ⓘ Wolnej encyklopedii. Czy wiesz? strona 431




                                               

Plądrofonia

Plądrofonia jest terminem stworzonym przez Johna Oswalda, kompozytora, który napisał w 1985 roku esej pt. Plądrofonia, czyli piractwo dźwiękowe jako kompozytorski przywilej. Pojęcie to ma zastosowanie w odniesieniu do każdego rodzaju muzyki powst ...

                                               

Prapremiera

Prapremiera − określenie odnoszące się do pierwszego pokazu filmowego, przedstawienia teatralnego bądź operowego lub wykonania innego utworu muzycznego po raz pierwszy w historii. Prapremiera danego dzieła jest tylko jedna. Prapremierą czasem okr ...

                                               

Przemysł muzyczny

Przemysł muzyczny, przemysł fonograficzny – obejmuje ogół działalności związanej z produkcją muzyki. Przemysł muzyczny obejmuje szereg działań, w tym m.in. działalność wydawniczą wydawnictwo muzyczne, nagraniową studio nagraniowe, produkcyjną pro ...

                                               

Psychologia muzyki

Psychologia muzyki – dziedzina psychologii, która zajmuje się głównie oddziaływaniem muzyki na człowieka, ale również fazami rozwoju słuchu muzycznego oraz uwarunkowaniami psychologicznymi ludzi tworzących i wykonujących muzykę. Starożytni Grecy ...

                                               

Radio edit

Radio edit – oznaczenie stosowane dla utworów muzycznych, które przeszły specjalną "obróbkę", dzięki której będą spełniały wymagania komercyjnych rozgłośni radiowych. W porównaniu z oryginalną wersją, radio edit jest zazwyczaj krótsze i wolne od ...

                                               

Remiks

Remiks – dzieło powstałe w wyniku przeróbki, polegającej na dodawaniu/usuwaniu lub zmianie elementów oryginału. Remiks zachowuje ślady dzieła pierwotnego – przyswaja jego rozpoznawalne elementy, by stworzyć nową jakość, ale komunikuje swe źródło, ...

                                               

Rytmy Oporu

Rytmy Oporu – międzynarodowy ruch zespołów muzycznych, które występują na demonstracjach i akcjach bezpośrednich, a które podpadają pod szeroką definicję ruchów antykapitalistycznych. Poprzez swoją muzykę chcą wspierać wszelkiego rodzaju twórcze ...

                                               

Sampling (muzyka)

Samplowanie – użycie fragmentu wcześniej dokonanego nagrania muzycznego, zwanego samplem, jako elementu nowo tworzonego utworu, przy wykorzystaniu specjalnego instrumentu zwanego samplerem lub też stosując w tym celu komputer. Sample uzyskuje się ...

                                               

Sampling (warunek Creative Commons)

Sampling – niezalecany obecnie warunek Creative Commons, który zezwala na samplowanie i tworzenie remiksów utworów muzycznych, a nie pozwala na wykorzystanie sampli do celów reklamowych. Wersja tej licencji ze znaczkiem "+” zezwala na samplowanie ...

                                               

Skit (muzyka)

Skit – utwór muzyczny, jest przerywnikiem między utworami, często znajdujący się na płytach gatunku rap. Jest on krótkim, liczącym od kilku do kilkudziesięciu sekund utworem, w którym wstawiane są różne dźwięki, dialogi i innego rodzaju niż w zwy ...

                                               

Spectorowska ściana dźwięku

Spectorowska ściana dźwięku – technika aranżacji nagrań muzycznych opracowana w latach 60. XX w. przez producenta Phila Spectora we współpracy z Larrym Levinem, amerykańskim inżynierem dźwięku. Technika ta polega na wielokrotnym nagrywaniu instru ...

                                               

Studio nagraniowe

Studio nagraniowe – obiekt z przeznaczeniem do rejestracji nagrań dźwiękowych, obejmujący zazwyczaj reżyserkę, pomieszczenia z przeznaczeniem do miksowania i masteringu, a także część socjalną. Z założenia studio nagraniowe to szereg pomieszczeń ...

