ⓘ Wolnej encyklopedii. Czy wiesz? strona 119




                                               

5 Dywizja Strzelców Polskich (WP na Wschodzie)

5 Dywizja Strzelców Polskich – wielka jednostka piechoty, wchodząca organizacyjnie w skład Armii Polskiej we Francji, zorganizowana na Syberii i tam, w okresie od stycznia 1919 do stycznia 1920 roku, walcząca w wojnie domowej w Rosji.

                                               

Kanstantowa

Kanstantowa – wieś na Białorusi, w rejonie sieneńskim obwodu witebskiego, około 21 km na wschód od Sienna.

                                               

Piotr Potocki (zm. po 1800)

Piotr Potocki herbu Pilawa – kasztelan lubelski w latach 1791-1794, zwolennik konstytucji 3 maja, generał major ziemiański województwa lubelskiego, pełnomocnik Rady Najwyższej Narodowej w województwie lubelskim, radca Wydziału Skarbowego Rady Zas ...

                                               

Tomasz Garlicki (duchowny)

Tomasz Garlicki herbu Strzemię – ksiądz katolicki, kaznodzieja konfederacji barskiej w województwie krakowskim. W młodości został deputatem do Trybunału Koronnego i burgrabią krakowskim. W niejasnych do dzisiaj okolicznościach porzucił stan świec ...

                                               

Arbeit macht frei

Arbeit macht frei – niemiecki slogan wywiedziony z rozpowszechnionego w tradycji protestanckiej cytatu z Ewangelii Jana Wahrheit macht frei. W 1872 nacjonalistyczny niemiecki pisarz Lorenz Diefenbach zatytułował swoją powieść wydaną w Wiedniu par ...

                                               

Neuengamme (KL)

Konzentrationslager Neuengamme, Arbeitslager Neuengamme – niemiecki obóz koncentracyjny założony w grudniu 1938, w Hamburgu, w Niemczech. Funkcjonował do maja 1945. Z dziejami tego obozu związana jest tragiczna historia śmierci jego więźniów na s ...

                                               

Proces załogi Dachau (US vs. Willi Fischer i inni)

Proces załogi Dachau – jeden z wielu procesów członków personelu hitlerowskiego obozu koncentracyjnego Dachau, który odbył się przed amerykańskim Trybunałem Wojskowym w Dachau w dniach 26 lutego – 6 marca 1947. Na ławie oskarżonych zasiadło czter ...

                                               

Łagier

Łagier lub łagr, również koncłagier – obóz koncentracyjny, obóz pracy przymusowej w Rosji bolszewickiej i w ZSRR, w którym więźniów zmuszano do ciężkich prac powodujących często wyniszczenie i śmierć. Od 1930 obozy koncentracyjne w ZSRR były zorg ...

                                               

Stalag 313 w Witebsku

Stalag 313 – niemiecki nazistowski obóz jeniecki i koncentracyjny na przedmieściach Witebska, działający w latach 1941–1944.

                                               

Proces załogi Sachsenhausen (1947)

Proces załogi Sachsenhausen – jeden z procesów wytoczonych przez aliantów funkcjonariuszom hitlerowskich obozów koncentracyjnych po zakończeniu II wojny światowej. Dotyczył on zbrodni popełnionych w KL Sachsenhausen, na ławie oskarżonych zasiedli ...

                                               

Proces załogi Dachau (US vs. Martin Gottfried Weiss i inni)

Proces załogi Dachau odbył się w dniach 15 listopada – 13 grudnia 1945 roku przed Amerykańskim Trybunałem Wojskowym w Dachau. Na ławie oskarżonych zasiadł Martin Gottfried Weiss oraz 39 innych członków załogi hitlerowskiego obozu koncentracyjnego ...

                                               

Marsz śmierci Fünfteichen - Groß-Rosen

Marsz śmierci Fünfteichen - Groß-Rosen – marsz śmierci jaki odbyli więźniowie niemieckiego obozu AL Fünfteichen w Fünfteichen do obozu macierzystego Groß-Rosen w styczniu 1945. Wobec zbliżania się wojsk radzieckich władze niemieckie podjęły decyz ...

