad innymi - społeczna Władza społeczna jest zdolnością
  • lipca 2010 w hospicjum w swoim rodzinnym Miechowie. Filmografia 2004 - Czwarta władza 1984 - Alabama, jako Janina Marta Szmigielska w bazie Filmweb Marta
  • Pensjonat pod Różą 2004 - 2006 Święta polskie 2004, odc. Długi weekend Czwarta władza 2004 Solidarność, Solidarność... 2005, Sushi Dwie strony medalu
  • dzieła realistyczne. Jego najbardziej rozpoznawalnym dziełem jest obraz Czwarta władza stworzony pod wpływem dzieł Marksa i Engelsa. Przez wiele lat powstało
  • Piąta władza społeczność internautów, która dzięki ułatwionemu w dobie Internetu dostępowi do wiedzy i możliwości opiniowania, ma realny wpływ na postrzeganie
  • Ministra Finansów Grzegorza Kołodki. Zagrała epizodyczne role w serialach: Czwarta władza 2004 Pitbull 2005 Egzamin z życia 2006 Barwy szczęścia 2007
  • Chłopaki nie płaczą jako Siwy Pojawił się na ekranie także w serialu Czwarta władza z 2004 roku, Sztos 2 oraz w serialu M jak miłość jako trener Marcina
  • 2005 W 2011 został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi. Witold Bereś, Czwarta władza Warszawa 2000, str. 169. Biuletyn Informacji Publicznej Instytutu Pamięci