                                               

Support (muzyka)

Support, suport, supporting act – potoczne pojęcie określające zespoły lub solowych artystów występujących przed koncertem właściwej gwiazdy, "rozgrzewające” widownię oraz niejako wypełniające czas pozostały do głównego występu. W czasie tras kon ...

                                               

Synestezja

Synestezja – stan lub zdolność, w której doświadczenia jednego zmysłu wywołują również doświadczenia charakterystyczne dla innych zmysłów, na przykład odbieranie niskich dźwięków wywołuje wrażenie miękkości, barwa niebieska odczuwana jest jako ch ...

                                               

Szafa grająca

Szafa grająca – automatyczne urządzenie do odtwarzania płyt gramofonowych zamknięte w dużej obudowie. Składa się z odtwarzacza i urządzenia wybierającego jedną płytę z zestawu. Uruchamiany przez wrzucenie monety. Używany jest w lokalach rozrywkow ...

                                               

Szlagwort

Szlagwort – wyraz lub zwrot w piosence łatwy do zapamiętania, wpadający w ucho, hasłowy. Zazwyczaj pojawia się w tytule, na początku piosenki lub w refrenie. Często decyduje o sukcesie utworu. Szlagwort niekiedy żyje własnym życiem, stając się ob ...

                                               

Szmer

Szmer - zjawisko akustyczne wywołane przez nieregularne drgania dźwięku, obejmujące wszelkie odgłosy o nieokreślonej wysokości. Szmerami są również odgłosy niektórych instrumentów perkusyjnych, np. bębna, trójkąta, gongu, kastanietów itp. Odgłosy ...

                                               

Sztuki muzyczne

Sztuki muzyczne w Polsce dzielą się na następujące dyscypliny: kompozycja i teoria muzyki reżyseria dźwięku rytmika i taniec dyrygentura wokalistyka. instrumentalistyka

                                               

Śpiew antyfonalny

Śpiew antyfonalny – w muzyce liturgicznej jest to sposób wykonywania niektórych śpiewów przez dwa zespoły chóralne, które dialogują ze sobą, śpiewając naprzemiennie. Wywodzi się z obrządku syryjskiego. Przez Kościół łaciński przejęty w IV w. Podo ...

                                               

Technika cyrkulacyjnego oddechu

Technika oddechu cyrkulacyjnego – technika gry na niektórych instrumentach dętych, pozwalająca na wydobywanie dźwięku przez dłuższy czas, bez przerw koniecznych dla zaciągnięcia powietrza. Grający muzyk wydyma policzki, a następnie siłą ich mięśn ...

                                               

Terrordrome

Terrordrome – muzyczny cykl wydawniczy holenderskiej firmy Mokum Records oraz Control, popularny w latach 90., promujący najszybsze i najcięższe odmiany elektronicznej muzyki tanecznej tj. hardcore, gabber, speedcore. Cykl składa się z dziesięciu ...

                                               

TPS (magnetofon)

TPS – system wyszukiwania utworów na taśmie magnetycznej, popularny niegdyś w magnetofonach kasetowych. Obecny był w większości magnetofonów sterowanych za pomocą tzw. miękkiej mechaniki – Soft Touch. System działał w oparciu o przerwy w nagrania ...

                                               

Transkrypcja (muzyka)

Opracowanie utworu skomponowanego na instrument solistyczny na inny instrument solo. Na przykład utwory organowe J.S. Bacha w przeróbce Ferruccia Busoniego na fortepian.

                                               

Transpozycja skali kościelnej

Transpozycja skali kościelnej – zabieg kompozytorski, którego celem jest dostosowanie ambitusu skali kościelnej, w której napisana jest melodia, do możliwości rejestrowych wykonującego ją głosu. Zabieg ten polega na przeniesieniu wszystkich dźwię ...