                                               

Arbeitslager Fünfteichen

AL Fünfteichen – niemiecki obóz pracy, największa z filii KL Groß-Rosen, działający w Fünfteichen od 1 października 1943 roku do 21 stycznia 1945.

                                               

Proces załogi Dachau (US vs. Ernst Angerer i inni)

Proces załogi Dachau – jeden z wielu procesów członków personelu hitlerowskiego obozu koncentracyjnego Dachau, który odbył się przed amerykańskim Trybunałem Wojskowym w Dachau w dniach 26 listopada–3 grudnia 1946. Na ławie oskarżonych zasiadło tr ...

                                               

Procesy załogi Buchenwaldu przed Trybunałem Wojskowym w Dachau

Procesy załogi Buchenwaldu przed Trybunałem Wojskowym w Dachau – były to procesy personelu hitlerowskiego obozu koncentracyjnego Buchenwald, które po zakończeniu II wojny światowej odbyły się przed amerykańskim Trybunałem Wojskowym w Dachau. Wszy ...

                                               

Fall Eva

Fall Eva – plan ewakuacji niemieckiej ludności cywilnej oraz organów partyjnych i państwowych z okupowanych terenów Pomorza, przygotowany w drugiej połowie 1944 przez nazistowskie władze tzw. Okręgu Rzeszy Gdańsk-Prusy Zachodnie. Jego realizacja ...

                                               

Mauerspringer

Mauerspringer – termin określający osoby wspinające się i przeskakujące wyczynowo od strony Berlina Zachodniego umocnienia Muru Berlińskiego w celu krótkotrwałego znalezienia się na należącej do NRD wschodniej stronie miasta. W ciągu 28 lat istni ...

                                               

Bernauer Straße (stacja metra)

Bernauer Straße – stacja metra w Berlinie na linii U8, w dzielnicy Mitte, w okręgu administracyjnym Mitte. Stacja została otwarta w 1930 r. Stacja znajduje się na skrzyżowaniu ulic Bernauer Straße i Brunnenstraße, na skraju dzielnic Wedding przed ...

                                               

Hartmann

Osoby o tym nazwisku: Moritz Hartmann 1821–1872 – niemiecki pisarz Frank Hartmann ur. 1949 – wschodnioniemiecki zapaśnik Johannes Hartmann 1865–1936 – niemiecki astronom Arnold Hartmann 1861–1919 – niemiecki architekt Hans-Hugo Hartmann 1916–1991 ...

                                               

Zjednoczenie Patriotyczne "Grunwald”

Zjednoczenie Patriotyczne "Grunwald” – polskie stowarzyszenie polityczne o charakterze narodowo–komunistycznym, zrzeszające działaczy o poglądach nacjonalistycznych, którzy akceptowali peerelowską rzeczywistość lat osiemdziesiątych. Istniało w la ...

                                               

Kościół Ewangelicko-Augsburski w RP

Kościół Ewangelicko-Augsburski w Rzeczypospolitej Polskiej – najstarszy i największy Kościół ewangelicki w Polsce i obecnie jedyny Kościół luterański w Rzeczypospolitej Polskiej. Członek Światowej Federacji Luterańskiej, Światowej Rady Kościołów, ...

                                               

Cmentarz Bródnowski

Cmentarz Bródnowski, także cmentarz Bródzieński – zabytkowy cmentarz znajdujący się w Warszawie przy ul. św. Wincentego 83. Nekropolia jest położona między Targówkiem a Nowym Bródnem. Zajmuje powierzchnię ok. 113.3 ha, a obwód murów liczy ok. 5 k ...

                                               

Pomnik Braterstwa Broni w Warszawie

Pomnik Braterstwa Broni – monument, który w latach 1945–2011 znajdował się na placu Wileńskim na warszawskiej Pradze-Północ, w pobliżu skrzyżowania al. "Solidarności” i ul. Targowej. W listopadzie 2011 pomnik został zdemontowany w związku z budow ...

                                               

Bazylika archikatedralna Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Białymstoku

Zespół Bazyliki Archikatedralnej Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Białymstoku – zespół świątynny w Białymstoku, złożony z dwóch połączonych ze sobą budynków kościelnych: starego oraz nowego. Bazylika stanowi główną świątynię archidiecezji ...