                                               

Ukryty utwór

Ukryty utwór, hidden track – dodatkowy fragment muzyki umieszczony na płycie kompaktowej, winylowej lub kasecie magnetofonowej, którego nie wyszczególnia się na liście utworów i który nie jest wyraźnie odróżnialny od reszty utworów. W przypadku p ...

                                               

VJ

VJ lub veejay – termin, który powstał we wczesnych latach 80. by opisać ludzi, którzy prezentowali klipy video dla MTV i MuchMusic. Słowo VJ reprezentuje również osobę, która tworzy wizualizacje na żywo do wszystkich typów muzyki.

                                               

Wirtualny zespół

Wirtualny zespół, wirtualna grupa muzyczna – w muzyce, jest to grupa składająca się nie z prawdziwych ludzi, lecz z fikcyjnych, najczęściej animowanych postaci. Muzyka jest nagrywana przez prawdziwych artystów i producentów muzycznych, podczas gd ...

                                               

Muzyka wojny secesyjnej

Podczas amerykańskiej wojny secesyjnej muzyka odgrywała znaczącą rolę po obu stronach konfliktu: Unii i Konfederacji. Na polach bitewnych różne instrumenty, w tym trąbki, bębny i piszczałki służyły do wydawania rozkazu wymarszu, a czasami po pros ...

                                               

Wyciąg fortepianowy

Wyciąg fortepianowy – opracowanie utworu orkiestrowego względnie orkiestrowo-wokalnego w układzie na fortepian. Jest stosowany w celach dydaktycznych. Zobacz też: transkrypcja

                                               

Wydanie urtekstowe

Wydanie urtekstowe – w muzyce poważnej wydanie drukiem tekstu nutowego, które ma na celu jak najwierniejsze oddanie myśli kompozytora, bez wprowadzania zmian lub korekt niepochodzących od autora dzieła. Innymi niż urtekstowe rodzajami wydań są ed ...

                                               

Sztuka użytkowa

Sztuka użytkowa, in. sztuka stosowana, sztuka zdobnicza – zajmuje się wytwarzaniem przedmiotów codziennego użytku, wykonywanych w niewielkich partiach przez twórcę lub zaprojektowanych przez niego i wykonywanych przemysłowo na dużą skalę. Określe ...

                                               

Asamblaż

Asamblaż – forma artystyczna, będąca odmianą kolażu, według której tworzy się trójwymiarowe kompozycje z przedmiotów gotowych. Praca złożona z różnego rodzaju przedmiotów: codziennego użytku, bezużytecznych fragmentów, form naturalnych, wszelkich ...

                                               

Chłopiec na zebrze

Chłopiec na zebrze – kreacja stworzona w 1926 roku na zlecenie Jana Wedla przez Leonetto Cappiello nazywanego często "ojcem nowoczesnej reklamy”.

                                               

Fabryka Fajansu w Pacykowie

Lata 1912–1918 Wytwórnia założona w 1912 r. przez właściciela sklepu z porcelaną i fajansem we Lwowie Aleksandra Rogalę-Lewickiego. Początkowo nosiła nazwę Erste Galizische Terrakota und Fayence Fabrik, zamienioną wkrótce na Pierwszą Galicyjską F ...

                                               

Folkloryzm

Folkloryzm – wybieranie elementów pochodzących z folkloru ludowego i cytowanie ich w oderwanym od pierwotnych znaczeń kontekście. Jako jeden z pierwszych termin ten zaproponował Józef Burszta w celu oddzielenia kategorii folkloru od folkloryzmu. ...

                                               

Muzeum Sztuk Użytkowych w Poznaniu

Muzeum Sztuk Użytkowych w Poznaniu – oddział Muzeum Narodowego w Poznaniu, muzeum sztuki otwarte w 1965 jako Muzeum Rzemiosł Artystycznych. Od 1991, w związku z poszerzeniem profilu zbierania i zmiany ekspozycji, pod obecną nazwą. Mieści się w Za ...

                                               

Rękodzieło

Rękodzieło – wyrób wytworzony w sposób nieprzemysłowy, posiadający walory artystyczne, najczęściej zawierający motywy typowe dla kultury, w której powstał.

                                               

Ścieg

1. Odcinek nici przewleczonej przy szyciu między jednym a drugim nakłuciem igły. 2. Sposób układania nici, która łączy materiały włókiennicze, kawałki skóry czy innych podobnych materiałów podczas szycia. Może być wykonywany ręcznie lub maszynowo ...

                                               

Termometr Galileusza

Termometr Galileusza – przyrząd służący do oceny temperatury otoczenia; odpowiednio wykalibrowany może pełnić funkcję termometru. Obecnie używany głównie w charakterze gadżetu, zabawki lub elementu sztuki użytkowej. Wykorzystuje zależność gęstośc ...

                                               

Wizualizacja

Wizualizacja – ogólna nazwa graficznych metod tworzenia, analizy i przekazywania informacji. Za pomocą środków wizualnych ludzie wymieniają się zarówno ideami abstrakcyjnymi, jak i komunikatami mającymi bezpośrednie oparcie w rzeczywistości. W dz ...

                                               

Sztuki plastyczne

Sztuki plastyczne – jeden z podstawowych obok literatury i muzyki działów sztuk pięknych, obejmuje dziedziny wizualnej twórczości artystycznej. Podstawowe dziedziny sztuk plastycznych to: komiks rysunek malarstwo formy płaszczyznowe kreowanie obr ...

                                               

Animalistyka

Animalistyka – przedstawienie zwierząt lub scen ze zwierzętami, głównie w malarstwie, grafice, rzeźbie i fotografii. Artystę specjalizującego się w tej tematyce nazywa się animalistą. Przedstawienia zwierząt pojawiły się już w paleolicie malowidł ...

                                               

Bodypainting

Bodypainting jest to sztuka malowania na ciele farbami, przez niektórych uważana za jedną z najstarszych form sztuki. W przeciwieństwie do tatuaży, malunek jest tymczasowy.

                                               

Found footage

Found footage – wykorzystywanie istniejących materiałów filmowych innych autorów, zwykle żyjących do powstania nowego dzieła. Found footage traktowany jest jako ważny nurt współczesnej sztuki filmowej; nie należy go mylić z techniką filmową o naz ...

                                               

Grylloi

Grylloi – niewielkie obrazki o tematyce groteskowej i portrety satyryczne, deformujące rzeczywistość w sposób żartobliwy lub karykaturalny, charakterystyczne dla malarstwa greckiego epoki hellenistycznej, w późniejszym okresie pojawiające się w r ...

                                               

Hieratyzm

Hieratyzm – tendencja w sztuce do uwypuklania w dziełach postaci, w celu pokazania ich dostojeństwa, jak również do ukazywania dostojności uroczystych rytuałów religijnych. W tej tendencji postacie są pokazywane jako zastygłe w pełnym wzniosłości ...

                                               

Koroplastyka

Koroplastyka – modelowanie wyobrażeń figuralnych w glinie z utrwaleniem ich przez wypał; zaliczane do rzemiosła artystycznego. W starożytnej Grecji obejmowało ono ceramiczny wyrób figurek oraz reliefowych plakietek, głównie o charakterze wotywnym ...

                                               

Korzenioplastyka

                                               

Książka artystyczna

Książka artystyczna – dzieło artystyczne wykonane w formie książki, przypominającej książkę, albo zainspirowanej dowolnymi aspektami tworzenia książki. Zazwyczaj powstaje w niewielkiej liczbie egzemplarzy, albo jako unikat. Określenia "książka ar ...

                                               

Spilśnianie (rękodzieło)

Spilśnianie – rękodzieło polegające na formowaniu wełny za pomocą specjalnej igły do filcowania lub ciepłej wody i mydła. Wykorzystywane jest do tworzenia odzieży, torebek, biżuterii, lalek, elementów dekoracji etc.