                                               

Kopalnia Węgla Kamiennego "Wujek”

W lipcu 1804 powstał pierwszy plan sytuacyjny kopalni "Beata" w Brynowie, której w 20 lat później prawo do eksploatacji wystawił Królewski Urząd Górniczy w Brzegu. Akt nadania obszaru górniczego Oheim o powierzchni 1 km² został zatwierdzony w Ber ...

                                               

Leszek Truchlewski

Członek 1 WDH "Czarna Jedynka” w Liceum im. Reytana w Warszawie. Do połowy września 1981 r. komendant działającego w ZHP szczepu 70 WDH "Czarna Siedemdziesiatka” i członek Rady Porozumienia Kręgów Instruktorów Harcerskich im. Andrzeja Małkowskieg ...

                                               

Ścieżka zdrowia (tortury)

Ścieżka zdrowia – ironiczne określenie na formę tortur stosowanych w PRL przez SB, ZOMO i MO, zwłaszcza wobec działaczy opozycji. Polegała na uderzaniu pałkami milicyjnymi aresztanta biegnącego pomiędzy dwoma szeregami bijących. Czasami dla utrud ...

                                               

Zbrodnie w Bereźnem

Zbrodnie w Bereźnem - zbrodnie na ludności polskiej miasta Bereźne w powiecie kostopolskim, na Wołyniu dokonane przez UPA od wiosny 1943 r. do końca tego roku podczas rzezi wołyńskiej. Ich ofiarą padło łącznie ok. 96 osób.

                                               

Olszanka (gmina Kraśniczyn)

Olszanka – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie krasnostawskim, w gminie Kraśniczyn. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa chełmskiego.

                                               

Drozdowszczyzna

Drozdowszczyzna – dawna wieś na Białorusi, 4 km na wschód od Duniłowicz. Wchodziła w skład sielsowietu Duniłowicze.

                                               

Dokudowo

Dokudowo – wieś na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie lidzkim. Miasto magnackie położone było w końcu XVIII wieku w powiecie lidzkim województwa wileńskiego. Za II Rzeczypospolitej w woj. nowogródzkim, w powiecie lidzkim. Siedziba gmin ...

                                               

Dywersja OUN w 1939 roku

Dywersja OUN w 1939 roku – dywersja zwolenników i bojówek OUN dokonana podczas kampanii wrześniowej we wrześniu 1939 r. Akcja odbyła się z inspiracji III Rzeszy zainteresowanej osłabieniem polskich sił na zapleczu głównego frontu.

                                               

Bitwa pod Rząbcem

Bitwa pod Rząbcem – bitwa partyzancka stoczona 8 września 1944 w lesie pod Rząbcem między oddziałami Narodowych Sił Zbrojnych a oddziałem Armii Ludowej i grupą radzieckich skoczków spadochronowych.

                                               

Armia Czerwona

Armia Czerwona – siły zbrojne Rosji Radzieckiej, następnie wojska lądowe RFSRR w latach 1918–1922 i lądowe siły zbrojne ZSRR w latach 1922–1946. Po 1946 – Armia Radziecka. Była to oficjalna nazwa rodzajów sił zbrojnych: wojsk lądowych i sił powie ...

                                               

Mord na polskiej inteligencji krzemienieckiej

Mord na inteligencji krzemienieckiej – egzekucja około 30 Polaków, przedstawicieli inteligencji Krzemieńca, dokonana przez Niemców pomiędzy 28 a 30 lipca 1941 roku.

                                               

Zbrodnia w Białochowie

Zbrodnia w Białochowie – masowe egzekucje mieszkańców Białochowa i sąsiednich wsi przeprowadzane przez okupantów niemieckich jesienią 1939. Na tzw. bagnach białochowskich członkowie paramilitarnego Selbstschutzu zamordowali wówczas ok. 200 mieszk ...

                                               

Egzekucje w Lasach Chojnowskich

Egzekucje w Lasach Chojnowskich – zbiorowe egzekucje polskich więźniów politycznych przeprowadzane przez okupantów niemieckich w Lasach Chojnowskich koło Stefanowa. W styczniu i lutym 1943 roku funkcjonariusze SS i policji niemieckiej rozstrzelal ...

                                               

Stanisław Kaszyński

Stanisław Kaszyński – polski urzędnik samorządowy i społecznik w okresie II RP, wieloletni sekretarz gminy Chełmno. W okresie II wojny światowej zaangażowany w ujawnienie ludobójstwa na terenie powstającego w Chełmnie nazistowskiego obozu zagłady ...

                                               

Wołodymyr Ardan

Wołodymyr Ardan – duchowny greckokatolicki, członek kapituły Apostolskiej Administracji Łemkowszczyzny. Absolwent matematyki na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Lwowskiego. Wyświęcony 3 września 1899. Był wikarym kolejno w Cisowej 1899-1900, D ...

                                               

Masakry więzienne NKWD w Wilnie

Masakry więzienne NKWD w Wilnie – ewakuacja wileńskich więzień połączona z mordowaniem więźniów, przeprowadzona przez sowieckie organy bezpieczeństwa w czerwcu 1941 roku. W jej wyniku poniosło śmierć co najmniej kilkaset osób. Była to jedna z wie ...

                                               

Gustaw Jeleń

Gustaw Jeleń – postać literacka z książki Janusza Przymanowskiego, a także postać filmowa z polskiego serialu telewizyjnego pod tytułem Czterej pancerni i pies.

                                               

Nowy Wiec

Nowy Wiec – wieś pogranicza kaszubsko-kociewskiego w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie starogardzkim, w gminie Skarszewy. Prowadzi tędy Szlak Skarszewski – zielony znakowany szlak turystyczny. Dzieje Nowego Wieca sięgają XIII w ...

                                               

Polskie Siły Zbrojne w ZSRR (1943–1944)

Polskie Siły Zbrojne w ZSRR, in. Armia Polska w ZSRR lub Armia Berlinga – nazwy przyjęte na określenie polskich jednostek wojskowych formowanych w ZSRR, pod kierownictwem polskich komunistów. Tworzono je po wyjściu z ZSRR Polskich Sił Zbrojnych p ...

                                               

Telechany

Telechany – osiedle typu miejskiego na Białorusi w obwodzie brzeskim w rejonie iwacewickim, ok. 4.2 tys. mieszkańców. Dawne miasteczko w granicach Rzeczypospolitej Obojga Narodów.

                                               

Niniew

Niniew leży nad dolną Prosną, na prawym jej brzegu, na skraju Równiny Rychwalskiej. Wieś zajmuje powierzchnię 455 ha. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego. Obecnie jest jedną z dwunastu wsi należących ...

                                               

1 Dywizja Pancerna (PSZ)

8 kwietnia ruszyła ostatnia wielka ofensywa aliantów na Zachodzie. 1 Dywizja Pancerna przekroczyła granicę niemiecką pod Goch i uderzyła w kierunku Kanału Nadbrzeżnego Küstenkanal. Nie udało się sforsować go z marszu i dopiero po silnym wsparciu ...

                                               

Godkowo

Godkowo – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie elbląskim, w gminie Godkowo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego. Miejscowość jest siedzibą gminy Godkowo.

                                               

Hans Kloss

Hans Kloss – dwóch fikcyjnych bohaterów serii przedstawień Teatru Telewizji pt. Stawka większa niż życie, serialu telewizyjnego pod tym samym tytułem, serii opowiadań w formie książkowej, komiksów z cyklu Kapitan Kloss, gry komputerowej Hans Klos ...

                                               

Starcie pod Kiściennem

Starcie pod Kiściennem – potyczka między żołnierzami Grupy AK "Kampinos” a kombinowanym oddziałem niemieckim w sile kompanii, stoczona 29 sierpnia 1944 w pobliżu wsi Kiścinne w Puszczy Kampinoskiej. Polacy niemal całkowicie zniszczyli niemiecki o ...

                                               

Stawka większa niż życie (teatr telewizji)

Stawka większa niż życie – polski 14-odcinkowy czarno-biały spektakl telewizyjny, emitowany od 28 stycznia 1965 do 23 lutego 1967 w jedynym wówczas programie TVP. Główną rolę, szpiega działającego w strukturach Abwehry, zagrał Stanisław Mikulski ...